<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X38n0678"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 678 梵网菩萨戒经疏註</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 678 梵网菩萨戒经疏註</title> <author>宋 与咸(入疏笺经加註释疏)</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> </editionStmt> <extent>3卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">38</idno>.<idno type="no">678</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2023-01-07 20:33:58 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">梵网菩萨戒经疏註</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00701"> <charName>CBETA CHARACTER CB00701</charName> <mapping cb:dec="983741" type="PUA">U+F02BD</mapping> <mapping type="unicode">U+3B4A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>析</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[木*片]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02494"> <charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName> <mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping> <mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05418"> <charName>CBETA CHARACTER CB05418</charName> <mapping cb:dec="988458" type="PUA">U+F152A</mapping> <mapping type="unicode">U+458D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>虔</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[虔-文+ㄆ]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05577"> <charName>CBETA CHARACTER CB05577</charName> <mapping cb:dec="988617" type="PUA">U+F15C9</mapping> <mapping type="unicode">U+2E30E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>胸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(曷-曰)/月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15081"> <charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName> <mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping> <mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15109"> <charName>CBETA CHARACTER CB15109</charName> <mapping cb:dec="998149" type="PUA">U+F3B05</mapping> <mapping type="unicode">U+266BE</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>胸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[离-蹂+月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15131"> <charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName> <mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15164"> <charName>CBETA CHARACTER CB15164</charName> <mapping cb:dec="998204" type="PUA">U+F3B3C</mapping> <mapping type="unicode">U+2EA07</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>顾</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(厂@((既-无)-日+口))*页]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15644"> <charName>CBETA CHARACTER CB15644</charName> <mapping cb:dec="998684" type="PUA">U+F3D1C</mapping> <mapping type="unicode">U+5A8D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>妇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[懒-束]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-10-09T08:22:15"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0052a" n="0052a"/> <lb ed="X" n="0052a01"/> <lb ed="X" n="0052a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 678-A 梵网经菩萨心地品戒疏(幷序)</cb:mulu><head>No. 678-A <lb ed="X" n="0052a03"/><lb ed="R059" n="0485a01"/> 梵网经菩萨心地品戒疏<note place="inline">幷序</note></head> <lb ed="X" n="0052a04"/> <lb ed="X" n="0052a05"/><lb ed="R059" n="0485a02"/><byline cb:type="other">天台 智者大师 疏</byline> <lb ed="X" n="0052a06"/><lb ed="R059" n="0485a03"/><byline cb:type="other">门人 灌顶 录</byline> <lb ed="X" n="0052a07"/><lb ed="R059" n="0485a04"/><p xml:id="pX38p0052a0701">菩萨戒者运善之初章却恶之前阵直道而归生 <lb ed="X" n="0052a08"/><lb ed="R059" n="0485a05"/>源可尽声闻小行尙自珍敬木叉大士兼怀寧不 <lb ed="X" n="0052a09"/><lb ed="R059" n="0485a06"/>精持戒品内外二涂咸皆敬奉王家庶众委质<g ref="#CB05418">虔</g> <lb ed="X" n="0052a10"/><lb ed="R059" n="0485a07"/>恭斯乃趣极果之勝因结道场之妙业然经论所 <lb ed="X" n="0052a11"/><lb ed="R059" n="0485a08"/>载戒相自有于多种记传所辩受法不无同异良 <lb ed="X" n="0052a12"/><lb ed="R059" n="0485a09"/>以機悟偏圆宜闻详略辞无双擧事不幷行今谨 <lb ed="X" n="0052a13"/><lb ed="R059" n="0485a10"/>案什师所述法相出自梵网经律藏品什师秦弘 <lb ed="X" n="0052a14"/><lb ed="R059" n="0485a11"/>始三年来达汉境光显大乘匡维圣教传译经论 <lb ed="X" n="0052a15"/><lb ed="R059" n="0485a12"/>三百馀卷梵网一本最後诵出誓愿弘宣是故殷 <lb ed="X" n="0052a16"/><lb ed="R059" n="0485a13"/>勤一言三复特为文義幽隐有趣深玄所以指掌 <lb ed="X" n="0052a17"/><lb ed="R059" n="0485a14"/>晓示令後生取悟为易经称梵网者欲明诸<persName>佛</persName>教 <lb ed="X" n="0052a18"/><lb ed="R059" n="0485a15"/>法不同犹如梵王网目品言心地者菩萨律藏遍 <lb ed="X" n="0052a19"/><lb ed="R059" n="0485a16"/>防三业心识意体一名异三业之中意业为主身 <lb ed="X" n="0052a20"/><lb ed="R059" n="0485a17"/>口居次據勝为论故言心地也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0052a21"/> <lb ed="X" n="0052a22"/> <lb ed="X" n="0052a23"/> <lb ed="X" n="0052a24"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">梵网菩萨戒经疏註</cb:mulu> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0052b" n="0052b"/> <lb ed="X" n="0052b01"/><cb:docNumber>No. 678</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0052b02"/><cb:juan fun="open" n="1a"><cb:mulu type="卷" n="1a">上之一</cb:mulu><cb:jhead>梵网菩萨戒经疏註</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0052b03"/> <lb ed="X" n="0052b04"/><lb ed="R059" n="0485b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0052b0401">菩萨戒经</p></cb:div> <lb ed="X" n="0052b05"/><lb ed="R059" n="0485b02"/><byline cb:type="author">东掖白莲沙门 与咸<note place="inline">入疏笺经加註释疏</note></byline> <lb ed="X" n="0052b06"/><lb ed="R059" n="0485b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0052b0601">【註】此一显名古来诸师增减不同若循私意藏师 <lb ed="X" n="0052b07"/><lb ed="R059" n="0485b04"/>云梵网经庐舍那<persName>佛</persName>说心地法门品菩萨戒本奥 <lb ed="X" n="0052b08"/><lb ed="R059" n="0485b05"/>疏亦同旷疏上八字同下云菩萨心地十重四十 <lb ed="X" n="0052b09"/><lb ed="R059" n="0485b06"/>八轻戒品第十今见行本上八字同下或云菩萨 <lb ed="X" n="0052b10"/><lb ed="R059" n="0485b07"/>心地法门品或云菩萨心地品熙师钞云访求古 <lb ed="X" n="0052b11"/><lb ed="R059" n="0485b08"/>藏上卷<anchor xml:id="nkr_note_add_0052b1101" n="0052b1101"/><anchor xml:id="beg0052b1101" n="0052b1101"/>但<anchor xml:id="end0052b1101"/>安总显及品目亦不见列能说舍那之 <lb ed="X" n="0052b12"/><lb ed="R059" n="0485b09"/>号应置去之方应经文经云在第四禅说心地法 <lb ed="X" n="0052b13"/><lb ed="R059" n="0485b10"/>门品又云心地中妙戒<persName>佛</persName>自唱明矣齐师顶山记 <lb ed="X" n="0052b14"/><lb ed="R059" n="0485b11"/>云此亦苦无大过今依吾祖疏但云梵网经菩萨 <lb ed="X" n="0052b15"/><lb ed="R059" n="0485b12"/>心地品为的據也又云熙师云不可安卢舍那三 <lb ed="X" n="0052b16"/><lb ed="R059" n="0485b13"/>字者此经释迦说也吾黨之子何太谬乎<note place="inline">云云</note>然 <lb ed="X" n="0052b17"/><lb ed="R059" n="0485b14"/>此显名他云苦无大过若立名不正则释義无归 <lb ed="X" n="0052b18"/><lb ed="R059" n="0485b15"/>病源在此安得无大过耶今寻古藏的示立名方 <lb ed="X" n="0052b19"/><lb ed="R059" n="0485b16"/>见本疏名体有序隋仁寿目录有梵网经二卷什 <lb ed="X" n="0052b20"/><lb ed="R059" n="0485b17"/>师所译又有菩萨戒本一卷亦云什译在缺本目 <lb ed="X" n="0052b21"/><lb ed="R059" n="0485b18"/>中译经图纪与隋录同大周刊定录亦有菩萨戒 <lb ed="X" n="0052b22"/><lb ed="R059" n="0486a01"/>本一卷亦云什译乃云十八纸然诸目录又有谶 <lb ed="X" n="0052b23"/><lb ed="R059" n="0486a02"/>师葬师译者今所不载唯什师所译乃是今本二 <lb ed="X" n="0052b24"/><lb ed="R059" n="0486a03"/>卷者祇云梵网经菩萨心地品一卷者祇云菩萨 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0052c" n="0052c"/> <lb ed="X" n="0052c01"/><lb ed="R059" n="0486a04"/>戒本由是考知什师诵出心地二卷上卷明菩萨 <lb ed="X" n="0052c02"/><lb ed="R059" n="0486a05"/>阶位下卷明菩萨戒法什于此中别出戒法一卷 <lb ed="X" n="0052c03"/><lb ed="R059" n="0486a06"/>令人诵持即云菩萨戒本或云菩萨戒经吾祖疏 <lb ed="X" n="0052c04"/><lb ed="R059" n="0486a07"/>中释此显目方见不妄疏云经名梵网品名菩萨 <lb ed="X" n="0052c05"/><lb ed="R059" n="0486a08"/>心地此见一经之总目又见一品二卷之总目合 <lb ed="X" n="0052c06"/><lb ed="R059" n="0486a09"/>云梵网经菩萨心地品如此卷首总标经品之目 <lb ed="X" n="0052c07"/><lb ed="R059" n="0486a10"/>乃不忘其本也今疏所释乃是什师于此品内别 <lb ed="X" n="0052c08"/><lb ed="R059" n="0486a11"/>出偈颂<anchor xml:id="nkr_note_add_0052c0801" n="0052c0801"/><anchor xml:id="beg0052c0801" n="0052c0801"/>已<anchor xml:id="end0052c0801"/>去十重众轻戒法一卷令人习诵乃应 <lb ed="X" n="0052c09"/><lb ed="R059" n="0486a12"/>单题菩萨戒经即别出戒相一卷之文故疏云从 <lb ed="X" n="0052c10"/><lb ed="R059" n="0486a13"/>大本出序及流通皆缺即别部外称菩萨戒经據 <lb ed="X" n="0052c11"/><lb ed="R059" n="0486a14"/>此疏文别定题目甚为切当故释名章但释人法 <lb ed="X" n="0052c12"/><lb ed="R059" n="0486a15"/>之名人即菩萨二字法即戒字廣谈義旨只释此 <lb ed="X" n="0052c13"/><lb ed="R059" n="0486a16"/>名料拣文末因而略释经品总目相带而释非特 <lb ed="X" n="0052c14"/><lb ed="R059" n="0486a17"/>开章须知吾家凡释首题定依经藏译人所立经 <lb ed="X" n="0052c15"/><lb ed="R059" n="0486a18"/>品之名奥疏藏疏皆任私见加字于题殊失本意 <lb ed="X" n="0052c16"/><lb ed="R059" n="0486b01"/>旷疏虽吾宗人亦昧斯旨熙抄虽识别题戒经总 <lb ed="X" n="0052c17"/><lb ed="R059" n="0486b02"/>别二目曾不分明顶山虽以吾宗疏文为的據但 <lb ed="X" n="0052c18"/><lb ed="R059" n="0486b03"/>识总经品目不识别卷显名大师疏中明示于别 <lb ed="X" n="0052c19"/><lb ed="R059" n="0486b04"/>部外称菩萨戒经何不标指以为的據有而不遵 <lb ed="X" n="0052c20"/><lb ed="R059" n="0486b05"/>无而强用正坐此责又却不许熙抄去卢舍那能 <lb ed="X" n="0052c21"/><lb ed="R059" n="0486b06"/>说之号而云此经通三教主所说殊为失旨至下 <lb ed="X" n="0052c22"/><lb ed="R059" n="0486b07"/>当示问藏中一卷者题菩萨戒本谶译见存与此 <lb ed="X" n="0052c23"/><lb ed="R059" n="0486b08"/>殊异什译一卷恐是别本何以用之答谶译前安 <lb ed="X" n="0052c24"/><lb ed="R059" n="0486b09"/>四夷次明轻吉条数虽殊事義相类什译既在缺 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0053a" n="0053a"/> <lb ed="X" n="0053a01"/><lb ed="R059" n="0486b10"/>本目中此难考验大师疏中既自标云即别部外 <lb ed="X" n="0053a02"/><lb ed="R059" n="0486b11"/>称菩萨戒经此为的據疏中又引谶师受戒高昌 <lb ed="X" n="0053a03"/><lb ed="R059" n="0486b12"/>仪笵验所译戒亦是此尔问今见行本卷初有长 <lb ed="X" n="0053a04"/><lb ed="R059" n="0486b13"/>行之文奥疏解释吾祖疏文但从偈去略不解释 <lb ed="X" n="0053a05"/><lb ed="R059" n="0486b14"/>何也又复此题安卷初耶偈初耶答长行之文系 <lb ed="X" n="0053a06"/><lb ed="R059" n="0486b15"/>属上卷後人调秩以上卷文多故节均于此即藏 <lb ed="X" n="0053a07"/><lb ed="R059" n="0486b16"/>中二卷幷行可以卷首安长行也若今见行别录 <lb ed="X" n="0053a08"/><lb ed="R059" n="0486b17"/>戒法谓之菩萨戒经者不应卷初安长行文後来 <lb ed="X" n="0053a09"/><lb ed="R059" n="0486b18"/>印者不远此意混同而行未之可也此又见天台 <lb ed="X" n="0053a10"/><lb ed="R059" n="0487a01"/>疏中只显云菩萨戒经不安品目愈得其旨奥疏 <lb ed="X" n="0053a11"/><lb ed="R059" n="0487a02"/>昧此亦乃解释故知此题合安偈前明矣顶山不 <lb ed="X" n="0053a12"/><lb ed="R059" n="0487a03"/>晓此意亦作科释选同奥失而云贵起尽有由又 <lb ed="X" n="0053a13"/><lb ed="R059" n="0487a04"/>其失旨也问旧来虽则通知长行之文合属上卷 <lb ed="X" n="0053a14"/><lb ed="R059" n="0487a05"/>未知何據答疏云上卷文言大梵天王网罗幢因 <lb ed="X" n="0053a15"/><lb ed="R059" n="0487a06"/>等既云上卷以之为证以上卷中别无其文只此 <lb ed="X" n="0053a16"/><lb ed="R059" n="0487a07"/>长行有兹文尔故知此文合属上卷其理甚明石 <lb ed="X" n="0053a17"/><lb ed="R059" n="0487a08"/>壁疏律灯钞等皆昧此義作序分解释唯我天台 <lb ed="X" n="0053a18"/><lb ed="R059" n="0487a09"/>妙达斯義今释此疏科分为二初释显二释文初 <lb ed="X" n="0053a19"/><lb ed="R059" n="0487a10"/>又二。</p><p xml:id="pX38p0053a1903" cb:place="inline">〇初标列。</p> <lb ed="X" n="0053a20"/><lb ed="R059" n="0487a11"/><p xml:id="pX38p0053a2001">【疏】释此戒经三重玄義。</p> <lb ed="X" n="0053a21"/><lb ed="R059" n="0487a12"/><p xml:id="pX38p0053a2101">第一释名 第二出体 第三料拣。</p> <lb ed="X" n="0053a22"/><lb ed="R059" n="0487a13"/><p xml:id="pX38p0053a2201">【註】吾宗凡释一题必用五重玄義何以此疏只开 <lb ed="X" n="0053a23"/><lb ed="R059" n="0487a14"/>三章然从旧来说此者甚众求其的当解此者极 <lb ed="X" n="0053a24"/><lb ed="R059" n="0487a15"/>寡只为题目总别不明遂昧本疏三五之旨熙钞 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0053b" n="0053b"/> <lb ed="X" n="0053b01"/><lb ed="R059" n="0487a16"/>谓体章必摄宗用以修因戒善能得勝果为宗止 <lb ed="X" n="0053b02"/><lb ed="R059" n="0487a17"/>恶兴善为用自有判教之文五章義足顶山以人 <lb ed="X" n="0053b03"/><lb ed="R059" n="0487a18"/>法喩具足为名性无作假色为体顿制木叉为宗 <lb ed="X" n="0053b04"/><lb ed="R059" n="0487b01"/>即障显德为用顿部净乳为教然此二师强立五 <lb ed="X" n="0053b05"/><lb ed="R059" n="0487b02"/>章殊不原其吾祖不开五章必有深致诸师不能 <lb ed="X" n="0053b06"/><lb ed="R059" n="0487b03"/>深求其意妄生穿凿甚非文理予于此義迟回甚 <lb ed="X" n="0053b07"/><lb ed="R059" n="0487b04"/>久因寻疏中有别部外称菩萨戒经遂省斯旨今 <lb ed="X" n="0053b08"/><lb ed="R059" n="0487b05"/>试辩之须知三意一者总别异故如前所據大师 <lb ed="X" n="0053b09"/><lb ed="R059" n="0487b06"/>疏文既云别部外称菩萨戒经又非一经之总目 <lb ed="X" n="0053b10"/><lb ed="R059" n="0487b07"/>又非一品之总目乃于什师诵出一品二卷中偏 <lb ed="X" n="0053b11"/><lb ed="R059" n="0487b08"/>节戒法一卷别行于世称为菩萨戒经若一经之 <lb ed="X" n="0053b12"/><lb ed="R059" n="0487b09"/>目应云梵网若一品之目应云心地经品之目须 <lb ed="X" n="0053b13"/><lb ed="R059" n="0487b10"/>论五章戒本别行节者私安此号何用五章天台 <lb ed="X" n="0053b14"/><lb ed="R059" n="0487b11"/>达此乃于释名只释人法二名释体唯辩无作乃 <lb ed="X" n="0053b15"/><lb ed="R059" n="0487b12"/>见深识其理後人妄立五章岂见大师之意乎二 <lb ed="X" n="0053b16"/><lb ed="R059" n="0487b13"/>者事理异故经体是即事之理戒体是即理之事 <lb ed="X" n="0053b17"/><lb ed="R059" n="0487b14"/>理体乃是宗之所显用之所依故须总别而备五 <lb ed="X" n="0053b18"/><lb ed="R059" n="0487b15"/>章事体乃专论无作应辩三师七证所发戒色所 <lb ed="X" n="0053b19"/><lb ed="R059" n="0487b16"/>以疏中释名只释菩萨之人戒法之法依名辩体 <lb ed="X" n="0053b20"/><lb ed="R059" n="0487b17"/>只是禀戒之人能发无作假色之体此体属事故 <lb ed="X" n="0053b21"/><lb ed="R059" n="0487b18"/>非五章所显理体所以不用三者宗体异故即理 <lb ed="X" n="0053b22"/><lb ed="R059" n="0488a01"/>之体于五章中正是经体亦是戒所依体故论当 <lb ed="X" n="0053b23"/><lb ed="R059" n="0488a02"/>上一点乃宗之所显用之所依须辩五章无作之 <lb ed="X" n="0053b24"/><lb ed="R059" n="0488a03"/>体既是事体于五章内乃属宗中所明因行此则 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0053c" n="0053c"/> <lb ed="X" n="0053c01"/><lb ed="R059" n="0488a04"/>专论持犯所发戒色非宗所显非用所依不可以 <lb ed="X" n="0053c02"/><lb ed="R059" n="0488a05"/>明五章故戒疏中约权约教有无无作正是五章 <lb ed="X" n="0053c03"/><lb ed="R059" n="0488a06"/>明宗之中一种戒行当体之体理体方是行所依 <lb ed="X" n="0053c04"/><lb ed="R059" n="0488a07"/>体故止观二十五方便中持戒淸净以明无作辅 <lb ed="X" n="0053c05"/><lb ed="R059" n="0488a08"/>行云方便下三即是明宗故知止观以中道妙观 <lb ed="X" n="0053c06"/><lb ed="R059" n="0488a09"/>为无作戒体只是经宗此意幽密人罕知之若知 <lb ed="X" n="0053c07"/><lb ed="R059" n="0488a10"/>此意宗体乃明如何于此而谈五章故须先晓总 <lb ed="X" n="0053c08"/><lb ed="R059" n="0488a11"/>别题目立名若正義方有归一家宗体不易敷陈 <lb ed="X" n="0053c09"/><lb ed="R059" n="0488a12"/>二师立章虽欲强伸终迷祖意若就二师格其高 <lb ed="X" n="0053c10"/><lb ed="R059" n="0488a13"/>下顶山不及熙钞只如顶山以顿制木叉为宗修 <lb ed="X" n="0053c11"/><lb ed="R059" n="0488a14"/>耶性耶因耶果耶高下何取此殊不知经宗之旨又 <lb ed="X" n="0053c12"/><lb ed="R059" n="0488a15"/>体中云假色事耶理耶五章之体属理何以事色 <lb ed="X" n="0053c13"/><lb ed="R059" n="0488a16"/>而为耶体宗既失五義幷昏熙钞虽以因果为宗 <lb ed="X" n="0053c14"/><lb ed="R059" n="0488a17"/>亦未明取体之旨妄开五重幷由不晓今疏释戒 <lb ed="X" n="0053c15"/><lb ed="R059" n="0488a18"/>且论无作专辩事体虽云即性乃同即理之事且 <lb ed="X" n="0053c16"/><lb ed="R059" n="0488b01"/>论事边则有发不发兴废等疏云于理则无教门 <lb ed="X" n="0053c17"/><lb ed="R059" n="0488b02"/>乃有岂非就事且明无作故知诸师非<anchor xml:id="nkr_note_add_0053c1701" n="0053c1701"/><anchor xml:id="beg0053c1701" n="0053c1701"/>但<anchor xml:id="end0053c1701"/>题目不 <lb ed="X" n="0053c18"/><lb ed="R059" n="0488b03"/>明亦乃五章未晓天台宗旨五章最要此若不明 <lb ed="X" n="0053c19"/><lb ed="R059" n="0488b04"/>如何欲于大藏之中抽出经卷便能分别宗体高 <lb ed="X" n="0053c20"/><lb ed="R059" n="0488b05"/>下教法偏圆学教之者教眼不明<persName>佛</persName>意莫晓余尝 <lb ed="X" n="0053c21"/><lb ed="R059" n="0488b06"/>考诸旧说于此三五之旨殊未闻其高妙幸诸贤 <lb ed="X" n="0053c22"/><lb ed="R059" n="0488b07"/>达试为研详。</p><p xml:id="pX38p0053c2206" cb:place="inline">〇二解释又三初释名又二初列。</p> <lb ed="X" n="0053c23"/><lb ed="R059" n="0488b08"/><p xml:id="pX38p0053c2301">【疏】就释名中初明人名次辩法号後明阶位。</p> <lb ed="X" n="0053c24"/><lb ed="R059" n="0488b09"/><p xml:id="pX38p0053c2401">〇二释又三初人名。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0054a" n="0054a"/> <lb ed="X" n="0054a01"/><lb ed="R059" n="0488b10"/><p xml:id="pX38p0054a0101">天竺梵音摩诃质帝萨埵今言菩萨略其馀字译 <lb ed="X" n="0054a02"/><lb ed="R059" n="0488b11"/>云大道心成众生亦云开<anchor xml:id="nkr_note_orig_0054001" n="0054001"/>大士士亦<anchor xml:id="nkr_note_orig_0054002" n="0054002"/>云大勇心复 <lb ed="X" n="0054a03"/><lb ed="R059" n="0488b12"/>云善美随行为名以其运心廣普因斯立号大品 <lb ed="X" n="0054a04"/><lb ed="R059" n="0488b13"/>经明此人有大道心不可沮壞如金刚从初发心 <lb ed="X" n="0054a05"/><lb ed="R059" n="0488b14"/>终至等觉皆名菩萨也又称<persName>佛</persName>子以绍继为義三 <lb ed="X" n="0054a06"/><lb ed="R059" n="0488b15"/>乘皆从<persName>佛</persName>生解尽是子義法花云若如我子大士 <lb ed="X" n="0054a07"/><lb ed="R059" n="0488b16"/>绍续为勝称为真子又三乘同皆修道尽有此義 <lb ed="X" n="0054a08"/><lb ed="R059" n="0488b17"/>二乘自通至小果狭而且短大士廣长自通通他 <lb ed="X" n="0054a09"/><lb ed="R059" n="0488b18"/>受斯称大经云初发<anchor xml:id="nkr_note_add_0054a0901" n="0054a0901"/><anchor xml:id="beg0054a0901" n="0054a0901"/>已<anchor xml:id="end0054a0901"/>为人天师勝出声闻及缘 <lb ed="X" n="0054a10"/><lb ed="R059" n="0489a01"/>觉故言大心。</p> <lb ed="X" n="0054a11"/><lb ed="R059" n="0489a02"/><p xml:id="pX38p0054a1101">【註】人名即菩萨二字先辩华梵次释子義天竺具 <lb ed="X" n="0054a12"/><lb ed="R059" n="0489a03"/>云摩诃质帝菩提萨埵文略菩提二字随行为名 <lb ed="X" n="0054a13"/><lb ed="R059" n="0489a04"/>故有诸译子義有通别通则三皆从<persName>佛</persName>生解俱得 <lb ed="X" n="0054a14"/><lb ed="R059" n="0489a05"/>称子别则二乘<g ref="#CB01926">灰</g>断无绍继義不名为子菩萨是 <lb ed="X" n="0054a15"/><lb ed="R059" n="0489a06"/>子然于菩萨若三藏中未断惑故子義不成若據 <lb ed="X" n="0054a16"/><lb ed="R059" n="0489a07"/>开显无非是子又涅槃中未发心初发心通得名 <lb ed="X" n="0054a17"/><lb ed="R059" n="0489a08"/>子以大夺小故云勝出。</p><p xml:id="pX38p0054a1710" cb:place="inline">〇二法名二初引经论释名。</p> <lb ed="X" n="0054a18"/><lb ed="R059" n="0489a09"/><p xml:id="pX38p0054a1801">【疏】次辩法号即是戒義梵音尸罗大论云秦言性 <lb ed="X" n="0054a19"/><lb ed="R059" n="0489a10"/>善亦云淸凉以其能止破戒热恼从能得名亦云 <lb ed="X" n="0054a20"/><lb ed="R059" n="0489a11"/>波罗提木叉译言保得解脱又名净命亦言成就 <lb ed="X" n="0054a21"/><lb ed="R059" n="0489a12"/>威仪无所受蓄未来生处離三恶道净土受形能 <lb ed="X" n="0054a22"/><lb ed="R059" n="0489a13"/>止邪命防非止恶亦言戒是约義训義复言勤義 <lb ed="X" n="0054a23"/><lb ed="R059" n="0489a14"/>禁義幷是随義立名大经云如<persName>佛</persName>禁无常汝犹说 <lb ed="X" n="0054a24"/><lb ed="R059" n="0489a15"/>者即破<persName>佛</persName>禁舌即堕落又云是人所有禁戒皆不 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0054b" n="0054b"/> <lb ed="X" n="0054b01"/><lb ed="R059" n="0489a16"/>具足尙不能得二乘菩提况无上道。</p> <lb ed="X" n="0054b02"/><lb ed="R059" n="0489a17"/><p xml:id="pX38p0054b0201">【註】释此名義疏文自显引大经者意以禁止而释 <lb ed="X" n="0054b03"/><lb ed="R059" n="0489a18"/>戒名既涅槃谈常必禁无常若说无常即破<persName>佛</persName>禁 <lb ed="X" n="0054b04"/><lb ed="R059" n="0489b01"/>熙用三修齐引双游皆非文意。</p><p xml:id="pX38p0054b0413" cb:place="inline">△二用大小辩相 <lb ed="X" n="0054b05"/><lb ed="R059" n="0489b02"/>又三。</p><p xml:id="pX38p0054b0503" cb:place="inline">〇初约小乘三戒释。</p> <lb ed="X" n="0054b06"/><lb ed="R059" n="0489b03"/><p xml:id="pX38p0054b0601">【疏】今言戒者有律仪戒定共戒道共戒此名源出 <lb ed="X" n="0054b07"/><lb ed="R059" n="0489b04"/>三藏律是遮止仪是形仪能止形上诸恶故称为 <lb ed="X" n="0054b08"/><lb ed="R059" n="0489b05"/>戒亦曰威仪威是淸严可畏仪是轨笵行人肃然 <lb ed="X" n="0054b09"/><lb ed="R059" n="0489b06"/>可畏亦曰调御使心行调善也定是静摄入定之 <lb ed="X" n="0054b10"/><lb ed="R059" n="0489b07"/>时自然调善防止诸恶也道是能通发真<anchor xml:id="nkr_note_add_0054b1001" n="0054b1001"/><anchor xml:id="beg0054b1001" n="0054b1001"/>已<anchor xml:id="end0054b1001"/>後自 <lb ed="X" n="0054b11"/><lb ed="R059" n="0489b08"/>无毁犯初果耕地虫離四寸道共力也此二戒法 <lb ed="X" n="0054b12"/><lb ed="R059" n="0489b09"/>既是心上勝用力能发戒道定与律仪幷起故称 <lb ed="X" n="0054b13"/><lb ed="R059" n="0489b10"/>为共萨婆多说律仪戒禅戒无漏戒此名虽出三 <lb ed="X" n="0054b14"/><lb ed="R059" n="0489b11"/>藏今菩萨戒善亦有此三若要誓所得名曰律仪 <lb ed="X" n="0054b15"/><lb ed="R059" n="0489b12"/>若菩萨定共道共皆止三业通称戒也。</p> <lb ed="X" n="0054b16"/><lb ed="R059" n="0489b13"/><p xml:id="pX38p0054b1601">【註】此三种戒通大小乘若小乘中初果见道发真 <lb ed="X" n="0054b17"/><lb ed="R059" n="0489b14"/>之时道共之力任运離恶道定发时律仪幷起故 <lb ed="X" n="0054b18"/><lb ed="R059" n="0489b15"/>云共戒此就小乘入位方发若大乘中中道观心 <lb ed="X" n="0054b19"/><lb ed="R059" n="0489b16"/>与戒泯合即具无作非同小乘入位方具如下辩 <lb ed="X" n="0054b20"/><lb ed="R059" n="0489b17"/>二无作中明禅与无漏即定共道共之名。</p><p xml:id="pX38p0054b2017" cb:place="inline">〇二约 <lb ed="X" n="0054b21"/><lb ed="R059" n="0489b18"/>大乘三戒释。</p> <lb ed="X" n="0054b22"/><lb ed="R059" n="0490a01"/><p xml:id="pX38p0054b2201">【疏】若摄律仪摄善法摄众生此三聚戒名出方等 <lb ed="X" n="0054b23"/><lb ed="R059" n="0490a02"/>地持不通三藏大士律仪通止三业令从身口相 <lb ed="X" n="0054b24"/><lb ed="R059" n="0490a03"/>显皆名律仪也摄善者于律仪上起大菩提心能 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0054c" n="0054c"/> <lb ed="X" n="0054c01"/><lb ed="R059" n="0490a04"/>止一切不修善事勤修诸善满菩提愿也摄生者 <lb ed="X" n="0054c02"/><lb ed="R059" n="0490a05"/>菩萨利益众生有十一事皆是益物廣利众生也 <lb ed="X" n="0054c03"/><lb ed="R059" n="0490a06"/>戒品廣列菩萨一切戒竟总结九种戒皆为三戒 <lb ed="X" n="0054c04"/><lb ed="R059" n="0490a07"/>所摄律仪能令心住摄善自成<persName>佛</persName>法摄生成就众 <lb ed="X" n="0054c05"/><lb ed="R059" n="0490a08"/>生此三摄大士诸戒尽也璎珞经云律仪戒谓十 <lb ed="X" n="0054c06"/><lb ed="R059" n="0490a09"/>波罗夷摄善谓八万四千法门摄生谓慈悲喜捨 <lb ed="X" n="0054c07"/><lb ed="R059" n="0490a10"/>化及众生令得安乐也。</p> <lb ed="X" n="0054c08"/><lb ed="R059" n="0490a11"/><p xml:id="pX38p0054c0801">【註】大乘三聚摄于众戒无不备足应知此三对破 <lb ed="X" n="0054c09"/><lb ed="R059" n="0490a12"/>三道显出三德律仪破苦道成法身德众生以此 <lb ed="X" n="0054c10"/><lb ed="R059" n="0490a13"/>苦果之身无律法制止动转之间造成罪业致此 <lb ed="X" n="0054c11"/><lb ed="R059" n="0490a14"/>苦报令禀戒故制止身口不作过非由持律仪此 <lb ed="X" n="0054c12"/><lb ed="R059" n="0490a15"/>苦报身即成法身至果之时成法身德也摄善破 <lb ed="X" n="0054c13"/><lb ed="R059" n="0490a16"/>烦恼道成般若德璎珞既以八万法门为摄善戒 <lb ed="X" n="0054c14"/><lb ed="R059" n="0490a17"/>则当对破八万四千尘劳烦恼成般若德也摄生 <lb ed="X" n="0054c15"/><lb ed="R059" n="0490a18"/>即破业道成解脱德以造众罪处处缚著令既慈 <lb ed="X" n="0054c16"/><lb ed="R059" n="0490b01"/>悲喜捨教化众生即于法法皆见解脱故至果时 <lb ed="X" n="0054c17"/><lb ed="R059" n="0490b02"/>成解脱德也戒品璎珞意皆一贯九种戒者方便 <lb ed="X" n="0054c18"/><lb ed="R059" n="0490b03"/>处戒品总明九种戒一自性戒二一切戒三难戒 <lb ed="X" n="0054c19"/><lb ed="R059" n="0490b04"/>四一切门戒五善人戒六一切行戒七除恼戒八 <lb ed="X" n="0054c20"/><lb ed="R059" n="0490b05"/>此世他世戒九淸净戒彼释自性戒云有四种一 <lb ed="X" n="0054c21"/><lb ed="R059" n="0490b06"/>从他正受即外<g ref="#CB15164">顾</g>他犯自愧心生二善净心受内 <lb ed="X" n="0054c22"/><lb ed="R059" n="0490b07"/>自<g ref="#CB15164">顾</g>犯惭愧心生三犯<anchor xml:id="nkr_note_add_0054c2201" n="0054c2201"/><anchor xml:id="beg0054c2201" n="0054c2201"/>已<anchor xml:id="end0054c2201"/>即悔专精不犯四专精 <lb ed="X" n="0054c23"/><lb ed="R059" n="0490b08"/>念住次明一切戒引三聚十一事三云难戒略说 <lb ed="X" n="0054c24"/><lb ed="R059" n="0490b09"/>有三具足大财大势力能捨出家受菩萨戒是第 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0055a" n="0055a"/> <lb ed="X" n="0055a01"/><lb ed="R059" n="0490b10"/>一难戒菩萨若遭急难乃至失命于所受戒不令 <lb ed="X" n="0055a02"/><lb ed="R059" n="0490b11"/>缺减况具足犯是第二难戒菩萨于一切修行一 <lb ed="X" n="0055a03"/><lb ed="R059" n="0490b12"/>切正受一切忆念住不乱乃至尽寿于彼细戒终 <lb ed="X" n="0055a04"/><lb ed="R059" n="0490b13"/>不缺减何况重者是第三难戒馀皆可见明九戒 <lb ed="X" n="0055a05"/><lb ed="R059" n="0490b14"/>後总结皆三戒摄十一事者一众生饶益悉与为 <lb ed="X" n="0055a06"/><lb ed="R059" n="0490b15"/>伴二众生<anchor xml:id="nkr_note_add_0055a0601" n="0055a0601"/><anchor xml:id="beg0055a0601" n="0055a0601"/>已<anchor xml:id="end0055a0601"/>起未起病等诸苦及看病者悉与为 <lb ed="X" n="0055a07"/><lb ed="R059" n="0490b16"/>伴三为说世间出世间法或以方便令得智慧四 <lb ed="X" n="0055a08"/><lb ed="R059" n="0490b17"/>知恩报恩五众生怖畏狮子虎狼王贼水火悉能 <lb ed="X" n="0055a09"/><lb ed="R059" n="0490b18"/>救护或丧失亲属财物能为开解令離苦恼六见 <lb ed="X" n="0055a10"/><lb ed="R059" n="0491a01"/>有贫穷因乏悉能给施七德行具足正受依止如 <lb ed="X" n="0055a11"/><lb ed="R059" n="0491a02"/>法蓄养八先语安慰随时往返给施饭食说世善 <lb ed="X" n="0055a12"/><lb ed="R059" n="0491a03"/>语九有实德者称扬十有过恶悉慈心诃责折伏 <lb ed="X" n="0055a13"/><lb ed="R059" n="0491a04"/>罚黜令其改悔十一以神通力示现恶道令彼畏 <lb ed="X" n="0055a14"/><lb ed="R059" n="0491a05"/>厌众恶奉修<persName>佛</persName>法等最後一种虽在果上盖须因 <lb ed="X" n="0055a15"/><lb ed="R059" n="0491a06"/>心运用有力。</p><p xml:id="pX38p0055a1506" cb:place="inline">〇三约大论十戒释。</p> <lb ed="X" n="0055a16"/><lb ed="R059" n="0491a07"/><p xml:id="pX38p0055a1601">【疏】大论戒品列十种戒一不缺二不破三不穿四 <lb ed="X" n="0055a17"/><lb ed="R059" n="0491a08"/>不杂五随道六无著七智所赞八自在九随定十 <lb ed="X" n="0055a18"/><lb ed="R059" n="0491a09"/>具足義推此十不缺者持于性戒性重淸净如护 <lb ed="X" n="0055a19"/><lb ed="R059" n="0491a10"/>明珠若毁犯者如器<anchor xml:id="nkr_note_add_0055a1901" n="0055a1901"/><anchor xml:id="beg0055a1901" n="0055a1901"/>已<anchor xml:id="end0055a1901"/>缺<persName>佛</persName>法边人也不破者持 <lb ed="X" n="0055a20"/><lb ed="R059" n="0491a11"/>于十三无有破损也不穿者波逸提等若有所犯 <lb ed="X" n="0055a21"/><lb ed="R059" n="0491a12"/>如器穿漏不堪受道也不杂者持定共戒虽持律 <lb ed="X" n="0055a22"/><lb ed="R059" n="0491a13"/>仪念破戒事名之为杂定共持心欲念不起大经 <lb ed="X" n="0055a23"/><lb ed="R059" n="0491a14"/>云言语嘲调壁外玔声男女相追皆汚净戒也随 <lb ed="X" n="0055a24"/><lb ed="R059" n="0491a15"/>道者随顺谛理能破见惑也无著者见真成圣于 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0055b" n="0055b"/> <lb ed="X" n="0055b01"/><lb ed="R059" n="0491a16"/>思惟惑无所染著此两约真谛持戒也智所赞戒 <lb ed="X" n="0055b02"/><lb ed="R059" n="0491a17"/>自在戒约菩萨化他为<persName>佛</persName>所赞于世间中而得自 <lb ed="X" n="0055b03"/><lb ed="R059" n="0491a18"/>在此约俗谛论持戒也随定具足两戒即是随首 <lb ed="X" n="0055b04"/><lb ed="R059" n="0491b01"/>楞严不起灭定现诸威仪示十法界像导利众生 <lb ed="X" n="0055b05"/><lb ed="R059" n="0491b02"/>虽威仪起动任运常净故名随定戒前来诸戒律 <lb ed="X" n="0055b06"/><lb ed="R059" n="0491b03"/>仪防止名不具足中道之戒无戒不备故名具足 <lb ed="X" n="0055b07"/><lb ed="R059" n="0491b04"/>用中道慧遍入诸法故名具足此是持中道第一 <lb ed="X" n="0055b08"/><lb ed="R059" n="0491b05"/>義谛戒也。</p> <lb ed="X" n="0055b09"/><lb ed="R059" n="0491b06"/><p xml:id="pX38p0055b0901">【註】备释十戒止观辅行玄文释籤廣引经论对辩 <lb ed="X" n="0055b10"/><lb ed="R059" n="0491b07"/>同异查庵备捡图示甚详此不复录然此中意前 <lb ed="X" n="0055b11"/><lb ed="R059" n="0491b08"/>四属戒後六既约三观论持乃属于乘以此十戒 <lb ed="X" n="0055b12"/><lb ed="R059" n="0491b09"/>乘戒具备此菩萨大乘三聚净戒如前既是对破 <lb ed="X" n="0055b13"/><lb ed="R059" n="0491b10"/>三道而成三德正是乘戒兼修统归理藏故约十 <lb ed="X" n="0055b14"/><lb ed="R059" n="0491b11"/>种会入三聚法门方是大乘无作妙行也。</p><p xml:id="pX38p0055b1417" cb:place="inline">△三明 <lb ed="X" n="0055b15"/><lb ed="R059" n="0491b12"/>阶位又二。</p><p xml:id="pX38p0055b1505" cb:place="inline">〇初标據。</p> <lb ed="X" n="0055b16"/><lb ed="R059" n="0491b13"/><p xml:id="pX38p0055b1601">【疏】次明阶位世尊一化所说教门准義推寻具明 <lb ed="X" n="0055b17"/><lb ed="R059" n="0491b14"/>四教谓藏通别圆如大论引迦旃延明六度齐限 <lb ed="X" n="0055b18"/><lb ed="R059" n="0491b15"/>尸毘代鸽是檀满须摩提王不妄语是尸满忍辱 <lb ed="X" n="0055b19"/><lb ed="R059" n="0491b16"/>仙人歌利王割其心不动是忍满大施抒海是进 <lb ed="X" n="0055b20"/><lb ed="R059" n="0491b17"/>满尙阇梨鸟巢是禅满劬嫔大臣分地息诤是等 <lb ed="X" n="0055b21"/><lb ed="R059" n="0491b18"/>智满偏菩萨也大品明有菩萨发心与萨婆若相 <lb ed="X" n="0055b22"/><lb ed="R059" n="0492a01"/>应通菩萨也有菩萨发心遊戏神通净<persName>佛</persName>国土净 <lb ed="X" n="0055b23"/><lb ed="R059" n="0492a02"/>名中得不思议解脱变身登座而复受屈被诃者 <lb ed="X" n="0055b24"/><lb ed="R059" n="0492a03"/>别菩萨也有菩萨发心即坐道场成正觉转法轮 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0055c" n="0055c"/> <lb ed="X" n="0055c01"/><lb ed="R059" n="0492a04"/>度众生圆菩萨也四菩萨中行位浅深今当说。</p> <lb ed="X" n="0055c02"/><lb ed="R059" n="0492a05"/><p xml:id="pX38p0055c0201">【註】初且通标四教次乃據证四别不相此四菩萨 <lb ed="X" n="0055c03"/><lb ed="R059" n="0492a06"/>之義不能备尽古师不解纔云菩萨一向大乘遂 <lb ed="X" n="0055c04"/><lb ed="R059" n="0492a07"/>于经论释義成壅故妙玄云他云梵网是菩萨戒 <lb ed="X" n="0055c05"/><lb ed="R059" n="0492a08"/>今问是何等菩萨戒彼若答云是藏通等菩萨戒 <lb ed="X" n="0055c06"/><lb ed="R059" n="0492a09"/>者应别有菩萨众众既不别戒何得异又若别明 <lb ed="X" n="0055c07"/><lb ed="R059" n="0492a10"/>菩萨戒者何等别是缘觉戒今明三藏三乘无别 <lb ed="X" n="0055c08"/><lb ed="R059" n="0492a11"/>众不得别有缘觉之戒也若作别圆菩萨解者可 <lb ed="X" n="0055c09"/><lb ed="R059" n="0492a12"/>然何者三乘共众外别有菩萨故别有戒今家若 <lb ed="X" n="0055c10"/><lb ed="R059" n="0492a13"/>不以四教收機有四菩萨经论异出如何辩明他 <lb ed="X" n="0055c11"/><lb ed="R059" n="0492a14"/>宗不晓何以释经。</p><p xml:id="pX38p0055c1108" cb:place="inline">△二廣释又四初三藏教又二。</p> <lb ed="X" n="0055c12"/><lb ed="R059" n="0492a15"/><p xml:id="pX38p0055c1201">〇初声闻位。</p> <lb ed="X" n="0055c13"/><lb ed="R059" n="0492a16"/><p xml:id="pX38p0055c1301">【疏】最初三藏正为小乘声闻有七贤圣外凡有三 <lb ed="X" n="0055c14"/><lb ed="R059" n="0492a17"/>一五停二别相念处三总相念处次入内凡有四 <lb ed="X" n="0055c15"/><lb ed="R059" n="0492a18"/>善根第四暖法五顶法六忍法七世第一法过此 <lb ed="X" n="0055c16"/><lb ed="R059" n="0492b01"/>入圣位一随信行二随法行三信解四见得五身 <lb ed="X" n="0055c17"/><lb ed="R059" n="0492b02"/>证六时解脱七不时解脱声闻位如此。</p> <lb ed="X" n="0055c18"/><lb ed="R059" n="0492b03"/><p xml:id="pX38p0055c1801">【註】三藏阶位七贤七圣贤位属凡凡分内外前三 <lb ed="X" n="0055c19"/><lb ed="R059" n="0492b04"/>属外未有理水後四属内即四善根次入圣位即 <lb ed="X" n="0055c20"/><lb ed="R059" n="0492b05"/>初果<anchor xml:id="nkr_note_add_0055c2001" n="0055c2001"/><anchor xml:id="beg0055c2001" n="0055c2001"/>已<anchor xml:id="end0055c2001"/>去所以分七者機有利钝行有信法如妙 <lb ed="X" n="0055c21"/><lb ed="R059" n="0492b06"/>玄云一随信行位者是钝根入见道之名也非自 <lb ed="X" n="0055c22"/><lb ed="R059" n="0492b07"/>智力凭他生解<note place="inline">云云</note>二随法行位者即是利根入 <lb ed="X" n="0055c23"/><lb ed="R059" n="0492b08"/>道之名也利者自以智力见理断结在方便道能 <lb ed="X" n="0055c24"/><lb ed="R059" n="0492b09"/>自用观观四真谛<note place="inline">云云</note>三信解位者即是信行人入 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0056a" n="0056a"/> <lb ed="X" n="0056a01"/><lb ed="R059" n="0492b10"/>修道转名信解人也是人证有三界乃至有八种 <lb ed="X" n="0056a02"/><lb ed="R059" n="0492b11"/>般<note place="inline">云云</note>四明见得位者法行人转入修道名为见 <lb ed="X" n="0056a03"/><lb ed="R059" n="0492b12"/>得是利根人以自智勋见法得理故名见得亦有 <lb ed="X" n="0056a04"/><lb ed="R059" n="0492b13"/>诸般<note place="inline">云云</note>五明身证位者还是信解见到二人入 <lb ed="X" n="0056a05"/><lb ed="R059" n="0492b14"/>思惟道用无漏智断上下分结发四禅四无色定 <lb ed="X" n="0056a06"/><lb ed="R059" n="0492b15"/><note place="inline">云云</note>得灭尽定名身证阿那含也六明时解脱罗 <lb ed="X" n="0056a07"/><lb ed="R059" n="0492b16"/>汉者是信行钝根待时及众缘具方得解脱<note place="inline">云云</note> <lb ed="X" n="0056a08"/><lb ed="R059" n="0492b17"/>七不时解脱罗汉者即法行利根名不动法罗汉 <lb ed="X" n="0056a09"/><lb ed="R059" n="0492b18"/>也此人因中修道能一切时随所欲进修善业不 <lb ed="X" n="0056a10"/><lb ed="R059" n="0493a01"/>待众具故名不时解脱亦有二种不得灭尽定<anchor xml:id="nkr_note_add_0056a1001" n="0056a1001"/><anchor xml:id="beg0056a1001" n="0056a1001"/>但<anchor xml:id="end0056a1001"/> <lb ed="X" n="0056a11"/><lb ed="R059" n="0493a02"/>名慧解脱得灭尽定名俱解脱<note place="inline">云云</note>声闻根機大 <lb ed="X" n="0056a12"/><lb ed="R059" n="0493a03"/>约七种若成论明二十七贤圣位具如玄文于此 <lb ed="X" n="0056a13"/><lb ed="R059" n="0493a04"/>位次合辩家家诸般行慈减缘行及退动罗汉等 <lb ed="X" n="0056a14"/><lb ed="R059" n="0493a05"/>行相不同稍有所涉廣在玄籤及四教義<g ref="#CB00701">析</g>玄等 <lb ed="X" n="0056a15"/><lb ed="R059" n="0493a06"/>文详备此不暇释。</p><p xml:id="pX38p0056a1508" cb:place="inline">〇二菩萨位。</p> <lb ed="X" n="0056a16"/><lb ed="R059" n="0493a07"/><p xml:id="pX38p0056a1601">【疏】菩萨不论阶位不断烦恼唯修六度若论次位 <lb ed="X" n="0056a17"/><lb ed="R059" n="0493a08"/>祇可准望小乘作浅深耳从初发心起慈悲誓愿 <lb ed="X" n="0056a18"/><lb ed="R059" n="0493a09"/>观察四谛以道谛为初门专修六度檀破饿鬼尸 <lb ed="X" n="0056a19"/><lb ed="R059" n="0493a10"/>救地狱忍济畜牲进拔修罗禅静人中慧昭天众 <lb ed="X" n="0056a20"/><lb ed="R059" n="0493a11"/>从初释迦至罽那尸弃名初僧祇得五种功德一 <lb ed="X" n="0056a21"/><lb ed="R059" n="0493a12"/>不生三恶道二不生边地三诸根完具四不受女 <lb ed="X" n="0056a22"/><lb ed="R059" n="0493a13"/>身五常识宿命而自不知作<persName>佛</persName>准望位在五停别 <lb ed="X" n="0056a23"/><lb ed="R059" n="0493a14"/>总念处也从尸弃至燃灯名二僧祇尔时虽自知 <lb ed="X" n="0056a24"/><lb ed="R059" n="0493a15"/>作<persName>佛</persName>而口不说准望位在暖法性地既有证法之 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0056b" n="0056b"/> <lb ed="X" n="0056b01"/><lb ed="R059" n="0493a16"/>信必知作<persName>佛</persName>修六度行心未分明口不向他说也 <lb ed="X" n="0056b02"/><lb ed="R059" n="0493a17"/>从燃灯至毘婆尸三僧祇满是时内心了了自知 <lb ed="X" n="0056b03"/><lb ed="R059" n="0493a18"/>作<persName>佛</persName>口自发言准望在顶法位中修行六度四谛 <lb ed="X" n="0056b04"/><lb ed="R059" n="0493b01"/>解明如登山顶了见四方故口向他说若过三僧 <lb ed="X" n="0056b05"/><lb ed="R059" n="0493b02"/>祇种三十二相业准望此是下忍之位若坐道场 <lb ed="X" n="0056b06"/><lb ed="R059" n="0493b03"/>位在上忍後一刹那入真三十四心断结得三菩 <lb ed="X" n="0056b07"/><lb ed="R059" n="0493b04"/>提则为<persName>佛</persName>也。</p> <lb ed="X" n="0056b08"/><lb ed="R059" n="0493b05"/><p xml:id="pX38p0056b0801">【註】三藏菩萨位行修证与诸教不同约三阿僧祇 <lb ed="X" n="0056b09"/><lb ed="R059" n="0493b06"/>行六度行修种相业乃至成<persName>佛</persName>以位言之三祇种 <lb ed="X" n="0056b10"/><lb ed="R059" n="0493b07"/>相祇齐下忍坐道场入中上忍约一刹那次第入 <lb ed="X" n="0056b11"/><lb ed="R059" n="0493b08"/>证以对诸位玄文此疏<anchor xml:id="nkr_note_add_0056b1101" n="0056b1101"/><anchor xml:id="beg0056b1101" n="0056b1101"/>但<anchor xml:id="end0056b1101"/>略擧位廣如四教義备 <lb ed="X" n="0056b12"/><lb ed="R059" n="0493b09"/>明行位文甚详细但此菩萨云不断惑大论斥云 <lb ed="X" n="0056b13"/><lb ed="R059" n="0493b10"/>是名大错记主意谓大论斥权以行破小故作此 <lb ed="X" n="0056b14"/><lb ed="R059" n="0493b11"/>说若附彼教覆相权说非谓全无不断之義但断 <lb ed="X" n="0056b15"/><lb ed="R059" n="0493b12"/>惑者有二种断有有漏断有无漏断若有漏断未 <lb ed="X" n="0056b16"/><lb ed="R059" n="0493b13"/>名为断无漏真断方名为断故辅行中引二论计 <lb ed="X" n="0056b17"/><lb ed="R059" n="0493b14"/>和会申通文甚详悉学者捡之二祇云性地者既 <lb ed="X" n="0056b18"/><lb ed="R059" n="0493b15"/>非行门義同通教性地未断尔。</p><p xml:id="pX38p0056b1813" cb:place="inline">〇二通教。</p> <lb ed="X" n="0056b19"/><lb ed="R059" n="0493b16"/><p xml:id="pX38p0056b1901">【疏】通教菩萨即三乘共十地一漧慧地者事相名 <lb ed="X" n="0056b20"/><lb ed="R059" n="0493b17"/>同三藏观行心别体阴界入如幻如化总破见爱 <lb ed="X" n="0056b21"/><lb ed="R059" n="0493b18"/>八倒名身念处心受法亦如是住是观中修正勤 <lb ed="X" n="0056b22"/><lb ed="R059" n="0494a01"/>如意根力觉道虽未得暖法相似理水总相智慧 <lb ed="X" n="0056b23"/><lb ed="R059" n="0494a02"/>深利故称漧慧地二性地者得过漧慧地得暖法 <lb ed="X" n="0056b24"/><lb ed="R059" n="0494a03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0056b2401" n="0056b2401"/><anchor xml:id="beg0056b2401" n="0056b2401"/>已<anchor xml:id="end0056b2401"/>能增进初中後心入顶法乃至世第一法皆名 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0056c" n="0056c"/> <lb ed="X" n="0056c01"/><lb ed="R059" n="0494a04"/>性地得无漏性水故言性地也三八人地三乘信 <lb ed="X" n="0056c02"/><lb ed="R059" n="0494a05"/>行法行体见假发真断惑在无间三昧中八忍具 <lb ed="X" n="0056c03"/><lb ed="R059" n="0494a06"/>足智少一分名八人地也四见地者三乘同见第 <lb ed="X" n="0056c04"/><lb ed="R059" n="0494a07"/>一義无生四谛之理同断见惑八十八使尽五薄 <lb ed="X" n="0056c05"/><lb ed="R059" n="0494a08"/>地体爱假发真断欲界思证第六解脱烦恼薄也 <lb ed="X" n="0056c06"/><lb ed="R059" n="0494a09"/>六離欲地者三乘体爱假即真断欲界五下分结 <lb ed="X" n="0056c07"/><lb ed="R059" n="0494a10"/>身见戒取疑贪嗔故言離欲地也七<anchor xml:id="nkr_note_add_0056c0701" n="0056c0701"/><anchor xml:id="beg0056c0701" n="0056c0701"/>已<anchor xml:id="end0056c0701"/>办地者 <lb ed="X" n="0056c08"/><lb ed="R059" n="0494a11"/>三乘之人体色无色爱即真发无漏断五上分结 <lb ed="X" n="0056c09"/><lb ed="R059" n="0494a12"/>掉慢疑色染无色染七十二尽三界事惑究竟故 <lb ed="X" n="0056c10"/><lb ed="R059" n="0494a13"/>言<anchor xml:id="nkr_note_add_0056c1001" n="0056c1001"/><anchor xml:id="beg0056c1001" n="0056c1001"/>已<anchor xml:id="end0056c1001"/>办地也八辟支<persName>佛</persName>地缘觉发真无漏功德力 <lb ed="X" n="0056c11"/><lb ed="R059" n="0494a14"/>大能除习气也九菩萨地者从空入假道观双流 <lb ed="X" n="0056c12"/><lb ed="R059" n="0494a15"/>深观二谛进断习气色心无知得法眼道种智遊 <lb ed="X" n="0056c13"/><lb ed="R059" n="0494a16"/>戏神通净<persName>佛</persName>国土成就众生学<persName>佛</persName>十力四无畏断 <lb ed="X" n="0056c14"/><lb ed="R059" n="0494a17"/>习气将尽也十<persName>佛</persName>地者大功德力以资智慧一念 <lb ed="X" n="0056c15"/><lb ed="R059" n="0494a18"/>相应慧观真谛究竟习亦无馀如劫火烧木无复 <lb ed="X" n="0056c16"/><lb ed="R059" n="0494b01"/><g ref="#CB01926">灰</g>炭香象渡河到于边底虽<persName>佛</persName>菩萨名异二乘通 <lb ed="X" n="0056c17"/><lb ed="R059" n="0494b02"/>观无生体法同是无学共归<g ref="#CB01926">灰</g>断证果处一称为 <lb ed="X" n="0056c18"/><lb ed="R059" n="0494b03"/>通也。</p> <lb ed="X" n="0056c19"/><lb ed="R059" n="0494b04"/><p xml:id="pX38p0056c1901">【註】通教行位断伏之相三乘共位诸文一同玄文 <lb ed="X" n="0056c20"/><lb ed="R059" n="0494b05"/>与四教義凡明通位须辩名别義通盖诸经论所 <lb ed="X" n="0056c21"/><lb ed="R059" n="0494b06"/>说不同故立二意收会一者用通教十地而格量 <lb ed="X" n="0056c22"/><lb ed="R059" n="0494b07"/>菩萨别立忍名二用别教五十位准望通教三乘 <lb ed="X" n="0056c23"/><lb ed="R059" n="0494b08"/>共地之名而辩菩萨之位是则立忍之位乃用通 <lb ed="X" n="0056c24"/><lb ed="R059" n="0494b09"/>教十地于菩萨边别立十忍三人虽同观真断惑 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0057a" n="0057a"/> <lb ed="X" n="0057a01"/><lb ed="R059" n="0494b10"/>以证无生二乘住于无生自调自度菩萨不住忍 <lb ed="X" n="0057a02"/><lb ed="R059" n="0494b11"/>苦利物能起化用故此忍名别在菩萨故云独菩 <lb ed="X" n="0057a03"/><lb ed="R059" n="0494b12"/>萨位委如妙玄及四教義释義甚详若用别教位 <lb ed="X" n="0057a04"/><lb ed="R059" n="0494b13"/>次准望菩萨共位者亦于三乘共中取菩萨有借 <lb ed="X" n="0057a05"/><lb ed="R059" n="0494b14"/>别名通之義亦不语二乘诸文有云共三乘者于 <lb ed="X" n="0057a06"/><lb ed="R059" n="0494b15"/>菩萨若作漧慧性地等名此名乃与二乘人共以 <lb ed="X" n="0057a07"/><lb ed="R059" n="0494b16"/>二乘人所行十地亦名漧慧等故人不见之便谓 <lb ed="X" n="0057a08"/><lb ed="R059" n="0494b17"/>借别通语三乘良由未见诸文别辨菩萨或谓此 <lb ed="X" n="0057a09"/><lb ed="R059" n="0494b18"/>之二義通皆借别教位以名通位亦由不见诸文 <lb ed="X" n="0057a10"/><lb ed="R059" n="0495a01"/>于立忍中是用通教十地于借别中方是用别位 <lb ed="X" n="0057a11"/><lb ed="R059" n="0495a02"/>名是则一義是借别名通一義是用通立忍非谓 <lb ed="X" n="0057a12"/><lb ed="R059" n="0495a03"/>二義皆是借别善看读者名義照然此名若正诸 <lb ed="X" n="0057a13"/><lb ed="R059" n="0495a04"/>文会通于義无雍唯四教義立此二科名目甚正 <lb ed="X" n="0057a14"/><lb ed="R059" n="0495a05"/>彼云一用通教位立别位名名别而義通二明用 <lb ed="X" n="0057a15"/><lb ed="R059" n="0495a06"/>别教别位名名别義通得此立名其義方显此中 <lb ed="X" n="0057a16"/><lb ed="R059" n="0495a07"/>明位<anchor xml:id="nkr_note_add_0057a1601" n="0057a1601"/><anchor xml:id="beg0057a1601" n="0057a1601"/>但<anchor xml:id="end0057a1601"/>據三乘共位断伏次第于義易明此教行 <lb ed="X" n="0057a17"/><lb ed="R059" n="0495a08"/>位又有初地断惑之者以通教中摄機宽故義有 <lb ed="X" n="0057a18"/><lb ed="R059" n="0495a09"/>含容须晓三通于義自正以由利人于初地中便 <lb ed="X" n="0057a19"/><lb ed="R059" n="0495a10"/>能断惑问大论三处焦炷亦于通教初地为初炎 <lb ed="X" n="0057a20"/><lb ed="R059" n="0495a11"/>是何行位答焦炷之義异说颇多幷由不识通教 <lb ed="X" n="0057a21"/><lb ed="R059" n="0495a12"/>三通此義若明焦炷借位悉皆洞朗只为通教有 <lb ed="X" n="0057a22"/><lb ed="R059" n="0495a13"/>利根人于此断惑有含容義機通说通四念处明 <lb ed="X" n="0057a23"/><lb ed="R059" n="0495a14"/>通通通别通圆<persName>佛</persName>观三機同一座席祇作十地而 <lb ed="X" n="0057a24"/><lb ed="R059" n="0495a15"/>说通此三人而解通教之人漧慧初炎别教之人 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0057b" n="0057b"/> <lb ed="X" n="0057b01"/><lb ed="R059" n="0495a16"/>初地初炎圆教之人初住初炎别圆以破无明为 <lb ed="X" n="0057b02"/><lb ed="R059" n="0495a17"/>初炎通教以破见为初炎<persName>如来</persName>作含容三教而说 <lb ed="X" n="0057b03"/><lb ed="R059" n="0495a18"/>被三根性从通教中入别圆位又以步马神通三 <lb ed="X" n="0057b04"/><lb ed="R059" n="0495b01"/>喩喩之步喩通通马喩通别神喩通圆幷于初地 <lb ed="X" n="0057b05"/><lb ed="R059" n="0495b02"/>而明初炎人不见之有以藉通开导以释焦炷深 <lb ed="X" n="0057b06"/><lb ed="R059" n="0495b03"/>为失旨且如藉通不论破惑今是初地破惑之人 <lb ed="X" n="0057b07"/><lb ed="R059" n="0495b04"/>有以被接而释之者皆非文意正合净名记云利 <lb ed="X" n="0057b08"/><lb ed="R059" n="0495b05"/>根菩萨初地见真之義也所云七十二尽者以七 <lb ed="X" n="0057b09"/><lb ed="R059" n="0495b06"/>地中进断上二界思有八定地每地九品故云七 <lb ed="X" n="0057b10"/><lb ed="R059" n="0495b07"/>十二以除欲界九品在六地断故云也。</p><p xml:id="pX38p0057b1016" cb:place="inline">△三别教 <lb ed="X" n="0057b11"/><lb ed="R059" n="0495b08"/>又三。</p><p xml:id="pX38p0057b1103" cb:place="inline">〇初示行位。</p> <lb ed="X" n="0057b12"/><lb ed="R059" n="0495b09"/><p xml:id="pX38p0057b1201">【疏】别教阶位五十二地一外凡十信一信二念三 <lb ed="X" n="0057b13"/><lb ed="R059" n="0495b10"/>进四慧五定六不退七迴向八护法九戒十愿第 <lb ed="X" n="0057b14"/><lb ed="R059" n="0495b11"/>二内凡习种姓十住一发心二持地三修行四生 <lb ed="X" n="0057b15"/><lb ed="R059" n="0495b12"/>贵五方便具足六正心七不退八童真九法王子 <lb ed="X" n="0057b16"/><lb ed="R059" n="0495b13"/>十灌顶尽三十心皆名解行位悉是内凡尽名性 <lb ed="X" n="0057b17"/><lb ed="R059" n="0495b14"/>地第三性种姓十行一欢喜二饶益三无恚恨四 <lb ed="X" n="0057b18"/><lb ed="R059" n="0495b15"/>无尽五離痴乱六善现七无著八尊重九善法十 <lb ed="X" n="0057b19"/><lb ed="R059" n="0495b16"/>真实第四道种姓十迴向一救护一切众生離众 <lb ed="X" n="0057b20"/><lb ed="R059" n="0495b17"/>生相二不壞三等一切诸<persName>佛</persName>四遍至一切处五无 <lb ed="X" n="0057b21"/><lb ed="R059" n="0495b18"/>尽功德藏六随顺一切坚固平等善根七随顺等 <lb ed="X" n="0057b22"/><lb ed="R059" n="0496a01"/>观一切众生八真如相九无缚无著解脱十法界 <lb ed="X" n="0057b23"/><lb ed="R059" n="0496a02"/>无量第五圣种姓十地一欢喜二離垢三明四炎 <lb ed="X" n="0057b24"/><lb ed="R059" n="0496a03"/>五难勝六现前七远行八不动九善慧十法雲第 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0057c" n="0057c"/> <lb ed="X" n="0057c01"/><lb ed="R059" n="0496a04"/>六等觉地名金刚心菩萨亦名无垢地邻真极圣 <lb ed="X" n="0057c02"/><lb ed="R059" n="0496a05"/>众觉之顶也第七妙觉地即是见性究竟<persName>佛</persName>菩提 <lb ed="X" n="0057c03"/><lb ed="R059" n="0496a06"/>果了了见性称妙觉也。</p> <lb ed="X" n="0057c04"/><lb ed="R059" n="0496a07"/><p xml:id="pX38p0057c0401">【註】别教行位教权证实意稍难晓先明教旨次辩 <lb ed="X" n="0057c05"/><lb ed="R059" n="0496a08"/>行相别教与圆同诠中理例如藏通同诠真理拙 <lb ed="X" n="0057c06"/><lb ed="R059" n="0496a09"/>巧之异藏拙故为折观通巧故为体观别圆亦尔 <lb ed="X" n="0057c07"/><lb ed="R059" n="0496a10"/>虽同诠中理以教拙故作次第解遂成别教若教 <lb ed="X" n="0057c08"/><lb ed="R059" n="0496a11"/>巧者虽有行位次第浅深以三观一心约不思议 <lb ed="X" n="0057c09"/><lb ed="R059" n="0496a12"/>不次第中而论次第自成圆義祇一中理解有浅 <lb ed="X" n="0057c10"/><lb ed="R059" n="0496a13"/>深成但不但此最难会且如花严二機在座<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0057c11"/><lb ed="R059" n="0496a14"/>一音菩萨一口说此住行向等别人作别解圆人 <lb ed="X" n="0057c12"/><lb ed="R059" n="0496a15"/>作圆解别人亦闻说圆融法不思议事一中无量 <lb ed="X" n="0057c13"/><lb ed="R059" n="0496a16"/>无量<anchor xml:id="nkr_note_orig_0057001" n="0057001"/>一中微尘刹土互入互融只为别人虽闻圆 <lb ed="X" n="0057c14"/><lb ed="R059" n="0496a17"/>融指在果上不谓果上融通全是初心理具以不 <lb ed="X" n="0057c15"/><lb ed="R059" n="0496a18"/>解具虽有即名而无即義虽解圆融还成次第故 <lb ed="X" n="0057c16"/><lb ed="R059" n="0496b01"/>曰初心仰信此理遂成<anchor xml:id="nkr_note_add_0057c1601" n="0057c1601"/><anchor xml:id="beg0057c1601" n="0057c1601"/>但<anchor xml:id="end0057c1601"/>中此旨幽密人罕知之 <lb ed="X" n="0057c17"/><lb ed="R059" n="0496b02"/>不解此意说别教者失旨甚矣每见学人谈别教 <lb ed="X" n="0057c18"/><lb ed="R059" n="0496b03"/>法如雲外月似出水花罕求此教禀教之人中心 <lb ed="X" n="0057c19"/><lb ed="R059" n="0496b04"/>如何成次第解作隔历说往往别教禀中道人不 <lb ed="X" n="0057c20"/><lb ed="R059" n="0496b05"/>及通教体真之见良亦可嗟通人尙乃见一切法 <lb ed="X" n="0057c21"/><lb ed="R059" n="0496b06"/>便解如幻如化即色谈空岂可别教知中之人质 <lb ed="X" n="0057c22"/><lb ed="R059" n="0496b07"/>塞蒙壅之如此耶故知所谓同诠中理者中以不 <lb ed="X" n="0057c23"/><lb ed="R059" n="0496b08"/>偏为義绝持为功此与圆人同一座席同一见闻 <lb ed="X" n="0057c24"/><lb ed="R059" n="0496b09"/>方曰同诠故知此人心亦能解圆融之理口亦能 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0058a" n="0058a"/> <lb ed="X" n="0058a01"/><lb ed="R059" n="0496b10"/>说圆融之语只有一点不明虽终日圆融还成次 <lb ed="X" n="0058a02"/><lb ed="R059" n="0496b11"/>第荆溪特云<anchor xml:id="nkr_note_add_0058a0201" n="0058a0201"/><anchor xml:id="beg0058a0201" n="0058a0201"/>但<anchor xml:id="end0058a0201"/>知果上融通不知众生理本此之 <lb ed="X" n="0058a03"/><lb ed="R059" n="0496b12"/>二句断尽别教一教之旨所以果融而因不融故 <lb ed="X" n="0058a04"/><lb ed="R059" n="0496b13"/>玄文中以地向相对论融不融即成别義住信相 <lb ed="X" n="0058a05"/><lb ed="R059" n="0496b14"/>对论融不融方成圆義止观引古释纵横義若據 <lb ed="X" n="0058a06"/><lb ed="R059" n="0496b15"/>古人所说法门有何圆妙更过于此大师皆判为 <lb ed="X" n="0058a07"/><lb ed="R059" n="0496b16"/>别者只为古师不识具義虽说圆妙还成纵横今 <lb ed="X" n="0058a08"/><lb ed="R059" n="0496b17"/>家得旨良由谈具所以超勝百家学教之者此旨 <lb ed="X" n="0058a09"/><lb ed="R059" n="0496b18"/>不明何以分圆别两教于此若了别教教義洞然 <lb ed="X" n="0058a10"/><lb ed="R059" n="0497a01"/>无壅次辩行位此疏但列诸位名目不论所出断 <lb ed="X" n="0058a11"/><lb ed="R059" n="0497a02"/>伏之意玄文云既有如此无量阶差是故经论名 <lb ed="X" n="0058a12"/><lb ed="R059" n="0497a03"/>数断伏高下对诸法门多有不同若花严明四十 <lb ed="X" n="0058a13"/><lb ed="R059" n="0497a04"/>一地<note place="inline">云云</note>璎珞明五十二位仁王明五十一位新 <lb ed="X" n="0058a14"/><lb ed="R059" n="0497a05"/>金光明但云十地勝天王般若明十四忍大品但 <lb ed="X" n="0058a15"/><lb ed="R059" n="0497a06"/>明十地涅槃明五行十功德<note place="inline">云云</note>又十地论摄大 <lb ed="X" n="0058a16"/><lb ed="R059" n="0497a07"/>乘论地持论等幷释菩萨地位多少出没不同断 <lb ed="X" n="0058a17"/><lb ed="R059" n="0497a08"/>伏高下亦异<note place="inline">云云</note>岂可定说不廣寻经论如无目 <lb ed="X" n="0058a18"/><lb ed="R059" n="0497a09"/>争日今若明位数须依璎珞仁王若明断伏高下 <lb ed="X" n="0058a19"/><lb ed="R059" n="0497a10"/>须依大品三观若对法门须依涅槃用众经意共 <lb ed="X" n="0058a20"/><lb ed="R059" n="0497a11"/>成初心教观两门使分明耳<note place="inline">云云</note>备如玄文细明 <lb ed="X" n="0058a21"/><lb ed="R059" n="0497a12"/>行位然此合辨修性纵横横学圆修出假等此不 <lb ed="X" n="0058a22"/><lb ed="R059" n="0497a13"/>暇辩教旨若明诸義易晓。</p><p xml:id="pX38p0058a2211" cb:place="inline">〇二性习前後。</p> <lb ed="X" n="0058a23"/><lb ed="R059" n="0497a14"/><p xml:id="pX38p0058a2301">【疏】性习二性若據位分习种在前性种在後若據 <lb ed="X" n="0058a24"/><lb ed="R059" n="0497a15"/>行论性习同时故前後不定依体起用先明性种 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0058b" n="0058b"/> <lb ed="X" n="0058b01"/><lb ed="R059" n="0497a16"/>後明习种寻用取体先习後性与教证二道相似 <lb ed="X" n="0058b02"/><lb ed="R059" n="0497a17"/>就位以论教道在前证道在後據行论之证教同 <lb ed="X" n="0058b03"/><lb ed="R059" n="0497a18"/>时前後不定依体起用先证後教寻用取体先教 <lb ed="X" n="0058b04"/><lb ed="R059" n="0497b01"/>後证也就解行中复有四种一名解行二名发心 <lb ed="X" n="0058b05"/><lb ed="R059" n="0497b02"/>三名迴向四名道种于出世道解而勤行故名解 <lb ed="X" n="0058b06"/><lb ed="R059" n="0497b03"/>行于大菩提起意趣求故名发心用<anchor xml:id="nkr_note_add_0058b0601" n="0058b0601"/><anchor xml:id="beg0058b0601" n="0058b0601"/>已<anchor xml:id="end0058b0601"/>善法趣向 <lb ed="X" n="0058b07"/><lb ed="R059" n="0497b04"/>菩提故名迴向当分之中如观道立故名为道望 <lb ed="X" n="0058b08"/><lb ed="R059" n="0497b05"/>後<persName>佛</persName>果能生曰种也习种姓能生报<persName>佛</persName>性种姓能 <lb ed="X" n="0058b09"/><lb ed="R059" n="0497b06"/>生法<persName>佛</persName>。</p> <lb ed="X" n="0058b10"/><lb ed="R059" n="0497b07"/><p xml:id="pX38p0058b1001">【註】常途所明别位亦罕谈此体用教证不定同时 <lb ed="X" n="0058b11"/><lb ed="R059" n="0497b08"/>之義此中既明性习二性不定同时故有此例大 <lb ed="X" n="0058b12"/><lb ed="R059" n="0497b09"/>意乃约位次竖论前後约得意者横辨同时據发 <lb ed="X" n="0058b13"/><lb ed="R059" n="0497b10"/>习者乃论不定在文可见教证二道旧来说者甚 <lb ed="X" n="0058b14"/><lb ed="R059" n="0497b11"/>多莫不皆云说一教始终为约说教道说十地法 <lb ed="X" n="0058b15"/><lb ed="R059" n="0497b12"/>为约说证道其证道或说隔历或说圆融异论纷 <lb ed="X" n="0058b16"/><lb ed="R059" n="0497b13"/>纭从来先达共迷此義今因考见别教教旨则见 <lb ed="X" n="0058b17"/><lb ed="R059" n="0497b14"/>教证二道果有所归昔来所说一者判位无功二 <lb ed="X" n="0058b18"/><lb ed="R059" n="0497b15"/>者位有两属今且略以四种判别教位乃无混滥 <lb ed="X" n="0058b19"/><lb ed="R059" n="0497b16"/>应以地前为约行教道登地为约行证道十地为 <lb ed="X" n="0058b20"/><lb ed="R059" n="0497b17"/>约说教道妙觉为约说证道且约行教证诸文明 <lb ed="X" n="0058b21"/><lb ed="R059" n="0497b18"/>指人无所疑唯约说教证人多迷之幷由不了所 <lb ed="X" n="0058b22"/><lb ed="R059" n="0498a01"/>谓约说者不可以<persName>如来</persName>说法谓之约说应以有教 <lb ed="X" n="0058b23"/><lb ed="R059" n="0498a02"/>无人虚设此说谓之约说名義乃正为地前人说 <lb ed="X" n="0058b24"/><lb ed="R059" n="0498a03"/>十地始终名为教道非谓说一教始终也纔作一 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0058c" n="0058c"/> <lb ed="X" n="0058c01"/><lb ed="R059" n="0498a04"/>教始终便见位位有两属之过约说证道指妙觉 <lb ed="X" n="0058c02"/><lb ed="R059" n="0498a05"/>者既云若说十地<anchor xml:id="nkr_note_add_0058c0201" n="0058c0201"/><anchor xml:id="beg0058c0201" n="0058c0201"/>已<anchor xml:id="end0058c0201"/>证之法且于别教当指何人 <lb ed="X" n="0058c03"/><lb ed="R059" n="0498a06"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0058c0301" n="0058c0301"/><anchor xml:id="beg0058c0301" n="0058c0301"/>已<anchor xml:id="end0058c0301"/>证十地等觉一位或有或无置之不论应指妙 <lb ed="X" n="0058c04"/><lb ed="R059" n="0498a07"/>觉为<anchor xml:id="nkr_note_add_0058c0401" n="0058c0401"/><anchor xml:id="beg0058c0401" n="0058c0401"/>已<anchor xml:id="end0058c0401"/>证人又云道场所得法故知乃约妙觉为 <lb ed="X" n="0058c05"/><lb ed="R059" n="0498a08"/>约说证道明矣旧来宗师不曾穷究遂成妄传请 <lb ed="X" n="0058c06"/><lb ed="R059" n="0498a09"/>好学者仔细研详方见今说与祖师合更无疑矣 <lb ed="X" n="0058c07"/><lb ed="R059" n="0498a10"/>此但略示予于复宗集中自有義章廣引论文及 <lb ed="X" n="0058c08"/><lb ed="R059" n="0498a11"/>疏记文晓证此義甚为切当。</p><p xml:id="pX38p0058c0812" cb:place="inline">〇三释六住退心。</p> <lb ed="X" n="0058c09"/><lb ed="R059" n="0498a12"/><p xml:id="pX38p0058c0901">【疏】旧云法才王子六心中退即云十住第六心难 <lb ed="X" n="0058c10"/><lb ed="R059" n="0498a13"/>云十住云性地性以不改为義云何退作二乘其 <lb ed="X" n="0058c11"/><lb ed="R059" n="0498a14"/>犹一善性是不依一阐提不妨退大向小终是难 <lb ed="X" n="0058c12"/><lb ed="R059" n="0498a15"/>通止观师说是十法信中六心退耳此释论师及 <lb ed="X" n="0058c13"/><lb ed="R059" n="0498a16"/>金刚般若论师皆作此解是信习十心中六心耳 <lb ed="X" n="0058c14"/><lb ed="R059" n="0498a17"/>七心<anchor xml:id="nkr_note_add_0058c1401" n="0058c1401"/><anchor xml:id="beg0058c1401" n="0058c1401"/>已<anchor xml:id="end0058c1401"/>上永離二乘尔时设为利弘经不无轻漏 <lb ed="X" n="0058c15"/><lb ed="R059" n="0498a18"/>而度物心不失恒有菩萨之名也。</p> <lb ed="X" n="0058c16"/><lb ed="R059" n="0498b01"/><p xml:id="pX38p0058c1601">【註】璎珞上卷明法才王子净目天子舍利弗等欲 <lb ed="X" n="0058c17"/><lb ed="R059" n="0498b02"/>入第七位其中値恶因缘退入凡夫不善恶中无 <lb ed="X" n="0058c18"/><lb ed="R059" n="0498b03"/>恶不造四明云若常途别教皆云初住断见更不 <lb ed="X" n="0058c19"/><lb ed="R059" n="0498b04"/>起诸重过况见惑名数虽多乃一位断思惑乃历 <lb ed="X" n="0058c20"/><lb ed="R059" n="0498b05"/>诸位方尽此常所谈别教分齐也今记主既见身 <lb ed="X" n="0058c21"/><lb ed="R059" n="0498b06"/>子六住尙退复起重罪遂以義求自有機缘见思 <lb ed="X" n="0058c22"/><lb ed="R059" n="0498b07"/>俱断至六住时思既未尽见亦馀残所以能牵恶 <lb ed="X" n="0058c23"/><lb ed="R059" n="0498b08"/>道此是记主约義斟酌之辞故云恐是尔前见思 <lb ed="X" n="0058c24"/><lb ed="R059" n="0498b09"/>同断不可将见行别教难也四明乃以别途位次 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0059a" n="0059a"/> <lb ed="X" n="0059a01"/><lb ed="R059" n="0498b10"/>言之深合祖意此是四明答<anchor xml:id="nkr_note_add_0059a0101" n="0059a0101"/><anchor xml:id="beg0059a0101" n="0059a0101"/>曰<anchor xml:id="end0059a0101"/>本难或作权说者 <lb ed="X" n="0059a02"/><lb ed="R059" n="0498b11"/>或作借位者皆非文意今文既以退大向小为难 <lb ed="X" n="0059a03"/><lb ed="R059" n="0498b12"/>通验知止观师及二论师指在六住度物心不失 <lb ed="X" n="0059a04"/><lb ed="R059" n="0498b13"/>者正是见思同断之義别途断位<anchor xml:id="nkr_note_add_0059a0401" n="0059a0401"/><anchor xml:id="beg0059a0401" n="0059a0401"/>已<anchor xml:id="end0059a0401"/>无疑矣。</p><p xml:id="pX38p0059a0418" cb:place="inline">△四 <lb ed="X" n="0059a05"/><lb ed="R059" n="0498b14"/>圆教又二初正明行位又二。</p><p xml:id="pX38p0059a0512" cb:place="inline">〇初对拣。</p> <lb ed="X" n="0059a06"/><lb ed="R059" n="0498b15"/><p xml:id="pX38p0059a0601">【疏】圆教明位别教五十二位次第修行圆教圆修 <lb ed="X" n="0059a07"/><lb ed="R059" n="0498b16"/>一心具万行异于次第行也。</p> <lb ed="X" n="0059a08"/><lb ed="R059" n="0498b17"/><p xml:id="pX38p0059a0801">【註】圆本无位非次第故譬治铁作器粗垢先落名 <lb ed="X" n="0059a09"/><lb ed="R059" n="0498b18"/>先落处于无位次而论位次还以别位融彼次第 <lb ed="X" n="0059a10"/><lb ed="R059" n="0499a01"/>而成一心即为圆位故有次第不次第别而分二 <lb ed="X" n="0059a11"/><lb ed="R059" n="0499a02"/>教。</p><p xml:id="pX38p0059a1102" cb:place="inline">△二释位又八。</p><p xml:id="pX38p0059a1108" cb:place="inline">〇初外凡。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0059a12"/><lb ed="R059" n="0499a03"/> <lb ed="X" n="0059a13"/><lb ed="R059" n="0499a04"/><cb:juan fun="close" n="1a"><cb:jhead>註菩萨戒经卷上一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0059a14"/> <lb ed="X" n="0059a15"/> <lb ed="X" n="0059a16"/> <lb ed="X" n="0059a17"/><lb ed="R059" n="0499a06"/><cb:juan fun="open" n="1b"><cb:mulu type="卷" n="1b">上之二</cb:mulu><cb:jhead>梵网经菩萨心地品戒疏卷上之二</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0059a18"/><lb ed="R059" n="0499a07"/> <lb ed="X" n="0059a19"/><lb ed="R059" n="0499a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0059a1901">【疏】外凡五品位一初随喜心若人夙殖深厚或値 <lb ed="X" n="0059a20"/><lb ed="R059" n="0499a09"/>善知识或从经卷圆闻妙理一法一切法一切法 <lb ed="X" n="0059a21"/><lb ed="R059" n="0499a10"/>一法非一非一切不可思议起圆信解信一心中 <lb ed="X" n="0059a22"/><lb ed="R059" n="0499a11"/>具十法界如一微尘有大千经卷欲开此心而修 <lb ed="X" n="0059a23"/><lb ed="R059" n="0499a12"/>圆行圆行者一行一切行略言为十谓识一念平 <lb ed="X" n="0059a24"/><lb ed="R059" n="0499a13"/>等具足不可思议伤<anchor xml:id="nkr_note_add_0059a2401" n="0059a2401"/><anchor xml:id="beg0059a2401" n="0059a2401"/>己<anchor xml:id="end0059a2401"/>昏沉慈及一切又知此心 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0059b" n="0059b"/> <lb ed="X" n="0059b01"/><lb ed="R059" n="0499a14"/>常寂常照用寂照心破一切法即空即假即中又 <lb ed="X" n="0059b02"/><lb ed="R059" n="0499a15"/>识一心诸心若通若塞能于此心具足道品向菩 <lb ed="X" n="0059b03"/><lb ed="R059" n="0499a16"/>提路又解此心正助之法识<anchor xml:id="nkr_note_add_0059b0301" n="0059b0301"/><anchor xml:id="beg0059b0301" n="0059b0301"/>己<anchor xml:id="end0059b0301"/>心及凡圣心又安 <lb ed="X" n="0059b04"/><lb ed="R059" n="0499a17"/>心不动不堕不退不散虽识一心无量功德不生 <lb ed="X" n="0059b05"/><lb ed="R059" n="0499a18"/>染著十心成就其心念念悉与诸波罗蜜相应也 <lb ed="X" n="0059b06"/><lb ed="R059" n="0499b01"/>二读诵者圆信始生善顺将养涉事纷动令道牙 <lb ed="X" n="0059b07"/><lb ed="R059" n="0499b02"/>破唯得内修理观外则读诵大乘闻有助观之力 <lb ed="X" n="0059b08"/><lb ed="R059" n="0499b03"/>内外相藉圆信转明十心坚固如日光照见种种 <lb ed="X" n="0059b09"/><lb ed="R059" n="0499b04"/>色也三说法者内观转强外资又著圆解在怀弘 <lb ed="X" n="0059b10"/><lb ed="R059" n="0499b05"/>誓熏动更加说法如实演佈但以大乘法答设以 <lb ed="X" n="0059b11"/><lb ed="R059" n="0499b06"/>方便终令悟大随说法净则智慧净说法开导是 <lb ed="X" n="0059b12"/><lb ed="R059" n="0499b07"/>前人得道全因缘化功归<anchor xml:id="nkr_note_add_0059b1201" n="0059b1201"/><anchor xml:id="beg0059b1201" n="0059b1201"/>己<anchor xml:id="end0059b1201"/>十心三倍转明也四 <lb ed="X" n="0059b13"/><lb ed="R059" n="0499b08"/>兼行六度上来前熟观心未遑涉事今正观稍明 <lb ed="X" n="0059b14"/><lb ed="R059" n="0499b09"/>即傍兼利物能以少施与虚空等使一切法趣檀 <lb ed="X" n="0059b15"/><lb ed="R059" n="0499b10"/>檀为法界事相虽少运怀甚大理观为正事行为 <lb ed="X" n="0059b16"/><lb ed="R059" n="0499b11"/>傍故言兼行事福资理十心弥盛也五正行六度 <lb ed="X" n="0059b17"/><lb ed="R059" n="0499b12"/>圆观稍熟事理欲融事不妨理理不隔事具行六 <lb ed="X" n="0059b18"/><lb ed="R059" n="0499b13"/>度权实二智究了通达治生产业皆与实相不相 <lb ed="X" n="0059b19"/><lb ed="R059" n="0499b14"/>违偝具足解释<persName>佛</persName>之知见而于正观如火益薪力 <lb ed="X" n="0059b20"/><lb ed="R059" n="0499b15"/>用光猛也。</p> <lb ed="X" n="0059b21"/><lb ed="R059" n="0499b16"/><p xml:id="pX38p0059b2101">〇二内凡。</p> <lb ed="X" n="0059b22"/><lb ed="R059" n="0499b17"/><p xml:id="pX38p0059b2201">第一内凡十信圆闻圆信修于圆行善巧增益五 <lb ed="X" n="0059b23"/><lb ed="R059" n="0499b18"/>倍深明因此圆行得入圆位善修平等法界即入 <lb ed="X" n="0059b24"/><lb ed="R059" n="0500a01"/>信心善修慈愍即入念心善修寂照即入进心善 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0059c" n="0059c"/> <lb ed="X" n="0059c01"/><lb ed="R059" n="0500a02"/>修破法即入慧心善修通塞即入定心善修道品 <lb ed="X" n="0059c02"/><lb ed="R059" n="0500a03"/>即入不退心善修正助即入迴向心善修凡圣即 <lb ed="X" n="0059c03"/><lb ed="R059" n="0500a04"/>入护法心善修不动即入戒心善修无著即入愿 <lb ed="X" n="0059c04"/><lb ed="R059" n="0500a05"/>心是名圆教铁轮十信位圆教似解六根淸净也。</p> <lb ed="X" n="0059c05"/><lb ed="R059" n="0500a06"/><p xml:id="pX38p0059c0501">〇三圣位十住。</p> <lb ed="X" n="0059c06"/><lb ed="R059" n="0500a07"/><p xml:id="pX38p0059c0601">第二圣位前明十住真中智也初发心住发时三 <lb ed="X" n="0059c07"/><lb ed="R059" n="0500a08"/>种心发一缘因善心发二了因慧心发三正因理 <lb ed="X" n="0059c08"/><lb ed="R059" n="0500a09"/>心发即是境智行妙三种开发缘因心发即是住 <lb ed="X" n="0059c09"/><lb ed="R059" n="0500a10"/>不可思议解脱首楞严定了因心发即摩诃般若 <lb ed="X" n="0059c10"/><lb ed="R059" n="0500a11"/>毕竟空也正因心发即是住实相法身中道第一 <lb ed="X" n="0059c11"/><lb ed="R059" n="0500a12"/>義谛也花严云初住所有功德三世诸<persName>佛</persName>歎不能 <lb ed="X" n="0059c12"/><lb ed="R059" n="0500a13"/>尽初发心时便成正觉了达诸法真实之性所有 <lb ed="X" n="0059c13"/><lb ed="R059" n="0500a14"/>闻法不由他悟净名云知一切法是坐道场亦是 <lb ed="X" n="0059c14"/><lb ed="R059" n="0500a15"/>入不二法门大品云从初发心即坐道场转法轮 <lb ed="X" n="0059c15"/><lb ed="R059" n="0500a16"/>度众生为如<persName>佛</persName>阿字门一切法初不生也。</p> <lb ed="X" n="0059c16"/><lb ed="R059" n="0500a17"/><p xml:id="pX38p0059c1601">〇四十行。</p> <lb ed="X" n="0059c17"/><lb ed="R059" n="0500a18"/><p xml:id="pX38p0059c1701">第三明十行者即是十住後实相真明不可思议 <lb ed="X" n="0059c18"/><lb ed="R059" n="0500b01"/>更证十番智断破十品无明一行一切行念念进 <lb ed="X" n="0059c19"/><lb ed="R059" n="0500b02"/>趣流入平等法界海诸波罗蜜任运生长自行化 <lb ed="X" n="0059c20"/><lb ed="R059" n="0500b03"/>他与虚空等也。</p> <lb ed="X" n="0059c21"/><lb ed="R059" n="0500b04"/><p xml:id="pX38p0059c2101">〇五十向。</p> <lb ed="X" n="0059c22"/><lb ed="R059" n="0500b05"/><p xml:id="pX38p0059c2201">第四十迴向者十行之後无功用道不可思议真 <lb ed="X" n="0059c23"/><lb ed="R059" n="0500b06"/>明念念开发一切法界愿行事理自然和融迴入 <lb ed="X" n="0059c24"/><lb ed="R059" n="0500b07"/>平等法界海更证十番智断破十品无明故名迴 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0060a" n="0060a"/> <lb ed="X" n="0060a01"/><lb ed="R059" n="0500b08"/>向也。</p> <lb ed="X" n="0060a02"/><lb ed="R059" n="0500b09"/><p xml:id="pX38p0060a0201">〇六十地。</p> <lb ed="X" n="0060a03"/><lb ed="R059" n="0500b10"/><p xml:id="pX38p0060a0301">第五十地者即是无漏真明入无功用道犹如大 <lb ed="X" n="0060a04"/><lb ed="R059" n="0500b11"/>地能生一切<persName>佛</persName>法荷负法界众生普入三世<persName>佛</persName>地 <lb ed="X" n="0060a05"/><lb ed="R059" n="0500b12"/>又证十番智断破十品无明也。</p> <lb ed="X" n="0060a06"/><lb ed="R059" n="0500b13"/><p xml:id="pX38p0060a0601">〇七等觉。</p> <lb ed="X" n="0060a07"/><lb ed="R059" n="0500b14"/><p xml:id="pX38p0060a0701">第六等觉地者观达无始无明源底边际智满毕 <lb ed="X" n="0060a08"/><lb ed="R059" n="0500b15"/>竟淸净断最後穷源微细无明登中道山顶与无 <lb ed="X" n="0060a09"/><lb ed="R059" n="0500b16"/>明父母别是名有所断者名有上士也。</p> <lb ed="X" n="0060a10"/><lb ed="R059" n="0500b17"/><p xml:id="pX38p0060a1001">〇八妙觉。</p> <lb ed="X" n="0060a11"/><lb ed="R059" n="0500b18"/><p xml:id="pX38p0060a1101">第七妙觉地者究竟解脱无上<persName>佛</persName>智故言无所断 <lb ed="X" n="0060a12"/><lb ed="R059" n="0501a01"/>者名<persName>无上士</persName>此即三德不纵不横不幷不别究竟 <lb ed="X" n="0060a13"/><lb ed="R059" n="0501a02"/>後心大涅槃也一切大理大誓愿大莊严大智断 <lb ed="X" n="0060a14"/><lb ed="R059" n="0501a03"/>大遍知大道大用大权实大利益大无住即是十 <lb ed="X" n="0060a15"/><lb ed="R059" n="0501a04"/>观成乘圆极竟在于<persName>佛</persName>过茶无字可说卢舍那名 <lb ed="X" n="0060a16"/><lb ed="R059" n="0501a05"/>净满一切皆满也。</p> <lb ed="X" n="0060a17"/><lb ed="R059" n="0501a06"/><p xml:id="pX38p0060a1701">【註】此中圆位别无修法即是十乘观法为圆修相 <lb ed="X" n="0060a18"/><lb ed="R059" n="0501a07"/>依修而证证有浅深始从初品终至妙觉也初品 <lb ed="X" n="0060a19"/><lb ed="R059" n="0501a08"/>修十谓识一念心平等具足不思议等初品识知 <lb ed="X" n="0060a20"/><lb ed="R059" n="0501a09"/>十乘次品圆信转明十心坚固三品十心三倍增 <lb ed="X" n="0060a21"/><lb ed="R059" n="0501a10"/>明乃至十信善修平等法界即入信心善修慈愍 <lb ed="X" n="0060a22"/><lb ed="R059" n="0501a11"/>即入念心等终至十住十行等皆云更十番智断 <lb ed="X" n="0060a23"/><lb ed="R059" n="0501a12"/>破十品无明至妙觉位修极证圆究竟无上即是 <lb ed="X" n="0060a24"/><lb ed="R059" n="0501a13"/>究竟後心大涅槃也故此十法皆名为大也大理 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0060b" n="0060b"/> <lb ed="X" n="0060b01"/><lb ed="R059" n="0501a14"/>即初乘不思议理大也乃至大无住即是第十无 <lb ed="X" n="0060b02"/><lb ed="R059" n="0501a15"/>法爱也故云十观成乘圆极在<persName>佛</persName>一切皆满也此 <lb ed="X" n="0060b03"/><lb ed="R059" n="0501a16"/>中明位与诸文大同小异无大难明但诸文有依 <lb ed="X" n="0060b04"/><lb ed="R059" n="0501a17"/>普贤观五品在十信中意稍难晓妙句现在四信 <lb ed="X" n="0060b05"/><lb ed="R059" n="0501a18"/>灭後五品品信文相交互难释此不暇辩学者知 <lb ed="X" n="0060b06"/><lb ed="R059" n="0501b01"/>之。</p><p xml:id="pX38p0060b0602" cb:place="inline">△二释四十二字门又二。</p><p xml:id="pX38p0060b0612" cb:place="inline">〇初释。</p> <lb ed="X" n="0060b07"/><lb ed="R059" n="0501b02"/><p xml:id="pX38p0060b0701">【疏】南嶽师云四十二字门是<persName>佛</persName>蜜语何必不表四 <lb ed="X" n="0060b08"/><lb ed="R059" n="0501b03"/>十二位诸学人执释论无此解多疑不用但论本 <lb ed="X" n="0060b09"/><lb ed="R059" n="0501b04"/>文千卷什师九倍略之何必无此解深应冥会何 <lb ed="X" n="0060b10"/><lb ed="R059" n="0501b05"/>者经云初阿後茶中间四十二字门具诸字功德 <lb ed="X" n="0060b11"/><lb ed="R059" n="0501b06"/>花严云从初一地具足诸地功德此義即同阿字 <lb ed="X" n="0060b12"/><lb ed="R059" n="0501b07"/>门诸法初不生故此岂非圆教初住初得无生忍 <lb ed="X" n="0060b13"/><lb ed="R059" n="0501b08"/>过茶无字可说岂非妙觉无上无过。</p> <lb ed="X" n="0060b14"/><lb ed="R059" n="0501b09"/><p xml:id="pX38p0060b1401">【註】玄文四教義诸文圆位皆引四十二字以为诚 <lb ed="X" n="0060b15"/><lb ed="R059" n="0501b10"/>证此文详而又显故云甚自分明。</p><p xml:id="pX38p0060b1514" cb:place="inline">△二证又二。</p><p xml:id="pX38p0060b1519" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0060b16"/><lb ed="R059" n="0501b11"/>初证圆教。</p> <lb ed="X" n="0060b17"/><lb ed="R059" n="0501b12"/><p xml:id="pX38p0060b1701">【疏】廣乘品明一切法皆是摩诃演竟即说四十二 <lb ed="X" n="0060b18"/><lb ed="R059" n="0501b13"/>字门岂非圆菩萨从初发心得诸法实相具一切 <lb ed="X" n="0060b19"/><lb ed="R059" n="0501b14"/>法至妙觉地穷一切法底此義与圆位甚自分明。</p> <lb ed="X" n="0060b20"/><lb ed="R059" n="0501b15"/><p xml:id="pX38p0060b2001">〇二证通别。</p> <lb ed="X" n="0060b21"/><lb ed="R059" n="0501b16"/><p xml:id="pX38p0060b2101">次发趣品明别教十地後明三乘共十地三教阶 <lb ed="X" n="0060b22"/><lb ed="R059" n="0501b17"/>位其文现也。</p> <lb ed="X" n="0060b23"/><lb ed="R059" n="0501b18"/><p xml:id="pX38p0060b2301">【註】演字应作衍释论宗般若谈衍门三教故以证 <lb ed="X" n="0060b24"/><lb ed="R059" n="0502a01"/>也释名竟。</p><p xml:id="pX38p0060b2405" cb:place="inline">△二出体又二初列。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0060c" n="0060c"/> <lb ed="X" n="0060c01"/><lb ed="R059" n="0502a02"/><p xml:id="pX38p0060c0101">【疏】第二出体者初明无作次明止行二善。</p> <lb ed="X" n="0060c02"/><lb ed="R059" n="0502a03"/><p xml:id="pX38p0060c0201">△二释又二初无作二止行初又三。</p><p xml:id="pX38p0060c0215" cb:place="inline">〇初略立。</p> <lb ed="X" n="0060c03"/><lb ed="R059" n="0502a04"/><p xml:id="pX38p0060c0301">初戒体者不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0060c0301" n="0060c0301"/><anchor xml:id="beg0060c0301" n="0060c0301"/>已<anchor xml:id="end0060c0301"/>起即性无作假色。</p> <lb ed="X" n="0060c04"/><lb ed="R059" n="0502a05"/><p xml:id="pX38p0060c0401">【註】所明戒体有大小乘若小乘论计不同或云色 <lb ed="X" n="0060c05"/><lb ed="R059" n="0502a06"/>法或云非色非心宗计既殊不可不会然则戒体 <lb ed="X" n="0060c06"/><lb ed="R059" n="0502a07"/>既于身口防止过非作此禀持发起无作今究所 <lb ed="X" n="0060c07"/><lb ed="R059" n="0502a08"/>发无作戒体是何等法乃是善行所起一种圣法 <lb ed="X" n="0060c08"/><lb ed="R059" n="0502a09"/>善业也两宗于此善业各计不同<anchor xml:id="nkr_note_orig_0060001" n="0060001"/>□宗计色一宗 <lb ed="X" n="0060c09"/><lb ed="R059" n="0502a10"/>计非色非心辨此廣如虎溪後集详引经论备明 <lb ed="X" n="0060c10"/><lb ed="R059" n="0502a11"/>此義稍有所涉须者捡之若大乘体正是今疏所辩 <lb ed="X" n="0060c11"/><lb ed="R059" n="0502a12"/>之体此当具明先知异非方见今是从来所惑大 <lb ed="X" n="0060c12"/><lb ed="R059" n="0502a13"/>乘戒体止观辅行以心为体引璎珞云心无尽故 <lb ed="X" n="0060c13"/><lb ed="R059" n="0502a14"/>戒亦无尽今疏乃云无作假色于色于心何者为 <lb ed="X" n="0060c14"/><lb ed="R059" n="0502a15"/>的净觉杂编云夫言体者有当体体有所依体当 <lb ed="X" n="0060c15"/><lb ed="R059" n="0502a16"/>体属色所依属心廣如彼章熙钞云荆溪據璎珞 <lb ed="X" n="0060c16"/><lb ed="R059" n="0502a17"/>云无尽者意明心性以为戒体<note place="inline">此俱从性</note>次大乘论种 <lb ed="X" n="0060c17"/><lb ed="R059" n="0502a18"/>子受所引色观心论云大乘防意地<note place="inline">此幷據修</note>若约互 <lb ed="X" n="0060c18"/><lb ed="R059" n="0502b01"/>具今疏云性色既即不起大乘明受所引色幷乃 <lb ed="X" n="0060c19"/><lb ed="R059" n="0502b02"/>全性起修等今详彼意言心为体者约性而说言 <lb ed="X" n="0060c20"/><lb ed="R059" n="0502b03"/>色为体者约修而说戒疏云性无作假色者约从 <lb ed="X" n="0060c21"/><lb ed="R059" n="0502b04"/>性起修修性共说也顶山记廣辩三种假色约三 <lb ed="X" n="0060c22"/><lb ed="R059" n="0502b05"/>因三身对明修性等此甚通漫而云既从性德起 <lb ed="X" n="0060c23"/><lb ed="R059" n="0502b06"/>于修德复于修德发乎遮持化他功勋故名此为 <lb ed="X" n="0060c24"/><lb ed="R059" n="0502b07"/>假色然功勋之上岂不该心<anchor xml:id="nkr_note_add_0060c2401" n="0060c2401"/><anchor xml:id="beg0060c2401" n="0060c2401"/>但<anchor xml:id="end0060c2401"/>戒法制色为便又 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0061a" n="0061a"/> <lb ed="X" n="0061a01"/><lb ed="R059" n="0502b08"/>既云假色義自该心今试研详诸说毕竟未契祖 <lb ed="X" n="0061a02"/><lb ed="R059" n="0502b09"/>意且如净觉虽分当体所依乃指心为所依殊不 <lb ed="X" n="0061a03"/><lb ed="R059" n="0502b10"/>知今之戒体且辩当体无作之法不可以理体滥 <lb ed="X" n="0061a04"/><lb ed="R059" n="0502b11"/>之如前所辨此最失旨熙钞虽则约修性说今明 <lb ed="X" n="0061a05"/><lb ed="R059" n="0502b12"/>无作且就修论以性而为其体幷非所取顶山虽 <lb ed="X" n="0061a06"/><lb ed="R059" n="0502b13"/>则廣演文義竟无所归但辩性种修种下种之義 <lb ed="X" n="0061a07"/><lb ed="R059" n="0502b14"/>而于无作虽云通于心色毕竟義无的当岂非所 <lb ed="X" n="0061a08"/><lb ed="R059" n="0502b15"/>谓中心疑者其辞枝乎殊无可取其馀或有義章 <lb ed="X" n="0061a09"/><lb ed="R059" n="0502b16"/>所说不暇备叙幷未合乎祖意。</p><p xml:id="pX38p0061a0913" cb:place="inline">〇次明今義如上 <lb ed="X" n="0061a10"/><lb ed="R059" n="0502b17"/>所议昔说既非今于祖文考窍義旨于兹戒体文 <lb ed="X" n="0061a11"/><lb ed="R059" n="0502b18"/>甚分明显出吾祖高妙之处免为近世之所乾没 <lb ed="X" n="0061a12"/><lb ed="R059" n="0503a01"/>夫言体者当论二种一者当体二者所依今明所 <lb ed="X" n="0061a13"/><lb ed="R059" n="0503a02"/>发无作体者乃是宗中所明因行从因克果有修 <lb ed="X" n="0061a14"/><lb ed="R059" n="0503a03"/>有发附事而明故须且于当体而辩未涉所依也 <lb ed="X" n="0061a15"/><lb ed="R059" n="0503a04"/>当知戒体通色通心盖由禀戒从三业受精持无 <lb ed="X" n="0061a16"/><lb ed="R059" n="0503a05"/>犯<g ref="#CB05418">虔</g>重恪诚方乃发起无作戒体此体发时必有 <lb ed="X" n="0061a17"/><lb ed="R059" n="0503a06"/>能发必有所发心为能发色为所发以由戒法禀 <lb ed="X" n="0061a18"/><lb ed="R059" n="0503a07"/>受之时心不散乱身则翘勤口则答对幷由精勤 <lb ed="X" n="0061a19"/><lb ed="R059" n="0503a08"/>方乃纳戒在心方有无作体发故知若无<g ref="#CB05418">虔</g>勤之 <lb ed="X" n="0061a20"/><lb ed="R059" n="0503a09"/>念不能纳戒在心若从纳義戒为能纳心为所纳 <lb ed="X" n="0061a21"/><lb ed="R059" n="0503a10"/>若从发義心为能发戒为所发所发之戒即是一 <lb ed="X" n="0061a22"/><lb ed="R059" n="0503a11"/>种圣法善业此善业者即无表色天眼能见与小 <lb ed="X" n="0061a23"/><lb ed="R059" n="0503a12"/>乘戒业体无别但由大乘圆实教中诠量此体与 <lb ed="X" n="0061a24"/><lb ed="R059" n="0503a13"/>小乘异乃通二向从能发属心从所发属色止观 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0061b" n="0061b"/> <lb ed="X" n="0061b01"/><lb ed="R059" n="0503a14"/>辅行以心为体从能发而言戒疏论文以色为体 <lb ed="X" n="0061b02"/><lb ed="R059" n="0503a15"/>从所发而说故知非心则无以发非色则无以彰 <lb ed="X" n="0061b03"/><lb ed="R059" n="0503a16"/>是故诸文或从心说或从色说有兹所以文方不 <lb ed="X" n="0061b04"/><lb ed="R059" n="0503a17"/>虚此色此心皆属当体皆属于事有兴有废在教 <lb ed="X" n="0061b05"/><lb ed="R059" n="0503a18"/>在权幷由三师禀受作为精持制止而得此戒即 <lb ed="X" n="0061b06"/><lb ed="R059" n="0503b01"/>修治造作之妙行也五章言之乃属宗摄辅行判 <lb ed="X" n="0061b07"/><lb ed="R059" n="0503b02"/>之幷是明宗深有所以如此判<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b0701" n="0061b0701"/><anchor xml:id="beg0061b0701" n="0061b0701"/>已<anchor xml:id="end0061b0701"/>戒之当体義有 <lb ed="X" n="0061b08"/><lb ed="R059" n="0503b03"/>定准然後方可论其所依者即理性也故此事行 <lb ed="X" n="0061b09"/><lb ed="R059" n="0503b04"/>大乘诠之幷由理具方有事用若无理体而为所 <lb ed="X" n="0061b10"/><lb ed="R059" n="0503b05"/>依行未免邪事皆成妄是故圆事乃即理之事所 <lb ed="X" n="0061b11"/><lb ed="R059" n="0503b06"/>修之行乃全性起修行从性起方云诸行无作事 <lb ed="X" n="0061b12"/><lb ed="R059" n="0503b07"/>与理即方云体内之权行是妙行权是妙权此大 <lb ed="X" n="0061b13"/><lb ed="R059" n="0503b08"/>乘戒乃全理之事全性之修方为妙戒是故今疏 <lb ed="X" n="0061b14"/><lb ed="R059" n="0503b09"/>特云不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b1401" n="0061b1401"/><anchor xml:id="beg0061b1401" n="0061b1401"/>已<anchor xml:id="end0061b1401"/>起即性无作假色者性之一字全 <lb ed="X" n="0061b15"/><lb ed="R059" n="0503b10"/>提理性之所依起字色字乃语发戒之当体当体 <lb ed="X" n="0061b16"/><lb ed="R059" n="0503b11"/>有二起字是能发之心色字是所发之色由依于 <lb ed="X" n="0061b17"/><lb ed="R059" n="0503b12"/>性而发此戒故云起即性无作假色也亦与论中 <lb ed="X" n="0061b18"/><lb ed="R059" n="0503b13"/>受所引色是同引亦起義特云不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b1801" n="0061b1801"/><anchor xml:id="beg0061b1801" n="0061b1801"/>已<anchor xml:id="end0061b1801"/>者此语 <lb ed="X" n="0061b19"/><lb ed="R059" n="0503b14"/>只恐三业不勤不能起发此戒则<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b1901" n="0061b1901"/><anchor xml:id="beg0061b1901" n="0061b1901"/>已<anchor xml:id="end0061b1901"/>若能<g ref="#CB05418">虔</g>勤三 <lb ed="X" n="0061b20"/><lb ed="R059" n="0503b15"/>业此戒必发纔言其起起即属心故于此心能发 <lb ed="X" n="0061b21"/><lb ed="R059" n="0503b16"/>戒色故云不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b2101" n="0061b2101"/><anchor xml:id="beg0061b2101" n="0061b2101"/>已<anchor xml:id="end0061b2101"/>例如无心而<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b2102" n="0061b2102"/><anchor xml:id="beg0061b2102" n="0061b2102"/>已<anchor xml:id="end0061b2102"/>介尔有心三 <lb ed="X" n="0061b22"/><lb ed="R059" n="0503b17"/>千具足也如此方见祖师文意一字不虚总略多 <lb ed="X" n="0061b23"/><lb ed="R059" n="0503b18"/>含言简意富故云不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0061b2301" n="0061b2301"/><anchor xml:id="beg0061b2301" n="0061b2301"/>已<anchor xml:id="end0061b2301"/>起即性无作假色噫 <lb ed="X" n="0061b24"/><lb ed="R059" n="0504a01"/>只兹十一字包无限意苟不如此消释何以见祖 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0061c" n="0061c"/> <lb ed="X" n="0061c01"/><lb ed="R059" n="0504a02"/>文之高深从来诸师不见此意埋没甚久可不哀 <lb ed="X" n="0061c02"/><lb ed="R059" n="0504a03"/>欤止观从能发边指心即性性既无尽心亦无尽 <lb ed="X" n="0061c03"/><lb ed="R059" n="0504a04"/>故云心无尽故能发之心既即所依所发之色亦 <lb ed="X" n="0061c04"/><lb ed="R059" n="0504a05"/>即所依故云戒亦无尽辅行云虽说色心但有二 <lb ed="X" n="0061c05"/><lb ed="R059" n="0504a06"/>名论其法体只是法性故知此之色心从当体边 <lb ed="X" n="0061c06"/><lb ed="R059" n="0504a07"/>毕竟非实但有二名语所依边唯性为实故云只 <lb ed="X" n="0061c07"/><lb ed="R059" n="0504a08"/>是法性也以此会通诸文皆尔下文判二家以当 <lb ed="X" n="0061c08"/><lb ed="R059" n="0504a09"/>无当皆得论理教義正在此也下当点出又复应 <lb ed="X" n="0061c09"/><lb ed="R059" n="0504a10"/>知心是能发难说无作色是所发无作易明但有 <lb ed="X" n="0061c10"/><lb ed="R059" n="0504a11"/>无作假色而为圣法善业必无无作假心无作从 <lb ed="X" n="0061c11"/><lb ed="R059" n="0504a12"/>所发而有也如此建義符合祖文仍会经论于義 <lb ed="X" n="0061c12"/><lb ed="R059" n="0504a13"/>既通于文不壅顶山熙抄望崖不及诸方硕学试 <lb ed="X" n="0061c13"/><lb ed="R059" n="0504a14"/>为藻鉴苟或戒体不明何以为此疏述作之本。</p><p xml:id="pX38p0061c1319" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0061c14"/><lb ed="R059" n="0504a15"/>二他解又二初标立。</p> <lb ed="X" n="0061c15"/><lb ed="R059" n="0504a16"/><p xml:id="pX38p0061c1501">【疏】经论互说诤论有无。</p> <lb ed="X" n="0061c16"/><lb ed="R059" n="0504a17"/><p xml:id="pX38p0061c1601">△二出他又二。</p><p xml:id="pX38p0061c1607" cb:place="inline">〇初无无作。</p> <lb ed="X" n="0061c17"/><lb ed="R059" n="0504a18"/><p xml:id="pX38p0061c1701">一云都无无作色心假合共成众生善恶本由心 <lb ed="X" n="0061c18"/><lb ed="R059" n="0504b01"/>起不应别有顽善顽恶皆是指心誓不为恶即名 <lb ed="X" n="0061c19"/><lb ed="R059" n="0504b02"/>受戒璎珞经云一切圣凡戒尽以心为体心无尽 <lb ed="X" n="0061c20"/><lb ed="R059" n="0504b03"/>故戒亦无尽或言教为戒体或云真谛为戒体或 <lb ed="X" n="0061c21"/><lb ed="R059" n="0504b04"/>言愿为戒体无别无作大经圣行观<g ref="#CB00701">析</g>无常阿阇 <lb ed="X" n="0061c22"/><lb ed="R059" n="0504b05"/>世王观<g ref="#CB00701">析</g>境界但明色心不道无作五阴名教通 <lb ed="X" n="0061c23"/><lb ed="R059" n="0504b06"/>大小乘唯有一色四心小乘引接小根恐其轻慢 <lb ed="X" n="0061c24"/><lb ed="R059" n="0504b07"/>因果权言善恶心能别生一法无作牵报善法须 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0062a" n="0062a"/> <lb ed="X" n="0062a01"/><lb ed="R059" n="0504b08"/>行恶法须止行一则有两力岂可不愼方便假说 <lb ed="X" n="0062a02"/><lb ed="R059" n="0504b09"/>适会一时直如论主一生成四果法勝别有凡夫 <lb ed="X" n="0062a03"/><lb ed="R059" n="0504b10"/>法岂可依此便是实耶若因中别有顽善共为<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0062a04"/><lb ed="R059" n="0504b11"/>因<persName>佛</persName>地亦别有此善共为<persName>佛</persName>果当知心为因果更 <lb ed="X" n="0062a05"/><lb ed="R059" n="0504b12"/>无别法。</p> <lb ed="X" n="0062a06"/><lb ed="R059" n="0504b13"/><p xml:id="pX38p0062a0601">【註】此一宗據所引经论不于禀受发起无作祇指 <lb ed="X" n="0062a07"/><lb ed="R059" n="0504b14"/>心为戒体无别无作所计如此。</p><p xml:id="pX38p0062a0713" cb:place="inline">〇二有无作。</p> <lb ed="X" n="0062a08"/><lb ed="R059" n="0504b15"/><p xml:id="pX38p0062a0801">【疏】二云大小乘经论尽有无作皆是实法何者心 <lb ed="X" n="0062a09"/><lb ed="R059" n="0504b16"/>力巨大能生种种诸法能牵果报小乘明此别有 <lb ed="X" n="0062a10"/><lb ed="R059" n="0504b17"/>一善能制定<persName>佛</persName>法凭师受发极至尽形或依定依 <lb ed="X" n="0062a11"/><lb ed="R059" n="0504b18"/>道品别生皆以心力勝用有此感发成论有无作 <lb ed="X" n="0062a12"/><lb ed="R059" n="0505a01"/>品云是非色非心聚律师用義亦依此说若毘昙 <lb ed="X" n="0062a13"/><lb ed="R059" n="0505a02"/>義戒是色聚无作是假色亦言无教非对眼色大 <lb ed="X" n="0062a14"/><lb ed="R059" n="0505a03"/>乘所明戒是色法大论问云戒是色法可论多少 <lb ed="X" n="0062a15"/><lb ed="R059" n="0505a04"/>忍是心数云何言多少耶观论意以戒是色即问 <lb ed="X" n="0062a16"/><lb ed="R059" n="0505a05"/>此是数義大乘云何而用数義解云若用非色非 <lb ed="X" n="0062a17"/><lb ed="R059" n="0505a06"/>心复同成实还是小乘今言数家自是数色大乘 <lb ed="X" n="0062a18"/><lb ed="R059" n="0505a07"/>是大乘色何关数家中论云语言虽同其心则异 <lb ed="X" n="0062a19"/><lb ed="R059" n="0505a08"/>今大乘明戒是色聚也大乘情期极果凭师一受 <lb ed="X" n="0062a20"/><lb ed="R059" n="0505a09"/>远至菩提随定随道誓修诸善誓度含识亦以此 <lb ed="X" n="0062a21"/><lb ed="R059" n="0505a10"/>心力大别发戒善为行者所缘止息诸恶优婆塞 <lb ed="X" n="0062a22"/><lb ed="R059" n="0505a11"/>戒经云譬如有面有镜则有像现如是因作便有 <lb ed="X" n="0062a23"/><lb ed="R059" n="0505a12"/>无作大论解戒度云罪不罪不可得具足尸罗此 <lb ed="X" n="0062a24"/><lb ed="R059" n="0505a13"/>是戒度正体复云云何名戒以心生口言从今受 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0062b" n="0062b"/> <lb ed="X" n="0062b01"/><lb ed="R059" n="0505a14"/>息身口恶法是名为戒既有能持所持则别有法 <lb ed="X" n="0062b02"/><lb ed="R059" n="0505a15"/>即无作也地持戒品云下软心犯後四重不失律 <lb ed="X" n="0062b03"/><lb ed="R059" n="0505a16"/>仪增上心犯则失律仪若不捨菩提愿不增上心 <lb ed="X" n="0062b04"/><lb ed="R059" n="0505a17"/>犯亦不失律仪若都无无作何得言失梵网大本 <lb ed="X" n="0062b05"/><lb ed="R059" n="0505a18"/>即大乘教下文云若不见好相虽<persName>佛</persName>菩萨前受不 <lb ed="X" n="0062b06"/><lb ed="R059" n="0505b01"/>名得戒又云若有七遮虽发心欲受不名得戒若 <lb ed="X" n="0062b07"/><lb ed="R059" n="0505b02"/>直以心为戒发心便是戒何故言不得大经云非 <lb ed="X" n="0062b08"/><lb ed="R059" n="0505b03"/>异色因果又念戒中虽无形色而可护持虽无触 <lb ed="X" n="0062b09"/><lb ed="R059" n="0505b04"/>对善修方便可令具足又如刀剑<g ref="#CB01926">灰</g>汁脚足桥樑 <lb ed="X" n="0062b10"/><lb ed="R059" n="0505b05"/>若即心为戒何假言无形色无触对故知别有无 <lb ed="X" n="0062b11"/><lb ed="R059" n="0505b06"/>作能持戒心以为真戒圣行与世王中不道观<g ref="#CB00701">析</g> <lb ed="X" n="0062b12"/><lb ed="R059" n="0505b07"/>无作直擧色心者是易观者耳亦不言无无作小 <lb ed="X" n="0062b13"/><lb ed="R059" n="0505b08"/>乘说四果大乘开之是权法勝说凡夫法<g ref="#CB02494">跋</g>摩明 <lb ed="X" n="0062b14"/><lb ed="R059" n="0505b09"/>其非有未有大乘经开无作是权又既顽善作<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0062b15"/><lb ed="R059" n="0505b10"/>因此自非妨如无常善亦作常善因即其例也。</p> <lb ed="X" n="0062b16"/><lb ed="R059" n="0505b11"/><p xml:id="pX38p0062b1601">【註】此宗立有无作甚符教文文显義明。</p><p xml:id="pX38p0062b1616" cb:place="inline">△二今释 <lb ed="X" n="0062b17"/><lb ed="R059" n="0505b12"/>又二初无作体二三聚体初又二初定无作二明 <lb ed="X" n="0062b18"/><lb ed="R059" n="0505b13"/>兴废初又二初律仪无作二道定无作初又二初 <lb ed="X" n="0062b19"/><lb ed="R059" n="0505b14"/>判二宗二今所用。</p><p xml:id="pX38p0062b1908" cb:place="inline">〇初判二宗。</p> <lb ed="X" n="0062b20"/><lb ed="R059" n="0505b15"/><p xml:id="pX38p0062b2001">【疏】然此二释旧所诤论言无于理极会在文难惬 <lb ed="X" n="0062b21"/><lb ed="R059" n="0505b16"/>言有于理难安在文极便既皆有文何者当道理 <lb ed="X" n="0062b22"/><lb ed="R059" n="0505b17"/>耶然理非当非无当当无当皆得论理教義若言 <lb ed="X" n="0062b23"/><lb ed="R059" n="0505b18"/>无者于理为当若言有者于教为当理则为实教 <lb ed="X" n="0062b24"/><lb ed="R059" n="0506a01"/>则为权在实虽无教门则有。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0062c" n="0062c"/> <lb ed="X" n="0062c01"/><lb ed="R059" n="0506a02"/><p xml:id="pX38p0062c0101">【註】然此段文只约文理以判有无言简意幽诸钞 <lb ed="X" n="0062c02"/><lb ed="R059" n="0506a03"/>解释未能尽究熙钞以中边分事理顶山以修性 <lb ed="X" n="0062c03"/><lb ed="R059" n="0506a04"/>分事理皆作曲说大师文中自约权实以判事理 <lb ed="X" n="0062c04"/><lb ed="R059" n="0506a05"/>何必他求盖由诸师不究戒体且附事论乃与经 <lb ed="X" n="0062c05"/><lb ed="R059" n="0506a06"/>体事理自异若认戒体便同经体如何消释今文 <lb ed="X" n="0062c06"/><lb ed="R059" n="0506a07"/>理无事有耶文中先且定其二说各有当不当言 <lb ed="X" n="0062c07"/><lb ed="R059" n="0506a08"/>无当理不当教言有当教不当理其奈二说皆有 <lb ed="X" n="0062c08"/><lb ed="R059" n="0506a09"/>文據然後判之若论所依理性不可以有无无作 <lb ed="X" n="0062c09"/><lb ed="R059" n="0506a10"/>而论其体故云然理非当非无当虽然如是何妨 <lb ed="X" n="0062c10"/><lb ed="R059" n="0506a11"/>依理而辨有无故云当无当皆得论理教例如体 <lb ed="X" n="0062c11"/><lb ed="R059" n="0506a12"/>非因果依之以辩因果非因果者语所依体辩因 <lb ed="X" n="0062c12"/><lb ed="R059" n="0506a13"/>果者语当体体五章言之当体属宗所依属体故 <lb ed="X" n="0062c13"/><lb ed="R059" n="0506a14"/>今非当非无当即理性之所依当无当即戒体之 <lb ed="X" n="0062c14"/><lb ed="R059" n="0506a15"/>当体当无当皆得论理教者皆有教之当体而论 <lb ed="X" n="0062c15"/><lb ed="R059" n="0506a16"/>理之所依也若言无者于理为当即所依之理本 <lb ed="X" n="0062c16"/><lb ed="R059" n="0506a17"/>非色法故无无作若言有者于教为当即当体之教 <lb ed="X" n="0062c17"/><lb ed="R059" n="0506a18"/>教门附事论无作体以为假色也教之当体假色 <lb ed="X" n="0062c18"/><lb ed="R059" n="0506b01"/>属权理之所依体性为实故云理则为实教则是 <lb ed="X" n="0062c19"/><lb ed="R059" n="0506b02"/>权也权则附教以论无作实则附理理无无作故 <lb ed="X" n="0062c20"/><lb ed="R059" n="0506b03"/>结之云在实虽无教门则有如此消会乃见昔之 <lb ed="X" n="0062c21"/><lb ed="R059" n="0506b04"/>二说各偏一边不知当与无当皆得论理教故疏 <lb ed="X" n="0062c22"/><lb ed="R059" n="0506b05"/>不许所以尔者须知发戒莫不从心以此能起之 <lb ed="X" n="0062c23"/><lb ed="R059" n="0506b06"/>心约契理照性边则无无作附教门防止边则有 <lb ed="X" n="0062c24"/><lb ed="R059" n="0506b07"/>无作请学者以義求之道理合然也只如发心欲 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0063a" n="0063a"/> <lb ed="X" n="0063a01"/><lb ed="R059" n="0506b08"/>受戒者此心虽则<g ref="#CB05418">虔</g>勤必假身口制作能发之心 <lb ed="X" n="0063a02"/><lb ed="R059" n="0506b09"/>或不合理或不契性所行之行皆是妄行非性德 <lb ed="X" n="0063a03"/><lb ed="R059" n="0506b10"/>行今大乘持戒止恶行善皆依于性而行此行方 <lb ed="X" n="0063a04"/><lb ed="R059" n="0506b11"/>名性德之行是则持戒之心全从性起性本无作 <lb ed="X" n="0063a05"/><lb ed="R059" n="0506b12"/>虽终日持戒则持无持相故以能发之心从照理 <lb ed="X" n="0063a06"/><lb ed="R059" n="0506b13"/>边我心自空罪福无主亦无能持之人亦无所持 <lb ed="X" n="0063a07"/><lb ed="R059" n="0506b14"/>之戒有何戒色而谈无作之法耶故知照所依理 <lb ed="X" n="0063a08"/><lb ed="R059" n="0506b15"/>则无无作也明矣及乎照事之时何妨以此能发 <lb ed="X" n="0063a09"/><lb ed="R059" n="0506b16"/>之心持所禀之戒戒戒无缺丝毫不犯任运持善 <lb ed="X" n="0063a10"/><lb ed="R059" n="0506b17"/>止恶而有无作假色现前故云教门则有无作也 <lb ed="X" n="0063a11"/><lb ed="R059" n="0506b18"/>所以疏中言有无作者引优婆塞戒经云譬如有 <lb ed="X" n="0063a12"/><lb ed="R059" n="0507a01"/>面有镜则有像生镜喩理性本无无作像喩假色 <lb ed="X" n="0063a13"/><lb ed="R059" n="0507a02"/>有无作法面喩能发之心因心契理而立妙行故 <lb ed="X" n="0063a14"/><lb ed="R059" n="0507a03"/>有戒色无作法成以喩求之此理甚显故知戒体 <lb ed="X" n="0063a15"/><lb ed="R059" n="0507a04"/>通色通心有经云一切大乘戒尽以心为体从能 <lb ed="X" n="0063a16"/><lb ed="R059" n="0507a05"/>发以言之有经云戒是色聚从所发以言之能发 <lb ed="X" n="0063a17"/><lb ed="R059" n="0507a06"/>所发皆是当体以在事故依于理性而发故指理 <lb ed="X" n="0063a18"/><lb ed="R059" n="0507a07"/>性而为所依委如前辩如此会通乃见疏中对古 <lb ed="X" n="0063a19"/><lb ed="R059" n="0507a08"/>二家文理有归仍见诸钞于体不明言不及此然 <lb ed="X" n="0063a20"/><lb ed="R059" n="0507a09"/>此疏文言峻意隐实难消会览者详之。</p><p xml:id="pX38p0063a2016" cb:place="inline">〇二今所 <lb ed="X" n="0063a21"/><lb ed="R059" n="0507a10"/>用。</p> <lb ed="X" n="0063a22"/><lb ed="R059" n="0507a11"/><p xml:id="pX38p0063a2201">【疏】今之所用有无作也。</p> <lb ed="X" n="0063a23"/><lb ed="R059" n="0507a12"/><p xml:id="pX38p0063a2301">【註】既见旧诤若據一偏不知当与无当皆论理教 <lb ed="X" n="0063a24"/><lb ed="R059" n="0507a13"/>在理虽无教门则有今从制戒木欲防非止恶令 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0063b" n="0063b"/> <lb ed="X" n="0063b01"/><lb ed="R059" n="0507a14"/>人进修约事约修附权附教立行立法乃论无作 <lb ed="X" n="0063b02"/><lb ed="R059" n="0507a15"/>正是宗中所明因行无作假色而为体也问若尔 <lb ed="X" n="0063b03"/><lb ed="R059" n="0507a16"/>于前二师去其无无作者而取有无作者耶答不 <lb ed="X" n="0063b04"/><lb ed="R059" n="0507a17"/>然前之二师各得一義以今照之尽成偏失言无 <lb ed="X" n="0063b05"/><lb ed="R059" n="0507a18"/>失教而得理言有失理而得教今虽有无作法不 <lb ed="X" n="0063b06"/><lb ed="R059" n="0507b01"/>弃所依之理理本自无今之云无无作法不弃于 <lb ed="X" n="0063b07"/><lb ed="R059" n="0507b02"/>教行须假色细详此意即性论修无二师之偏失 <lb ed="X" n="0063b08"/><lb ed="R059" n="0507b03"/>也。</p><p xml:id="pX38p0063b0802" cb:place="inline">〇二道定无作。</p> <lb ed="X" n="0063b09"/><lb ed="R059" n="0507b04"/><p xml:id="pX38p0063b0901">【疏】次明道定皆以无作为体定共于定心中发无 <lb ed="X" n="0063b10"/><lb ed="R059" n="0507b05"/>作无复诸恶道共者见谛道中所发无作与心上 <lb ed="X" n="0063b11"/><lb ed="R059" n="0507b06"/>勝道俱故言道共也止观师释未必见道所发无 <lb ed="X" n="0063b12"/><lb ed="R059" n="0507b07"/>作是道共戒只取中道正观心中发此无作有防 <lb ed="X" n="0063b13"/><lb ed="R059" n="0507b08"/>非止恶義故云道共大经云一正法戒二受世教 <lb ed="X" n="0063b14"/><lb ed="R059" n="0507b09"/>戒菩萨得正法戒谓道共戒得此戒者终不为恶 <lb ed="X" n="0063b15"/><lb ed="R059" n="0507b10"/>不从师授故称为得中道心中发得此戒也受世 <lb ed="X" n="0063b16"/><lb ed="R059" n="0507b11"/>教戒谓白四羯磨然後乃得必假凭师故称为受 <lb ed="X" n="0063b17"/><lb ed="R059" n="0507b12"/>差别约示故言世教也定共道共通大小乘大乘 <lb ed="X" n="0063b18"/><lb ed="R059" n="0507b13"/>道定入摄善法戒有师言唯入禅定能发无作欲 <lb ed="X" n="0063b19"/><lb ed="R059" n="0507b14"/>界定不发无作唯假空解能发无作有言但令证 <lb ed="X" n="0063b20"/><lb ed="R059" n="0507b15"/>此定道随能止伏粗品成就便发无作欲界定念 <lb ed="X" n="0063b21"/><lb ed="R059" n="0507b16"/>处前皆能发戒也。</p> <lb ed="X" n="0063b22"/><lb ed="R059" n="0507b17"/><p xml:id="pX38p0063b2201">【註】道共定共若约入位得定得道方有无作此则 <lb ed="X" n="0063b23"/><lb ed="R059" n="0507b18"/>太深故引止观师只取中道正观心中发此无作 <lb ed="X" n="0063b24"/><lb ed="R059" n="0508a01"/>故云道共道共既尔定共只取入定之心与戒俱 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0063c" n="0063c"/> <lb ed="X" n="0063c01"/><lb ed="R059" n="0508a02"/>发也大经二戒者正法即道定世教即律仪释籤 <lb ed="X" n="0063c02"/><lb ed="R059" n="0508a03"/>引之云正法戒通于大小及定慧等三聚言之道 <lb ed="X" n="0063c03"/><lb ed="R059" n="0508a04"/>定属善法戒也有师之言虽无去取意在後释为 <lb ed="X" n="0063c04"/><lb ed="R059" n="0508a05"/>正也。</p><p xml:id="pX38p0063c0403" cb:place="inline">〇二明兴废。</p> <lb ed="X" n="0063c05"/><lb ed="R059" n="0508a06"/><p xml:id="pX38p0063c0501">【疏】次论兴废者初菩萨律仪方便求受其体则兴 <lb ed="X" n="0063c06"/><lb ed="R059" n="0508a07"/>若捨菩提愿若增上烦恼犯十重其体则废若无 <lb ed="X" n="0063c07"/><lb ed="R059" n="0508a08"/>此二缘至<persName>佛</persName>乃废定道两戒得定得道为因初念 <lb ed="X" n="0063c08"/><lb ed="R059" n="0508a09"/>定道未与戒俱具足前心为因第二念心方与戒 <lb ed="X" n="0063c09"/><lb ed="R059" n="0508a10"/>俱尔时是兴出定出道最後一念尔时即废二言 <lb ed="X" n="0063c10"/><lb ed="R059" n="0508a11"/>入定入道时戒与心俱是时名兴出定出道时戒 <lb ed="X" n="0063c11"/><lb ed="R059" n="0508a12"/>与心俱谢是时名废故称心俱戒也三言一发之 <lb ed="X" n="0063c12"/><lb ed="R059" n="0508a13"/>後出入恒有後入勝定勝道随从勝受名尔时恒 <lb ed="X" n="0063c13"/><lb ed="R059" n="0508a14"/>兴退定退道三藏尽寿菩萨至菩提尔时即废摄 <lb ed="X" n="0063c14"/><lb ed="R059" n="0508a15"/>善摄生与律仪同随受则兴二缘则废也。</p> <lb ed="X" n="0063c15"/><lb ed="R059" n="0508a16"/><p xml:id="pX38p0063c1501">【註】先约律仪对道定拣次约二聚对律仪拣律仪 <lb ed="X" n="0063c16"/><lb ed="R059" n="0508a17"/>防止身口秉制则兴捨犯则废若无此二缘至果 <lb ed="X" n="0063c17"/><lb ed="R059" n="0508a18"/><persName>佛</persName>时任运自废以究竟寂灭无尘可涤复性还源 <lb ed="X" n="0063c18"/><lb ed="R059" n="0508b01"/>義当云废三家之说若有所以初约三心二约出 <lb ed="X" n="0063c19"/><lb ed="R059" n="0508b02"/>入三约因果在文可见。</p><p xml:id="pX38p0063c1910" cb:place="inline">〇二三聚体。</p> <lb ed="X" n="0063c20"/><lb ed="R059" n="0508b03"/><p xml:id="pX38p0063c2001">【疏】次三聚戒体者律仪者法式仪则规矩行人令 <lb ed="X" n="0063c21"/><lb ed="R059" n="0508b04"/>入道也又云律者埒也如世马埒令马调直律亦 <lb ed="X" n="0063c22"/><lb ed="R059" n="0508b05"/>如是调直行人不令作恶大士誓心不过止恶兴 <lb ed="X" n="0063c23"/><lb ed="R059" n="0508b06"/>善若不动身口即是止恶发戒防动不动即是律 <lb ed="X" n="0063c24"/><lb ed="R059" n="0508b07"/>仪戒若应动身口即是兴善令发此戒防其不动 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0064a" n="0064a"/> <lb ed="X" n="0064a01"/><lb ed="R059" n="0508b08"/>摄善摄生即是应动涉事故开为两取<g ref="#CB15081">策</g>励众善 <lb ed="X" n="0064a02"/><lb ed="R059" n="0508b09"/>依六度门称摄善法起心兼物依四弘门称摄众 <lb ed="X" n="0064a03"/><lb ed="R059" n="0508b10"/>生即是为人故动下化众生中修万善上归<persName>佛</persName>果 <lb ed="X" n="0064a04"/><lb ed="R059" n="0508b11"/>也律仪多主内德摄生外化摄善兼于内外故立 <lb ed="X" n="0064a05"/><lb ed="R059" n="0508b12"/>三聚戒也。</p> <lb ed="X" n="0064a06"/><lb ed="R059" n="0508b13"/><p xml:id="pX38p0064a0601">【註】此文二节先约动止释次约内外释动止中先 <lb ed="X" n="0064a07"/><lb ed="R059" n="0508b14"/>释律仪埒<note place="inline">音劣</note>堤也封道曰埒以二埒相轨马于中 <lb ed="X" n="0064a08"/><lb ed="R059" n="0508b15"/>行则不顚跃也律仪制止身口不作众非即止恶 <lb ed="X" n="0064a09"/><lb ed="R059" n="0508b16"/>義此应不动是持律仪戒动即犯戒也摄善摄生 <lb ed="X" n="0064a10"/><lb ed="R059" n="0508b17"/>应动三业即是行善自行行于六度之行即善法 <lb ed="X" n="0064a11"/><lb ed="R059" n="0508b18"/>戒利他起心济物是摄生戒此二应动动即有益 <lb ed="X" n="0064a12"/><lb ed="R059" n="0509a01"/>而不动者乃名犯戒次内外释律仪内捡自<anchor xml:id="nkr_note_add_0064a1201" n="0064a1201"/><anchor xml:id="beg0064a1201" n="0064a1201"/>己<anchor xml:id="end0064a1201"/>摄 <lb ed="X" n="0064a13"/><lb ed="R059" n="0509a02"/>生外化于他摄善兼内外三聚净戒其相如此故 <lb ed="X" n="0064a14"/><lb ed="R059" n="0509a03"/>约动止内外二義释之戒相乃显。</p><p xml:id="pX38p0064a1414" cb:place="inline">△二明止行又 <lb ed="X" n="0064a15"/><lb ed="R059" n="0509a04"/>二。</p><p xml:id="pX38p0064a1502" cb:place="inline">〇初释二名。</p> <lb ed="X" n="0064a16"/><lb ed="R059" n="0509a05"/><p xml:id="pX38p0064a1601">【疏】次论止行二善如百论息恶不作名之为止信 <lb ed="X" n="0064a17"/><lb ed="R059" n="0509a06"/>受修习名之为行<persName>佛</persName>教虽多止行收尽诸恶莫作 <lb ed="X" n="0064a18"/><lb ed="R059" n="0509a07"/>即是诫门众善奉行即是劝门。</p> <lb ed="X" n="0064a19"/><lb ed="R059" n="0509a08"/><p xml:id="pX38p0064a1901">【註】诫之则止劝之令行诸恶之言何所不诫众善 <lb ed="X" n="0064a20"/><lb ed="R059" n="0509a09"/>之言何所不行诫劝二门二善备矣。</p><p xml:id="pX38p0064a2015" cb:place="inline">△二辩无作 <lb ed="X" n="0064a21"/><lb ed="R059" n="0509a10"/>又二。</p><p xml:id="pX38p0064a2103" cb:place="inline">〇初标列。</p> <lb ed="X" n="0064a22"/><lb ed="R059" n="0509a11"/><p xml:id="pX38p0064a2201">【疏】无作義该善恶善恶无作義总止行。</p> <lb ed="X" n="0064a23"/><lb ed="R059" n="0509a12"/><p xml:id="pX38p0064a2301">△二释相又二初善戒二恶戒初又三初约二善 <lb ed="X" n="0064a24"/><lb ed="R059" n="0509a13"/>释又二。</p><p xml:id="pX38p0064a2404" cb:place="inline">〇初律仪二善。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0064b" n="0064b"/> <lb ed="X" n="0064b01"/><lb ed="R059" n="0509a14"/><p xml:id="pX38p0064b0101">今先明善善戒不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0064b0101" n="0064b0101"/><anchor xml:id="beg0064b0101" n="0064b0101"/>已<anchor xml:id="end0064b0101"/>起则伐恶皆是止義皆 <lb ed="X" n="0064b02"/><lb ed="R059" n="0509a15"/>有进趣皆是行義逐其强弱故有止行差别者逐 <lb ed="X" n="0064b03"/><lb ed="R059" n="0509a16"/>兴心止恶无作是止善兴心修善无作是行善如 <lb ed="X" n="0064b04"/><lb ed="R059" n="0509a17"/>造井桥樑礼<persName>佛</persName>佈施是善无作如造鱼猎等网是 <lb ed="X" n="0064b05"/><lb ed="R059" n="0509a18"/>恶无作。</p> <lb ed="X" n="0064b06"/><lb ed="R059" n="0509b01"/><p xml:id="pX38p0064b0601">【註】善恶止行皆发无作先善无作即以造井桥樑 <lb ed="X" n="0064b07"/><lb ed="R059" n="0509b02"/>以言之因而对论恶无作如鱼猎等善戒乃标律 <lb ed="X" n="0064b08"/><lb ed="R059" n="0509b03"/>仪也。</p><p xml:id="pX38p0064b0803" cb:place="inline">〇二道定二善。</p> <lb ed="X" n="0064b09"/><lb ed="R059" n="0509b04"/><p xml:id="pX38p0064b0901">【疏】次论道定二无作有行有止道定二戒義判为 <lb ed="X" n="0064b10"/><lb ed="R059" n="0509b05"/>止道定二心義判为行寻无作从因缘息从止缘 <lb ed="X" n="0064b11"/><lb ed="R059" n="0509b06"/>息後生无作是止善从行缘息後生无作名为行 <lb ed="X" n="0064b12"/><lb ed="R059" n="0509b07"/>善又诫门是止善劝门悉属行善又解行唯是作 <lb ed="X" n="0064b13"/><lb ed="R059" n="0509b08"/>止唯无作又云止行二善皆有无作。</p> <lb ed="X" n="0064b14"/><lb ed="R059" n="0509b09"/><p xml:id="pX38p0064b1401">【註】戒名制止名止善心起善业名行善文存五说 <lb ed="X" n="0064b15"/><lb ed="R059" n="0509b10"/>義皆显然。</p><p xml:id="pX38p0064b1505" cb:place="inline">〇二约三乘释。</p> <lb ed="X" n="0064b16"/><lb ed="R059" n="0509b11"/><p xml:id="pX38p0064b1601">【疏】声闻七众戒皆是律仪戒体但止身口二恶菩 <lb ed="X" n="0064b17"/><lb ed="R059" n="0509b12"/>萨律仪备防三业复申之至<persName>佛</persName>长短阔狭为异无 <lb ed="X" n="0064b18"/><lb ed="R059" n="0509b13"/>作義从缘增上心发下劣不发无记心劣不发无 <lb ed="X" n="0064b19"/><lb ed="R059" n="0509b14"/>作如欲界修道惑有九品前六品发无作後三品 <lb ed="X" n="0064b20"/><lb ed="R059" n="0509b15"/>不发故云斯陀含出无作表阿那含出不善表罗 <lb ed="X" n="0064b21"/><lb ed="R059" n="0509b16"/>汉出无记表。</p> <lb ed="X" n="0064b22"/><lb ed="R059" n="0509b17"/><p xml:id="pX38p0064b2201">【註】七众者出家五众谓比丘比丘尼式叉摩那沙 <lb ed="X" n="0064b23"/><lb ed="R059" n="0509b18"/>弥沙弥尼在家二众谓优婆塞优婆夷也式叉摩 <lb ed="X" n="0064b24"/><lb ed="R059" n="0510a01"/>那此云学法女<anchor xml:id="nkr_note_add_0064b2401" n="0064b2401"/><anchor xml:id="beg0064b2401" n="0064b2401"/>已<anchor xml:id="end0064b2401"/>受十戒在沙弥上大论云<persName>佛</persName>在 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0064c" n="0064c"/> <lb ed="X" n="0064c01"/><lb ed="R059" n="0510a02"/>世时有一长者妇不觉<anchor xml:id="nkr_note_orig_0064001" n="0064001"/>俵妊出家受具足戒其後 <lb ed="X" n="0064c02"/><lb ed="R059" n="0510a03"/>身大诸长者讥嫌诸比丘尼因此制二岁学戒受 <lb ed="X" n="0064c03"/><lb ed="R059" n="0510a04"/>六法後受具足戒六法二种一者十八岁童女受 <lb ed="X" n="0064c04"/><lb ed="R059" n="0510a05"/>六法二者夫家受六法谓染心相触盗减五钱断 <lb ed="X" n="0064c05"/><lb ed="R059" n="0510a06"/>畜牲命小妄语非时食饮酒二乘<anchor xml:id="nkr_note_add_0064c0501" n="0064c0501"/><anchor xml:id="beg0064c0501" n="0064c0501"/>但<anchor xml:id="end0064c0501"/>制身口菩萨 <lb ed="X" n="0064c06"/><lb ed="R059" n="0510a07"/>备防三业只报人天故短远期<persName>佛</persName>果故长诠十界 <lb ed="X" n="0064c07"/><lb ed="R059" n="0510a08"/>故阔六凡故狭又约真中以分长短等。</p><p xml:id="pX38p0064c0716" cb:place="inline">〇三约四 <lb ed="X" n="0064c08"/><lb ed="R059" n="0510a09"/>句释。</p> <lb ed="X" n="0064c09"/><lb ed="R059" n="0510a10"/><p xml:id="pX38p0064c0901">【疏】善恶无作对心为论各有四句善四句者一是 <lb ed="X" n="0064c10"/><lb ed="R059" n="0510a11"/>戒非无作息恶之心能止故名戒也二是无作非 <lb ed="X" n="0064c11"/><lb ed="R059" n="0510a12"/>戒谓造井桥樑随事随用无作等不能止恶非是 <lb ed="X" n="0064c12"/><lb ed="R059" n="0510a13"/>戒也三者是戒是无作谓善律仪等四非戒非无 <lb ed="X" n="0064c13"/><lb ed="R059" n="0510a14"/>作者谓馀善心也恶家四句一是戒非无作谓息 <lb ed="X" n="0064c14"/><lb ed="R059" n="0510a15"/>善之心二是无作非戒谓杀盗等事随用无作也 <lb ed="X" n="0064c15"/><lb ed="R059" n="0510a16"/>三是戒是无作谓恶律仪等四非戒非无作谓馀 <lb ed="X" n="0064c16"/><lb ed="R059" n="0510a17"/>恶心也。</p> <lb ed="X" n="0064c17"/><lb ed="R059" n="0510a18"/><p xml:id="pX38p0064c1701">【註】造井等虽有随用无作之善不能止于三业之 <lb ed="X" n="0064c18"/><lb ed="R059" n="0510b01"/>恶故云非戒恶四句随便而来也。</p><p xml:id="pX38p0064c1814" cb:place="inline">〇二恶戒。</p> <lb ed="X" n="0064c19"/><lb ed="R059" n="0510b02"/><p xml:id="pX38p0064c1901">【疏】恶戒二种一十六恶律仪二外道邪戒恶律仪 <lb ed="X" n="0064c20"/><lb ed="R059" n="0510b03"/>如大经外道恶戒九十五种各有戒法或苦行为 <lb ed="X" n="0064c21"/><lb ed="R059" n="0510b04"/>戒持牛马等事火服风常翘一脚赴火投巖等以 <lb ed="X" n="0064c22"/><lb ed="R059" n="0510b05"/>此为戒即是邪戒运心长短皆是恶戒也。</p> <lb ed="X" n="0064c23"/><lb ed="R059" n="0510b06"/><p xml:id="pX38p0064c2301">【註】他抄记中皆以此科从恶四句开出四句非也 <lb ed="X" n="0064c24"/><lb ed="R059" n="0510b07"/>疏前文云今先明善戒不起而<anchor xml:id="nkr_note_add_0064c2401" n="0064c2401"/><anchor xml:id="beg0064c2401" n="0064c2401"/>已<anchor xml:id="end0064c2401"/>即对此中方次 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0065a" n="0065a"/> <lb ed="X" n="0065a01"/><lb ed="R059" n="0510b08"/>明恶戒也十六恶者大经二十九云一为利餵养 <lb ed="X" n="0065a02"/><lb ed="R059" n="0510b09"/>羔羊肥<anchor xml:id="nkr_note_add_0065a0201" n="0065a0201"/><anchor xml:id="beg0065a0201" n="0065a0201"/>已<anchor xml:id="end0065a0201"/>转卖二为利养<anchor xml:id="nkr_note_add_0065a0202" n="0065a0202"/><anchor xml:id="beg0065a0202" n="0065a0202"/>已<anchor xml:id="end0065a0202"/>屠杀三四谓猪豚五 <lb ed="X" n="0065a03"/><lb ed="R059" n="0510b10"/>六牛犊七八养鸡<note place="inline">三五七如初句转卖四六八如次句屠杀</note>九钓鱼十 <lb ed="X" n="0065a04"/><lb ed="R059" n="0510b11"/>猎师十一劫夺十二魁脍十三网捕十四两舌十 <lb ed="X" n="0065a05"/><lb ed="R059" n="0510b12"/>五狱卒十六咒龙能为众生永断如是十六种恶 <lb ed="X" n="0065a06"/><lb ed="R059" n="0510b13"/>是名修戒<note place="inline">经文</note>外道邪戒事火投巖等者此如殃掘 <lb ed="X" n="0065a07"/><lb ed="R059" n="0510b14"/>经<persName>佛</persName>告文殊汝欲闻世间建立外道因否当为汝 <lb ed="X" n="0065a08"/><lb ed="R059" n="0510b15"/>说往过去世拘孙陀<persName>佛</persName>时有比丘名<persName>佛</persName>慧有一善 <lb ed="X" n="0065a09"/><lb ed="R059" n="0510b16"/>人施无價衣比丘受<anchor xml:id="nkr_note_add_0065a0901" n="0065a0901"/><anchor xml:id="beg0065a0901" n="0065a0901"/>已<anchor xml:id="end0065a0901"/>示诸猎师<anchor xml:id="nkr_note_orig_0065001" n="0065001"/>师见<anchor xml:id="nkr_note_add_0065a0902" n="0065a0902"/><anchor xml:id="beg0065a0902" n="0065a0902"/>已<anchor xml:id="end0065a0902"/>生劫盗 <lb ed="X" n="0065a10"/><lb ed="R059" n="0510b17"/>心即于其夜将是比丘至深山中壞身裸形悬手 <lb ed="X" n="0065a11"/><lb ed="R059" n="0510b18"/>繫树尔时有採花婆罗门至山见彼比丘<anchor xml:id="nkr_note_orig_0065002" n="0065002"/>怀身裸 <lb ed="X" n="0065a12"/><lb ed="R059" n="0511a01"/>形悬手繫树惊歎呜呼沙门先著袈裟而今裸形 <lb ed="X" n="0065a13"/><lb ed="R059" n="0511a02"/>必知袈裟非解脱<anchor xml:id="nkr_note_orig_0065003" n="0065003"/>服因自悬苦行是真学道彼人 <lb ed="X" n="0065a14"/><lb ed="R059" n="0511a03"/>岂当捨離善法因壞正法即捨衣拔发作裸形沙 <lb ed="X" n="0065a15"/><lb ed="R059" n="0511a04"/>门裸形从是而起尔时比丘自得解缚即取树皮 <lb ed="X" n="0065a16"/><lb ed="R059" n="0511a05"/>赤石涂染以自障蔽结草作拂用扫蚊虫更有採 <lb ed="X" n="0065a17"/><lb ed="R059" n="0511a06"/>花婆罗门见<anchor xml:id="nkr_note_add_0065a1701" n="0065a1701"/><anchor xml:id="beg0065a1701" n="0065a1701"/>已<anchor xml:id="end0065a1701"/>念言是比丘捨鲜好衣著如是衣 <lb ed="X" n="0065a18"/><lb ed="R059" n="0511a07"/>拉如是拂彼人岂当捨離善法当知分明是解脱 <lb ed="X" n="0065a19"/><lb ed="R059" n="0511a08"/>道即学彼法出家婆罗门从是而起时彼比丘暮 <lb ed="X" n="0065a20"/><lb ed="R059" n="0511a09"/>入水浴因洗头疮即取水衣以覆疮上取牧牛人 <lb ed="X" n="0065a21"/><lb ed="R059" n="0511a10"/>新弃敝衣以自覆身时有樵者见<anchor xml:id="nkr_note_add_0065a2101" n="0065a2101"/><anchor xml:id="beg0065a2101" n="0065a2101"/>已<anchor xml:id="end0065a2101"/>念言必知袈 <lb ed="X" n="0065a22"/><lb ed="R059" n="0511a11"/>裟非解脱因故敝衣披发日夜三浴以习苦行乃 <lb ed="X" n="0065a23"/><lb ed="R059" n="0511a12"/>至比丘因身生疮燃火炙疮疮转苦痛乃至投巖 <lb ed="X" n="0065a24"/><lb ed="R059" n="0511a13"/>自害时有见者作是念言是比丘先著好衣今乃 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0065b" n="0065b"/> <lb ed="X" n="0065b01"/><lb ed="R059" n="0511a14"/>如是彼人岂当捨離善法当知投巖是解脱道投 <lb ed="X" n="0065b02"/><lb ed="R059" n="0511a15"/>巖事火从是而起如是九十六种皆因是比丘起 <lb ed="X" n="0065b03"/><lb ed="R059" n="0511a16"/><note place="inline">经文</note>钞家以花严投巖善财之事者非也花严乃五 <lb ed="X" n="0065b04"/><lb ed="R059" n="0511a17"/>十三善知识所教正行不可以同外道法一何错 <lb ed="X" n="0065b05"/><lb ed="R059" n="0511a18"/>误之如此应用殃掘经投巖事正是外道之本也。</p> <lb ed="X" n="0065b06"/><lb ed="R059" n="0511b01"/><p xml:id="pX38p0065b0601">△三料拣又二。</p><p xml:id="pX38p0065b0607" cb:place="inline">〇初标列。</p> <lb ed="X" n="0065b07"/><lb ed="R059" n="0511b02"/><p xml:id="pX38p0065b0701">【疏】第三料拣更为三一须信心二无三障三人法 <lb ed="X" n="0065b08"/><lb ed="R059" n="0511b03"/>为缘。</p> <lb ed="X" n="0065b09"/><lb ed="R059" n="0511b04"/><p xml:id="pX38p0065b0901">△二解释又三一须信心又二初三藏三信。</p> <lb ed="X" n="0065b10"/><lb ed="R059" n="0511b05"/><p xml:id="pX38p0065b1001">信心者依三藏门略擧三种一信因果善恶必有 <lb ed="X" n="0065b11"/><lb ed="R059" n="0511b06"/>所招二信观谛得道三信有戒是观谛入道初门。</p> <lb ed="X" n="0065b12"/><lb ed="R059" n="0511b07"/><p xml:id="pX38p0065b1201">〇二方等三信。</p> <lb ed="X" n="0065b13"/><lb ed="R059" n="0511b08"/><p xml:id="pX38p0065b1301">依方等戒故宜备此三信复加三种一信自他心 <lb ed="X" n="0065b14"/><lb ed="R059" n="0511b09"/>识皆有<persName>佛</persName>性二信勤行勝善必能得果三信所得 <lb ed="X" n="0065b15"/><lb ed="R059" n="0511b10"/>果常乐我净。</p> <lb ed="X" n="0065b16"/><lb ed="R059" n="0511b11"/><p xml:id="pX38p0065b1601">【註】信因果是慧信观谛是定信有戒是戒此约先 <lb ed="X" n="0065b17"/><lb ed="R059" n="0511b12"/>慧了达谛能信定然後持戒或先戒次定次慧如 <lb ed="X" n="0065b18"/><lb ed="R059" n="0511b13"/>遗教云依因此戒得生诸禅定及灭苦智慧若持 <lb ed="X" n="0065b19"/><lb ed="R059" n="0511b14"/>因静发则以定居初此亦随宜尔方等可知。</p><p xml:id="pX38p0065b1918" cb:place="inline">〇二 <lb ed="X" n="0065b20"/><lb ed="R059" n="0511b15"/>无三障又三初烦恼障。</p> <lb ed="X" n="0065b21"/><lb ed="R059" n="0511b16"/><p xml:id="pX38p0065b2101">【疏】次无三障者众生障碍乃有三种烦恼常有故 <lb ed="X" n="0065b22"/><lb ed="R059" n="0511b17"/>不说障。</p> <lb ed="X" n="0065b23"/><lb ed="R059" n="0511b18"/><p xml:id="pX38p0065b2301">【註】顶山云若光明文句云悠悠所起属烦恼障决 <lb ed="X" n="0065b24"/><lb ed="R059" n="0512a01"/>定招来报属业障苦果属报障彼约障三德言之 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0065c" n="0065c"/> <lb ed="X" n="0065c01"/><lb ed="R059" n="0512a02"/>此论障戒且<anchor xml:id="nkr_note_orig_0065004" n="0065004"/>□往云耳今谓彼论证德此论授受 <lb ed="X" n="0065c02"/><lb ed="R059" n="0512a03"/>若以为障一切众生谁能免此则应永无得戒之 <lb ed="X" n="0065c03"/><lb ed="R059" n="0512a04"/>者故不可为障。</p><p xml:id="pX38p0065c0307" cb:place="inline">〇二业障。</p> <lb ed="X" n="0065c04"/><lb ed="R059" n="0512a05"/><p xml:id="pX38p0065c0401">【疏】业障乃有轻褈褈业障戒防因之義谓七逆十 <lb ed="X" n="0065c05"/><lb ed="R059" n="0512a06"/>重现身有此是则为障前身非复可知隔生事远 <lb ed="X" n="0065c06"/><lb ed="R059" n="0512a07"/>七逆一云忏灭非障二云犯一悔与不悔悉皆是 <lb ed="X" n="0065c07"/><lb ed="R059" n="0512a08"/>障十重一云前四性罪事同七逆悔与不悔悉障 <lb ed="X" n="0065c08"/><lb ed="R059" n="0512a09"/>後六悔者非障不悔则障二云前四须悔见相非 <lb ed="X" n="0065c09"/><lb ed="R059" n="0512a10"/>障後六不悔亦不障三云十重不悔悉障悔<anchor xml:id="nkr_note_add_0065c0901" n="0065c0901"/><anchor xml:id="beg0065c0901" n="0065c0901"/>已<anchor xml:id="end0065c0901"/>悉 <lb ed="X" n="0065c10"/><lb ed="R059" n="0512a11"/>非障。</p> <lb ed="X" n="0065c11"/><lb ed="R059" n="0512a12"/><p xml:id="pX38p0065c1101">【註】文无去取意以後释为正由符经故应以三种 <lb ed="X" n="0065c12"/><lb ed="R059" n="0512a13"/>忏会入此中義乃有归。</p><p xml:id="pX38p0065c1210" cb:place="inline">△三报障又二。</p><p xml:id="pX38p0065c1216" cb:place="inline">〇初拣去 <lb ed="X" n="0065c13"/><lb ed="R059" n="0512a14"/>二趣。</p> <lb ed="X" n="0065c14"/><lb ed="R059" n="0512a15"/><p xml:id="pX38p0065c1401">【疏】报障者地狱饿鬼二道重苦自隔从多例判不 <lb ed="X" n="0065c15"/><lb ed="R059" n="0512a16"/>说为因。</p> <lb ed="X" n="0065c16"/><lb ed="R059" n="0512a17"/><p xml:id="pX38p0065c1601">【註】此从重苦难地以拣若方等陀罗尼经婆薮仙 <lb ed="X" n="0065c17"/><lb ed="R059" n="0512a18"/>领地狱众至方等会闻法故知其中亦自有機如 <lb ed="X" n="0065c18"/><lb ed="R059" n="0512b01"/>乘戒四句此但少耳故云从多。</p><p xml:id="pX38p0065c1813" cb:place="inline">△二通四趣又二。</p> <lb ed="X" n="0065c19"/><lb ed="R059" n="0512b02"/><p xml:id="pX38p0065c1901">〇初通取。</p> <lb ed="X" n="0065c20"/><lb ed="R059" n="0512b03"/><p xml:id="pX38p0065c2001">【疏】非人畜牲但能解语皆得受戒非人是鬼神修 <lb ed="X" n="0065c21"/><lb ed="R059" n="0512b04"/>罗龙是畜牲人中男女黄门二根天从六欲天上 <lb ed="X" n="0065c22"/><lb ed="R059" n="0512b05"/>至十八梵皆说为因四空处既能听法亦应得戒 <lb ed="X" n="0065c23"/><lb ed="R059" n="0512b06"/>但业报虚妙故略不说非想倒执脱若迴心慕善 <lb ed="X" n="0065c24"/><lb ed="R059" n="0512b07"/>亦能得戒经说三涂长寿天边地为难地據不能 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0066a" n="0066a"/> <lb ed="X" n="0066a01"/><lb ed="R059" n="0512b08"/>修道義耳萨婆多记云龙等受八斋止是得善不 <lb ed="X" n="0066a02"/><lb ed="R059" n="0512b09"/>得名斋今依文准理五戒既是菩萨戒根本又不 <lb ed="X" n="0066a03"/><lb ed="R059" n="0512b10"/>表定<persName>佛</persName>法五戒菩萨戒许四道皆得。</p> <lb ed="X" n="0066a04"/><lb ed="R059" n="0512b11"/><p xml:id="pX38p0066a0401">【註】二根者具足应五谓生剧妒变半委如大论八 <lb ed="X" n="0066a05"/><lb ed="R059" n="0512b12"/>斋者五加坐高廣床著花慢衣歌舞等也。</p><p xml:id="pX38p0066a0517" cb:place="inline">〇二别 <lb ed="X" n="0066a06"/><lb ed="R059" n="0512b13"/>拣。</p> <lb ed="X" n="0066a07"/><lb ed="R059" n="0512b14"/><p xml:id="pX38p0066a0701">【疏】从八戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0066a0701" n="0066a0701"/><anchor xml:id="beg0066a0701" n="0066a0701"/>已<anchor xml:id="end0066a0701"/>上至具足戒既是出家表定威仪唯 <lb ed="X" n="0066a08"/><lb ed="R059" n="0512b15"/>人中三天下能感馀道悉非因也大论龙即得八 <lb ed="X" n="0066a09"/><lb ed="R059" n="0512b16"/>斋戒。</p> <lb ed="X" n="0066a10"/><lb ed="R059" n="0512b17"/><p xml:id="pX38p0066a1001">【註】人除北洲<persName>佛</persName>不生彼顶山云或问龙受不过中 <lb ed="X" n="0066a11"/><lb ed="R059" n="0512b18"/>食如何持之答今反问云花严八大龙王法花列 <lb ed="X" n="0066a12"/><lb ed="R059" n="0513a01"/>龙王众既预同闻此等持斋戒否故知多论且以 <lb ed="X" n="0066a13"/><lb ed="R059" n="0513a02"/>小节捡之。</p><p xml:id="pX38p0066a1305" cb:place="inline">△三人法缘二。</p><p xml:id="pX38p0066a1311" cb:place="inline">〇初标列。</p> <lb ed="X" n="0066a14"/><lb ed="R059" n="0513a03"/><p xml:id="pX38p0066a1401">【疏】次人法缘初人缘三种得菩萨戒一诸<persName>佛</persName>二圣 <lb ed="X" n="0066a15"/><lb ed="R059" n="0513a04"/>人三凡师。</p> <lb ed="X" n="0066a16"/><lb ed="R059" n="0513a05"/><p xml:id="pX38p0066a1601">△二释又三初诸<persName>佛</persName>又三。</p><p xml:id="pX38p0066a1611" cb:place="inline">〇初真<persName>佛</persName>。</p> <lb ed="X" n="0066a17"/><lb ed="R059" n="0513a06"/><p xml:id="pX38p0066a1701">诸<persName>佛</persName>有两一真<persName>佛</persName>如妙海王子从卢舍那受菩萨 <lb ed="X" n="0066a18"/><lb ed="R059" n="0513a07"/>戒。</p> <lb ed="X" n="0066a19"/><lb ed="R059" n="0513a08"/><p xml:id="pX38p0066a1901">〇二像<persName>佛</persName>。</p> <lb ed="X" n="0066a20"/><lb ed="R059" n="0513a09"/><p xml:id="pX38p0066a2001">二像<persName>佛</persName>金铜泥木等千里内无师许求得好相自 <lb ed="X" n="0066a21"/><lb ed="R059" n="0513a10"/>誓受也舍利发爪钵杖牙齿皆起重敬尽可为缘 <lb ed="X" n="0066a22"/><lb ed="R059" n="0513a11"/>而舍利真伪难知或是小圣敬重如<persName>佛</persName>便可凭对。</p> <lb ed="X" n="0066a23"/><lb ed="R059" n="0513a12"/><p xml:id="pX38p0066a2301">〇三法<persName>佛</persName>。</p> <lb ed="X" n="0066a24"/><lb ed="R059" n="0513a13"/><p xml:id="pX38p0066a2401">次大乘经卷也三释一云不许二云与<persName>佛</persName>像差次 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0066b" n="0066b"/> <lb ed="X" n="0066b01"/><lb ed="R059" n="0513a14"/>为授千里无师许对<persName>佛</persName>像千里无像许对经卷三 <lb ed="X" n="0066b02"/><lb ed="R059" n="0513a15"/>云莫问有<persName>佛</persName>无<persName>佛</persName>对大乘经卷即得为缘大乘经 <lb ed="X" n="0066b03"/><lb ed="R059" n="0513a16"/>典所在如<persName>佛</persName>塔无异也。</p> <lb ed="X" n="0066b04"/><lb ed="R059" n="0513a17"/><p xml:id="pX38p0066b0401">【註】舍利此云坚固坚牢等生身有全碎法身有偏 <lb ed="X" n="0066b05"/><lb ed="R059" n="0513a18"/>圆具如妙疏第八发爪牙等涅槃荼毘经云<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0066b06"/><lb ed="R059" n="0513b01"/>四牙一在<name role="" type="person">忉利天</name>二为罗刹盗三在羯陵伽国四 <lb ed="X" n="0066b07"/><lb ed="R059" n="0513b02"/>在海龙王宫此幷能仁真身舍利顶山云然<persName>佛</persName>牙 <lb ed="X" n="0066b08"/><lb ed="R059" n="0513b03"/>多伪或他牙代作或骨或角或坚木等或海中圆 <lb ed="X" n="0066b09"/><lb ed="R059" n="0513b04"/>石冀明眼别之倘深敬为心荆根纳戒羊骨放光 <lb ed="X" n="0066b10"/><lb ed="R059" n="0513b05"/>难其人也大乘经卷如法花云此经所在即是如 <lb ed="X" n="0066b11"/><lb ed="R059" n="0513b06"/>来全身舍利可为勝缘。</p><p xml:id="pX38p0066b1110" cb:place="inline">△二圣人又二。</p><p xml:id="pX38p0066b1116" cb:place="inline">〇初标列。</p> <lb ed="X" n="0066b12"/><lb ed="R059" n="0513b07"/><p xml:id="pX38p0066b1201">【疏】二圣人亦二一真圣二像圣。</p> <lb ed="X" n="0066b13"/><lb ed="R059" n="0513b08"/><p xml:id="pX38p0066b1301">△二释又二。</p><p xml:id="pX38p0066b1306" cb:place="inline">〇初真圣。</p> <lb ed="X" n="0066b14"/><lb ed="R059" n="0513b09"/><p xml:id="pX38p0066b1401">真者谓十地等大士对此为缘故宜发戒。</p> <lb ed="X" n="0066b15"/><lb ed="R059" n="0513b10"/><p xml:id="pX38p0066b1501">〇二像圣。</p> <lb ed="X" n="0066b16"/><lb ed="R059" n="0513b11"/><p xml:id="pX38p0066b1601">像圣者谓金铜等作菩萨像此经亦云于<persName>佛</persName>菩萨 <lb ed="X" n="0066b17"/><lb ed="R059" n="0513b12"/>前自誓受戒恐单菩萨像则成遊漫如凡夫发心 <lb ed="X" n="0066b18"/><lb ed="R059" n="0513b13"/>是菩萨作此人像不能发戒言<persName>佛</persName>菩萨者是<persName>佛</persName>边 <lb ed="X" n="0066b19"/><lb ed="R059" n="0513b14"/>有菩萨地持但言<persName>佛</persName>像不道菩萨也。</p> <lb ed="X" n="0066b20"/><lb ed="R059" n="0513b15"/><p xml:id="pX38p0066b2001">【註】疏虽通说的以戒经<persName>佛</persName>边有菩萨像为正也。</p><p xml:id="pX38p0066b2019" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0066b21"/><lb ed="R059" n="0513b16"/>三凡师又二。</p><p xml:id="pX38p0066b2106" cb:place="inline">〇初人数。</p> <lb ed="X" n="0066b22"/><lb ed="R059" n="0513b17"/><p xml:id="pX38p0066b2201">【疏】凡师者有内凡外凡幷以真人为缘不许形像 <lb ed="X" n="0066b23"/><lb ed="R059" n="0513b18"/>经中称为智者人数多少地持璎珞幷止一师梵 <lb ed="X" n="0066b24"/><lb ed="R059" n="0514a01"/>网受法亦止一师下制戒中道和尙阇梨故成七 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0066c" n="0066c"/> <lb ed="X" n="0066c01"/><lb ed="R059" n="0514a02"/>逆亦不见请和尙法有言和尙者请诸<persName>佛</persName>为和尙 <lb ed="X" n="0066c02"/><lb ed="R059" n="0514a03"/>文又云二师应问言汝有七遮罪不似非指<persName>佛</persName>虽 <lb ed="X" n="0066c03"/><lb ed="R059" n="0514a04"/>有现前智者犹应共在<persName>佛</persName>像前若经卷前助为发 <lb ed="X" n="0066c04"/><lb ed="R059" n="0514a05"/>起尔时智者在<persName>佛</persName>像前若有智者无经像不应得 <lb ed="X" n="0066c05"/><lb ed="R059" n="0514a06"/>戒具十八物中制<persName>佛</persName>像经典恒应相随故也。</p> <lb ed="X" n="0066c06"/><lb ed="R059" n="0514a07"/><p xml:id="pX38p0066c0601">【註】幷以真人拣非像人也故称智者然此正明授 <lb ed="X" n="0066c07"/><lb ed="R059" n="0514a08"/>戒应请凡师今疏引地持璎珞及梵网本幷止一 <lb ed="X" n="0066c08"/><lb ed="R059" n="0514a09"/>师此戒何云应教请二师熙钞云法缘中且依大 <lb ed="X" n="0066c09"/><lb ed="R059" n="0514a10"/>本但止一师故知依此戒亦应请二师顶山记云 <lb ed="X" n="0066c10"/><lb ed="R059" n="0514a11"/>予寻祖意只许一师或通二师一云授戒师二师 <lb ed="X" n="0066c11"/><lb ed="R059" n="0514a12"/>则云和尙阇梨也钞记之说義无所归一二之论 <lb ed="X" n="0066c12"/><lb ed="R059" n="0514a13"/>不能定判幷由不见经疏之意今为明之疏據璎 <lb ed="X" n="0066c13"/><lb ed="R059" n="0514a14"/>珞地持及梵网本止云一师如引妙海王子从舍 <lb ed="X" n="0066c14"/><lb ed="R059" n="0514a15"/>那受戒释迦从舍那所受诵次转与逸多菩萨如 <lb ed="X" n="0066c15"/><lb ed="R059" n="0514a16"/>是二十馀菩萨次第相付至于什师传来亦一师 <lb ed="X" n="0066c16"/><lb ed="R059" n="0514a17"/>授如谶授进进授朗亦各一师如何通二乃见熙 <lb ed="X" n="0066c17"/><lb ed="R059" n="0514a18"/>齐钞记昏昧若此然则戒经教请二师者今为点 <lb ed="X" n="0066c18"/><lb ed="R059" n="0514b01"/>出夫言师者有教授师有和尙阇梨此谓三师也 <lb ed="X" n="0066c19"/><lb ed="R059" n="0514b02"/>欲求受戒之人先当请二师和尙阇梨平时之间 <lb ed="X" n="0066c20"/><lb ed="R059" n="0514b03"/>预为诏导不得作七逆恶罪常从师法为受戒缘 <lb ed="X" n="0066c21"/><lb ed="R059" n="0514b04"/>殆乎正欲求受戒法即应就教授师以得戒也如 <lb ed="X" n="0066c22"/><lb ed="R059" n="0514b05"/>普贤观经请五师云释迦牟尼为我和尙文殊师 <lb ed="X" n="0066c23"/><lb ed="R059" n="0514b06"/>利为我阇梨当来弥勒愿授我法即教授也此虽 <lb ed="X" n="0066c24"/><lb ed="R059" n="0514b07"/>高位以请圣师用例凡位请凡师者亦应如此故 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0067a" n="0067a"/> <lb ed="X" n="0067a01"/><lb ed="R059" n="0514b08"/>须先从二师无七逆恶然後从教授师以求戒法 <lb ed="X" n="0067a02"/><lb ed="R059" n="0514b09"/>今言一师者正从受戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0067a0201" n="0067a0201"/><anchor xml:id="beg0067a0201" n="0067a0201"/>已<anchor xml:id="end0067a0201"/>知此人无七逆罪堪与 <lb ed="X" n="0067a03"/><lb ed="R059" n="0514b10"/>受戒何须一师正从得戒唯只一师也经言二师 <lb ed="X" n="0067a04"/><lb ed="R059" n="0514b11"/>乃从依止不作七逆为授戒缘也经疏非不分别 <lb ed="X" n="0067a05"/><lb ed="R059" n="0514b12"/>人师自昧先示经意次示疏文经中云菩萨与他 <lb ed="X" n="0067a06"/><lb ed="R059" n="0514b13"/>人作教诫法师者此明教授师也应教请二师者 <lb ed="X" n="0067a07"/><lb ed="R059" n="0514b14"/>和尙阇梨师也二师应问不得作七逆罪等後结 <lb ed="X" n="0067a08"/><lb ed="R059" n="0514b15"/>之云而教诫师于是法中一一好解若不解经律 <lb ed="X" n="0067a09"/><lb ed="R059" n="0514b16"/>不得此法中意乃至为利养故与人授戒者此责 <lb ed="X" n="0067a10"/><lb ed="R059" n="0514b17"/>教授师不应妄与人受戒故知二师之言非干授 <lb ed="X" n="0067a11"/><lb ed="R059" n="0514b18"/>戒师明矣今所授戒既为无七逆人受乃一师也 <lb ed="X" n="0067a12"/><lb ed="R059" n="0515a01"/>次疏文中亦<anchor xml:id="nkr_note_add_0067a1201" n="0067a1201"/><anchor xml:id="beg0067a1201" n="0067a1201"/>已<anchor xml:id="end0067a1201"/>明示先断之云止是一师正恐人 <lb ed="X" n="0067a13"/><lb ed="R059" n="0515a02"/>疑下制戒中何云二师故释之云下制戒中道和 <lb ed="X" n="0067a14"/><lb ed="R059" n="0515a03"/>尙阇梨而言二师者为成七逆故也此乃释伏疑 <lb ed="X" n="0067a15"/><lb ed="R059" n="0515a04"/>言语紧略文意多含符合经文作钞记者不见其 <lb ed="X" n="0067a16"/><lb ed="R059" n="0515a05"/>意如何解释信知秉笔亦难矣哉熙通二师全昧 <lb ed="X" n="0067a17"/><lb ed="R059" n="0515a06"/>斯旨齐虽能知二一之名不解二一用与释義不 <lb ed="X" n="0067a18"/><lb ed="R059" n="0515a07"/>决何以通文以今所释格彼钞记显然不及矣。</p><p xml:id="pX38p0067a1819" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0067a19"/><lb ed="R059" n="0515a08"/>二德业。</p> <lb ed="X" n="0067a20"/><lb ed="R059" n="0515a09"/><p xml:id="pX38p0067a2001">【疏】次论德业梵网经中言为师必是出家菩萨具 <lb ed="X" n="0067a21"/><lb ed="R059" n="0515a10"/>足五德一持戒二十腊三解律藏四通禅思五慧 <lb ed="X" n="0067a22"/><lb ed="R059" n="0515a11"/>藏穷玄什师所传融师笔受流传至今此其正说 <lb ed="X" n="0067a23"/><lb ed="R059" n="0515a12"/>次地持云必须戒德严明善解三藏堪能发彼敬 <lb ed="X" n="0067a24"/><lb ed="R059" n="0515a13"/>心方可从受不尔得罪也。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0067b" n="0067b"/> <lb ed="X" n="0067b01"/><lb ed="R059" n="0515a14"/><p xml:id="pX38p0067b0101">【註】五种乃三学之备什传融受实堪师法。</p><p xml:id="pX38p0067b0117" cb:place="inline">△二法 <lb ed="X" n="0067b02"/><lb ed="R059" n="0515a15"/>缘又三初正拣法缘二追释总目三别释说戒初 <lb ed="X" n="0067b03"/><lb ed="R059" n="0515a16"/>又二。</p><p xml:id="pX38p0067b0303" cb:place="inline">〇初标拣。</p> <lb ed="X" n="0067b04"/><lb ed="R059" n="0515a17"/><p xml:id="pX38p0067b0401">【疏】次论法缘道俗共用方法不同略出六种一梵 <lb ed="X" n="0067b05"/><lb ed="R059" n="0515a18"/>网本二地持本三高昌本四璎珞本五新撰本六 <lb ed="X" n="0067b06"/><lb ed="R059" n="0515b01"/>制旨本优婆塞戒经偏受在家普贤观受戒法多 <lb ed="X" n="0067b07"/><lb ed="R059" n="0515b02"/>似高位人自誓受法今不具列。</p> <lb ed="X" n="0067b08"/><lb ed="R059" n="0515b03"/><p xml:id="pX38p0067b0801">【註】拣彼二经非今受法高位且指观行<anchor xml:id="nkr_note_add_0067b0801" n="0067b0801"/><anchor xml:id="beg0067b0801" n="0067b0801"/>已<anchor xml:id="end0067b0801"/>上对凡 <lb ed="X" n="0067b09"/><lb ed="R059" n="0515b04"/>称高故不应指为住上。</p><p xml:id="pX38p0067b0910" cb:place="inline">△二正释又六即六本法 <lb ed="X" n="0067b10"/><lb ed="R059" n="0515b05"/>初梵网本又二。</p><p xml:id="pX38p0067b1007" cb:place="inline">〇初示传授所出。</p> <lb ed="X" n="0067b11"/><lb ed="R059" n="0515b06"/><p xml:id="pX38p0067b1101">【疏】梵网受法是<name role="" type="person">卢舍那<persName>佛</persName></name>为妙海王子受戒法释 <lb ed="X" n="0067b12"/><lb ed="R059" n="0515b07"/>迦从舍那所受诵次转与逸多菩萨如是二十馀 <lb ed="X" n="0067b13"/><lb ed="R059" n="0515b08"/>菩萨次第相付什师传来出律藏品。</p> <lb ed="X" n="0067b14"/><lb ed="R059" n="0515b09"/><p xml:id="pX38p0067b1401">【註】乃什传诵无文可考。</p><p xml:id="pX38p0067b1410" cb:place="inline">〇二方法又二。</p><p xml:id="pX38p0067b1416" cb:place="inline">〇初先法 <lb ed="X" n="0067b15"/><lb ed="R059" n="0515b10"/>又三。</p><p xml:id="pX38p0067b1503" cb:place="inline">〇初三皈。</p> <lb ed="X" n="0067b16"/><lb ed="R059" n="0515b11"/><p xml:id="pX38p0067b1601">【疏】先受三皈云我某甲从今身至<persName>佛</persName>身于其中间 <lb ed="X" n="0067b17"/><lb ed="R059" n="0515b12"/>皈依常住<persName>佛</persName>皈依常住法皈依常住僧<note place="inline">三说</note>次三结 <lb ed="X" n="0067b18"/><lb ed="R059" n="0515b13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0067b1801" n="0067b1801"/><anchor xml:id="beg0067b1801" n="0067b1801"/>已<anchor xml:id="end0067b1801"/><note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0067b19"/><lb ed="R059" n="0515b14"/><p xml:id="pX38p0067b1901">〇二忏教。</p> <lb ed="X" n="0067b20"/><lb ed="R059" n="0515b15"/><p xml:id="pX38p0067b2001">次悔十不善业<note place="inline">更起三拜</note>次赞歎受约敕谛听<note place="inline">三说</note>直说 <lb ed="X" n="0067b21"/><lb ed="R059" n="0515b16"/>十重相问能持否<note place="inline">次第答能</note>。</p> <lb ed="X" n="0067b22"/><lb ed="R059" n="0515b17"/><p xml:id="pX38p0067b2201">〇三结愿。</p> <lb ed="X" n="0067b23"/><lb ed="R059" n="0515b18"/><p xml:id="pX38p0067b2301">然後结撮赞歎发愿馀所未解问戒师<note place="inline">便散</note>。</p> <lb ed="X" n="0067b24"/><lb ed="R059" n="0516a01"/><p xml:id="pX38p0067b2401">【註】应以复顺本性而释皈依一体大乘而释三宝 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0067c" n="0067c"/> <lb ed="X" n="0067c01"/><lb ed="R059" n="0516a02"/>十善之法亦乃称性而行方曰诸行无作。</p><p xml:id="pX38p0067c0117" cb:place="inline">〇二後 <lb ed="X" n="0067c02"/><lb ed="R059" n="0516a03"/>法。</p> <lb ed="X" n="0067c03"/><lb ed="R059" n="0516a04"/><p xml:id="pX38p0067c0301">【疏】後文言欲受戒者应香火请一师至<persName>佛</persName>前受师 <lb ed="X" n="0067c04"/><lb ed="R059" n="0516a05"/>应问能忍十事否割肉饲鹰投身饿虎等<note place="inline">性地<anchor xml:id="nkr_note_add_0067c0401" n="0067c0401"/><anchor xml:id="beg0067c0401" n="0067c0401"/>已<anchor xml:id="end0067c0401"/>上方能 <lb ed="X" n="0067c05"/><lb ed="R059" n="0516a06"/>此制</note>亦云千里内无师许<persName>佛</persName>像前自誓受三皈忏悔 <lb ed="X" n="0067c06"/><lb ed="R059" n="0516a07"/>说十重如前无异出口为别耳。</p> <lb ed="X" n="0067c07"/><lb ed="R059" n="0516a08"/><p xml:id="pX38p0067c0701">【註】略擧二事註云性地者乃圆信之人也出口别 <lb ed="X" n="0067c08"/><lb ed="R059" n="0516a09"/>者既无正经乃译者口授故有先後两说之异大 <lb ed="X" n="0067c09"/><lb ed="R059" n="0516a10"/>体亦同故录之以示後人耳。</p><p xml:id="pX38p0067c0912" cb:place="inline">△二地持本又二。</p><p xml:id="pX38p0067c0919" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0067c10"/><lb ed="R059" n="0516a11"/>初所出。</p> <lb ed="X" n="0067c11"/><lb ed="R059" n="0516a12"/><p xml:id="pX38p0067c1101">【疏】二地持经相传是弥勒说原本是灯明<persName>佛</persName>说莲 <lb ed="X" n="0067c12"/><lb ed="R059" n="0516a13"/>华藏菩萨受持次第三十馀菩萨传化後有伊波 <lb ed="X" n="0067c13"/><lb ed="R059" n="0516a14"/>勒菩萨应迹托化传来此土然地持是昙无谶所 <lb ed="X" n="0067c14"/><lb ed="R059" n="0516a15"/>译疑谶即是伊波勒第四戒品出受戒法。</p> <lb ed="X" n="0067c15"/><lb ed="R059" n="0516a16"/><p xml:id="pX38p0067c1501">〇二方法又四初请师。</p> <lb ed="X" n="0067c16"/><lb ed="R059" n="0516a17"/><p xml:id="pX38p0067c1601">若菩萨发无上菩提愿<anchor xml:id="nkr_note_add_0067c1601" n="0067c1601"/><anchor xml:id="beg0067c1601" n="0067c1601"/>已<anchor xml:id="end0067c1601"/>于同法菩萨<anchor xml:id="nkr_note_add_0067c1602" n="0067c1602"/><anchor xml:id="beg0067c1602" n="0067c1602"/>已<anchor xml:id="end0067c1602"/>发愿者 <lb ed="X" n="0067c17"/><lb ed="R059" n="0516a18"/>有智有力善義能诵能持于此人所先礼足<anchor xml:id="nkr_note_add_0067c1701" n="0067c1701"/><anchor xml:id="beg0067c1701" n="0067c1701"/>已<anchor xml:id="end0067c1701"/>作 <lb ed="X" n="0067c18"/><lb ed="R059" n="0516b01"/>是言我某甲从大德乞受菩萨戒大德于我不惮 <lb ed="X" n="0067c19"/><lb ed="R059" n="0516b02"/>劳苦哀愍听许<note place="inline">三说</note>次起礼十方诸<persName>佛</persName>更请师云唯 <lb ed="X" n="0067c20"/><lb ed="R059" n="0516b03"/>愿大德授我某甲菩萨戒<note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0067c21"/><lb ed="R059" n="0516b04"/><p xml:id="pX38p0067c2101">〇二授法。</p> <lb ed="X" n="0067c22"/><lb ed="R059" n="0516b05"/><p xml:id="pX38p0067c2201">次生念不久当得无尽无量大功德聚师应问言 <lb ed="X" n="0067c23"/><lb ed="R059" n="0516b06"/>汝是菩萨否<anchor xml:id="nkr_note_add_0067c2301" n="0067c2301"/><anchor xml:id="beg0067c2301" n="0067c2301"/>已<anchor xml:id="end0067c2301"/>发菩提愿未问竟应言法弟听汝 <lb ed="X" n="0067c24"/><lb ed="R059" n="0516b07"/>欲于我受一切菩萨戒谓律仪戒摄善法戒饶益 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0068a" n="0068a"/> <lb ed="X" n="0068a01"/><lb ed="R059" n="0516b08"/>有情戒此戒是过去未来现在一切菩萨所住戒 <lb ed="X" n="0068a02"/><lb ed="R059" n="0516b09"/>过去一切菩萨<anchor xml:id="nkr_note_add_0068a0201" n="0068a0201"/><anchor xml:id="beg0068a0201" n="0068a0201"/>已<anchor xml:id="end0068a0201"/>学未来一切菩萨当学现在一 <lb ed="X" n="0068a03"/><lb ed="R059" n="0516b10"/>切菩萨今学汝能受否<note place="inline">答能三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068a04"/><lb ed="R059" n="0516b11"/><p xml:id="pX38p0068a0401">〇三师白。</p> <lb ed="X" n="0068a05"/><lb ed="R059" n="0516b12"/><p xml:id="pX38p0068a0501">师应起自礼<persName>佛</persName>竟作是言某甲菩萨于我某甲菩 <lb ed="X" n="0068a06"/><lb ed="R059" n="0516b13"/>萨前三说受菩萨戒我为作证一切十方无量诸 <lb ed="X" n="0068a07"/><lb ed="R059" n="0516b14"/><persName>佛</persName>第一无上大师于一切众生一切诸法现前见 <lb ed="X" n="0068a08"/><lb ed="R059" n="0516b15"/>学者证知某甲菩萨于我某甲菩萨前三说受菩 <lb ed="X" n="0068a09"/><lb ed="R059" n="0516b16"/>萨戒<note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068a10"/><lb ed="R059" n="0516b17"/><p xml:id="pX38p0068a1001">〇四结赞。</p> <lb ed="X" n="0068a11"/><lb ed="R059" n="0516b18"/><p xml:id="pX38p0068a1101">然後结撮赞歎便散席依经本受法如此。</p> <lb ed="X" n="0068a12"/><lb ed="R059" n="0517a01"/><p xml:id="pX38p0068a1201">△三高昌本又三。</p><p xml:id="pX38p0068a1208" cb:place="inline">〇初所出。</p> <lb ed="X" n="0068a13"/><lb ed="R059" n="0517a02"/><p xml:id="pX38p0068a1301">三高昌本者或题畅法师本原宗出地持而作法 <lb ed="X" n="0068a14"/><lb ed="R059" n="0517a03"/>少廣。</p> <lb ed="X" n="0068a15"/><lb ed="R059" n="0517a04"/><p xml:id="pX38p0068a1501">△二方法又七。</p><p xml:id="pX38p0068a1507" cb:place="inline">〇初诸师。</p> <lb ed="X" n="0068a16"/><lb ed="R059" n="0517a05"/><p xml:id="pX38p0068a1601">先请师云族姓大德我某甲今从大德乞受菩萨 <lb ed="X" n="0068a17"/><lb ed="R059" n="0517a06"/>戒唯愿大德忍许听受怜愍故<note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068a18"/><lb ed="R059" n="0517a07"/><p xml:id="pX38p0068a1801">〇二乞戒。</p> <lb ed="X" n="0068a19"/><lb ed="R059" n="0517a08"/><p xml:id="pX38p0068a1901">次求受云族姓大德今正是时愿时与我受菩萨 <lb ed="X" n="0068a20"/><lb ed="R059" n="0517a09"/>戒<note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068a21"/><lb ed="R059" n="0517a10"/><p xml:id="pX38p0068a2101">〇三问遮。</p> <lb ed="X" n="0068a22"/><lb ed="R059" n="0517a11"/><p xml:id="pX38p0068a2201">次问遮法<note place="inline">九十问</note>。</p> <lb ed="X" n="0068a23"/><lb ed="R059" n="0517a12"/><p xml:id="pX38p0068a2301">〇四乞戒。</p> <lb ed="X" n="0068a24"/><lb ed="R059" n="0517a13"/><p xml:id="pX38p0068a2401">师应起为白诸<persName>佛</persName>唱言一切诸<persName>佛</persName>及大地诸菩萨 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0068b" n="0068b"/> <lb ed="X" n="0068b01"/><lb ed="R059" n="0517a14"/>僧听此某甲菩萨欲从诸<persName>佛</persName>菩萨僧乞受菩萨戒 <lb ed="X" n="0068b02"/><lb ed="R059" n="0517a15"/>此某甲<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b0201" n="0068b0201"/><anchor xml:id="beg0068b0201" n="0068b0201"/>已<anchor xml:id="end0068b0201"/>是真实菩萨<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b0202" n="0068b0202"/><anchor xml:id="beg0068b0202" n="0068b0202"/>已<anchor xml:id="end0068b0202"/>发菩提愿能生深信<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b0203" n="0068b0203"/><anchor xml:id="beg0068b0203" n="0068b0203"/>已<anchor xml:id="end0068b0203"/> <lb ed="X" n="0068b03"/><lb ed="R059" n="0517a16"/>能捨一切所有不惜身命唯愿诸<persName>佛</persName>菩萨僧怜愍 <lb ed="X" n="0068b04"/><lb ed="R059" n="0517a17"/>故施与某甲菩萨戒<note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068b05"/><lb ed="R059" n="0517a18"/><p xml:id="pX38p0068b0501">〇五授戒。</p> <lb ed="X" n="0068b06"/><lb ed="R059" n="0517b01"/><p xml:id="pX38p0068b0601">次问受戒者言汝某甲听一切诸<persName>佛</persName>菩萨僧受菩 <lb ed="X" n="0068b07"/><lb ed="R059" n="0517b02"/>萨戒律仪戒摄善法戒摄众生戒是过去未来现 <lb ed="X" n="0068b08"/><lb ed="R059" n="0517b03"/>在一切菩萨所住戒如过去菩萨<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b0801" n="0068b0801"/><anchor xml:id="beg0068b0801" n="0068b0801"/>已<anchor xml:id="end0068b0801"/>学未来菩萨 <lb ed="X" n="0068b09"/><lb ed="R059" n="0517b04"/>当学现在菩萨今学汝<anchor xml:id="nkr_note_orig_0068001" n="0068001"/>知是学汝能持否<note place="inline">答能三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068b10"/><lb ed="R059" n="0517b05"/><p xml:id="pX38p0068b1001">〇六白竟。</p> <lb ed="X" n="0068b11"/><lb ed="R059" n="0517b06"/><p xml:id="pX38p0068b1101">次白竟言此某甲菩萨于一切<persName>佛</persName>菩萨前从我某 <lb ed="X" n="0068b12"/><lb ed="R059" n="0517b07"/>甲菩萨边<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b1201" n="0068b1201"/><anchor xml:id="beg0068b1201" n="0068b1201"/>已<anchor xml:id="end0068b1201"/>第二第三说受菩萨戒竟我某甲菩 <lb ed="X" n="0068b13"/><lb ed="R059" n="0517b08"/>萨为作证人此受戒菩萨名某甲复白十方无量 <lb ed="X" n="0068b14"/><lb ed="R059" n="0517b09"/>诸<persName>佛</persName>第一勝师及柔和者一切众生软觉者此某 <lb ed="X" n="0068b15"/><lb ed="R059" n="0517b10"/>甲菩萨于某甲菩萨前<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b1501" n="0068b1501"/><anchor xml:id="beg0068b1501" n="0068b1501"/>已<anchor xml:id="end0068b1501"/>三说受一切菩萨律仪 <lb ed="X" n="0068b16"/><lb ed="R059" n="0517b11"/>戒竟<note place="inline">三说</note>。</p> <lb ed="X" n="0068b17"/><lb ed="R059" n="0517b12"/><p xml:id="pX38p0068b1701">〇七说相。</p> <lb ed="X" n="0068b18"/><lb ed="R059" n="0517b13"/><p xml:id="pX38p0068b1801">次说十重相竟结撮赞歎<note place="inline">便散</note>。</p> <lb ed="X" n="0068b19"/><lb ed="R059" n="0517b14"/><p xml:id="pX38p0068b1901">〇三结验。</p> <lb ed="X" n="0068b20"/><lb ed="R059" n="0517b15"/><p xml:id="pX38p0068b2001">自齐宋<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b2001" n="0068b2001"/><anchor xml:id="beg0068b2001" n="0068b2001"/>已<anchor xml:id="end0068b2001"/>来多用此法所以题作高昌本者寻地 <lb ed="X" n="0068b21"/><lb ed="R059" n="0517b16"/>持是昙无谶于河西所译有沙门道进求谶受菩 <lb ed="X" n="0068b22"/><lb ed="R059" n="0517b17"/>萨戒谶不许且令悔过七日七夜竟诣谶求受谶 <lb ed="X" n="0068b23"/><lb ed="R059" n="0517b18"/>大怒不答进自念正是我障业未消耳复更竭诚 <lb ed="X" n="0068b24"/><lb ed="R059" n="0518a01"/>礼忏首尾三年进梦见<name role="" type="person">释迦文<persName>佛</persName></name>授<anchor xml:id="nkr_note_add_0068b2401" n="0068b2401"/><anchor xml:id="beg0068b2401" n="0068b2401"/>已<anchor xml:id="end0068b2401"/>戒法明日 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0068c" n="0068c"/> <lb ed="X" n="0068c01"/><lb ed="R059" n="0518a02"/>诣谶欲说所梦未至数十步谶惊起唱善哉<anchor xml:id="nkr_note_add_0068c0101" n="0068c0101"/><anchor xml:id="beg0068c0101" n="0068c0101"/>已<anchor xml:id="end0068c0101"/>感 <lb ed="X" n="0068c02"/><lb ed="R059" n="0518a03"/>戒矣我当为汝作证次第于<persName>佛</persName>像前更说戒相时 <lb ed="X" n="0068c03"/><lb ed="R059" n="0518a04"/>有道朗法师是河西高足当进感戒之时朗亦通 <lb ed="X" n="0068c04"/><lb ed="R059" n="0518a05"/>梦乃自卑戒腊求为法弟于是从进受者千有馀 <lb ed="X" n="0068c05"/><lb ed="R059" n="0518a06"/>人<name role="" type="person">河西王</name><name role="" type="person">沮渠蒙逊</name>子景环後移據高昌既奉进 <lb ed="X" n="0068c06"/><lb ed="R059" n="0518a07"/>为师进亦随往値高昌荒饿进生割<anchor xml:id="nkr_note_add_0068c0601" n="0068c0601"/><anchor xml:id="beg0068c0601" n="0068c0601"/>己<anchor xml:id="end0068c0601"/>身以救饥 <lb ed="X" n="0068c07"/><lb ed="R059" n="0518a08"/>者因此捨命进弟子僧遵姓赵高昌人传师戒法 <lb ed="X" n="0068c08"/><lb ed="R059" n="0518a09"/>复有比丘昙景亦传此法宗出彼郡故名高昌本 <lb ed="X" n="0068c09"/><lb ed="R059" n="0518a10"/>又元嘉末有玄畅法师从魏国度在荆嘱之门宣 <lb ed="X" n="0068c10"/><lb ed="R059" n="0518a11"/>授菩萨戒法大略相似不无小异故别有畅法师 <lb ed="X" n="0068c11"/><lb ed="R059" n="0518a12"/>本此出昙无谶而小廣地持恐谶誓愿发起人情 <lb ed="X" n="0068c12"/><lb ed="R059" n="0518a13"/>有此褈复也。</p> <lb ed="X" n="0068c13"/><lb ed="R059" n="0518a14"/><p xml:id="pX38p0068c1301">【註】此皆易见荆嘱之门有改嘱应作蜀门应作间 <lb ed="X" n="0068c14"/><lb ed="R059" n="0518a15"/>即荆蜀之间也改之乃善。</p><p xml:id="pX38p0068c1411" cb:place="inline">〇四璎珞经本有五。</p> <lb ed="X" n="0068c15"/><lb ed="R059" n="0518a16"/><p xml:id="pX38p0068c1501">【疏】四璎珞经受菩萨戒法前礼三世三宝<note place="inline">三说</note>次受 <lb ed="X" n="0068c16"/><lb ed="R059" n="0518a17"/>四不壞信皈依<persName>佛</persName>皈依法皈依僧皈依戒<note place="inline">三说</note>次忏 <lb ed="X" n="0068c17"/><lb ed="R059" n="0518a18"/>悔十恶五逆等<note place="inline">三说</note>次说十重戒犯者失四十二贤 <lb ed="X" n="0068c18"/><lb ed="R059" n="0518b01"/>圣法问能持者<note place="inline">答能</note>然後结撮三皈重腾前十重戒 <lb ed="X" n="0068c19"/><lb ed="R059" n="0518b02"/>赞歎发愿。</p> <lb ed="X" n="0068c20"/><lb ed="R059" n="0518b03"/><p xml:id="pX38p0068c2001">〇五劝信。</p> <lb ed="X" n="0068c21"/><lb ed="R059" n="0518b04"/><p xml:id="pX38p0068c2101">言受戒者超度四魔越三界苦生生不失常随行 <lb ed="X" n="0068c22"/><lb ed="R059" n="0518b05"/>人乃至成<persName>佛</persName>若不受戒不名有识畜牲无异常離 <lb ed="X" n="0068c23"/><lb ed="R059" n="0518b06"/>三宝海非菩萨是邪见外道不近人情劝化人受 <lb ed="X" n="0068c24"/><lb ed="R059" n="0518b07"/>戒功德勝造八万四千宝塔有戒犯者勝无戒不 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0069a" n="0069a"/> <lb ed="X" n="0069a01"/><lb ed="R059" n="0518b08"/>犯若真<persName>佛</persName>菩萨前受者名上品戒若<persName>佛</persName>灭後千里 <lb ed="X" n="0069a02"/><lb ed="R059" n="0518b09"/>内无法师从<persName>佛</persName>菩萨像前自誓受者名下品戒。</p> <lb ed="X" n="0069a03"/><lb ed="R059" n="0518b10"/><p xml:id="pX38p0069a0301">【註】文出本业璎珞经下卷甚备学者检之。</p><p xml:id="pX38p0069a0317" cb:place="inline">〇五新 <lb ed="X" n="0069a04"/><lb ed="R059" n="0518b11"/>撰本有十八科。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0069a05"/><lb ed="R059" n="0518b12"/> <lb ed="X" n="0069a06"/><lb ed="R059" n="0518b13"/><cb:juan fun="close" n="1b"><cb:jhead>註菩萨戒经卷上之二</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0069a07"/> <lb ed="X" n="0069a08"/> <lb ed="X" n="0069a09"/> <lb ed="X" n="0069a10"/><lb ed="R059" n="0518b15"/><cb:juan fun="open" n="1c"><cb:mulu type="卷" n="1c">上之三</cb:mulu><cb:jhead>梵网经菩萨心地品戒疏卷上之三</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0069a11"/> <lb ed="X" n="0069a12"/><lb ed="R059" n="0518b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0069a1201">【疏】五新撰本者是近代诸师所集凡十八科第一 <lb ed="X" n="0069a13"/><lb ed="R059" n="0518b18"/>师初入道场礼<persName>佛</persName>在<persName>佛</persName>边就座坐第二弟子入道 <lb ed="X" n="0069a14"/><lb ed="R059" n="0519a01"/>场礼<persName>佛</persName>䠒跪第三师请三宝第四令起心念三宝 <lb ed="X" n="0069a15"/><lb ed="R059" n="0519a02"/>如在目前第五忏悔十不善业第六请诸圣作师 <lb ed="X" n="0069a16"/><lb ed="R059" n="0519a03"/>第七请现前师第八师赞歎弟子能发勝心第九 <lb ed="X" n="0069a17"/><lb ed="R059" n="0519a04"/>正乞是戒第十教发菩提心第十一问遮法<note place="inline">有十五问</note> <lb ed="X" n="0069a18"/><lb ed="R059" n="0519a05"/>第十二想念得戒第十三发戒时立誓第十四受 <lb ed="X" n="0069a19"/><lb ed="R059" n="0519a06"/>菩萨三皈<note place="inline">以此三皈发戒</note>第十五师起唱羯磨<note place="inline">亦以羯磨发戒</note>第 <lb ed="X" n="0069a20"/><lb ed="R059" n="0519a07"/>十六结竟第十七师还坐劝学第十八说十重相 <lb ed="X" n="0069a21"/><lb ed="R059" n="0519a08"/>结撮赞歎作礼便去。</p><p xml:id="pX38p0069a2109" cb:place="inline">〇六制旨受戒法备有在家 <lb ed="X" n="0069a22"/><lb ed="R059" n="0519a09"/>出家方法文廣不列也。</p> <lb ed="X" n="0069a23"/><lb ed="R059" n="0519a10"/><p xml:id="pX38p0069a2301">【註】此等易见<anchor xml:id="nkr_note_add_0069a2301" n="0069a2301"/><anchor xml:id="beg0069a2301" n="0069a2301"/>但<anchor xml:id="end0069a2301"/>列科而<anchor xml:id="nkr_note_add_0069a2302" n="0069a2302"/><anchor xml:id="beg0069a2302" n="0069a2302"/>已<anchor xml:id="end0069a2302"/>。</p><p xml:id="pX38p0069a2311" cb:place="inline">△二追释总目又二。</p><p xml:id="pX38p0069a2319" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0069a24"/><lb ed="R059" n="0519a11"/>初经总目。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0069b" n="0069b"/> <lb ed="X" n="0069b01"/><lb ed="R059" n="0519a12"/><p xml:id="pX38p0069b0101">【疏】此经题名梵网上卷文言<persName>佛</persName>观大梵天王因陀 <lb ed="X" n="0069b02"/><lb ed="R059" n="0519a13"/>罗网千重文綵不相障碍为说无量世界犹如网 <lb ed="X" n="0069b03"/><lb ed="R059" n="0519a14"/>目一一世界各各不同诸<persName>佛</persName>教门亦复如是莊严 <lb ed="X" n="0069b04"/><lb ed="R059" n="0519a15"/>梵身无所障碍从譬立名总喩一部所诠参善不 <lb ed="X" n="0069b05"/><lb ed="R059" n="0519a16"/>同如梵王网也。</p> <lb ed="X" n="0069b06"/><lb ed="R059" n="0519a17"/><p xml:id="pX38p0069b0601">【註】因陀罗者应云网罗幢因以帝释之网在殿梵 <lb ed="X" n="0069b07"/><lb ed="R059" n="0519a18"/>王之网在幢上卷云幢因非因陀罗网也写者之 <lb ed="X" n="0069b08"/><lb ed="R059" n="0519b01"/>误此由梵王既到<persName>佛</persName>所<persName>佛</persName>因观见网目分明不相 <lb ed="X" n="0069b09"/><lb ed="R059" n="0519b02"/>障碍故可为喩诸<persName>佛</persName>世界各各不同互融互摄即 <lb ed="X" n="0069b10"/><lb ed="R059" n="0519b03"/>之立名也又梵者净也以此净网向生死海摭人 <lb ed="X" n="0069b11"/><lb ed="R059" n="0519b04"/>天鱼可济彼岸因之立名意在此也辩诸梵天非 <lb ed="X" n="0069b12"/><lb ed="R059" n="0519b05"/>今文意。</p><p xml:id="pX38p0069b1204" cb:place="inline">〇二品总目。</p> <lb ed="X" n="0069b13"/><lb ed="R059" n="0519b06"/><p xml:id="pX38p0069b1301">【疏】品名菩萨心地者亦是譬名品内所明大士要 <lb ed="X" n="0069b14"/><lb ed="R059" n="0519b07"/>用如人身之有心能总万事能生勝果为大士所 <lb ed="X" n="0069b15"/><lb ed="R059" n="0519b08"/>依義言如地也。</p> <lb ed="X" n="0069b16"/><lb ed="R059" n="0519b09"/><p xml:id="pX38p0069b1601">【註】心字通法喩前文直以心意识三而言心者从 <lb ed="X" n="0069b17"/><lb ed="R059" n="0519b10"/>法释也今文如人身之有心者取总義以为喩也 <lb ed="X" n="0069b18"/><lb ed="R059" n="0519b11"/>地字从喩取能生所作義也亦可从法约实相理 <lb ed="X" n="0069b19"/><lb ed="R059" n="0519b12"/>地也文中无之義亦可通或加法门者藏目既无 <lb ed="X" n="0069b20"/><lb ed="R059" n="0519b13"/>疏乃不立钞云心喩能总地喩能生究而言之性 <lb ed="X" n="0069b21"/><lb ed="R059" n="0519b14"/>戒能总众行意地能生勝果。</p><p xml:id="pX38p0069b2112" cb:place="inline">△三别释说戒又二 <lb ed="X" n="0069b22"/><lb ed="R059" n="0519b15"/>初能说人又二。</p><p xml:id="pX38p0069b2207" cb:place="inline">〇初通释二名。</p> <lb ed="X" n="0069b23"/><lb ed="R059" n="0519b16"/><p xml:id="pX38p0069b2301">【疏】卢舍那者瑶梁经翻为净满以诸患都尽故称 <lb ed="X" n="0069b24"/><lb ed="R059" n="0519b17"/>为净众德悉圆名为满也释迦牟尼者瑞应经译 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0069c" n="0069c"/> <lb ed="X" n="0069c01"/><lb ed="R059" n="0519b18"/>为能儒亦云能仁又能忍亦直林牟尼者身口意 <lb ed="X" n="0069c02"/><lb ed="R059" n="0520a01"/>或云度沃焦此是异说花严名号品或名卢舍或 <lb ed="X" n="0069c03"/><lb ed="R059" n="0520a02"/>名释迦今明不一不异機缘宜闻耳。</p> <lb ed="X" n="0069c04"/><lb ed="R059" n="0520a03"/><p xml:id="pX38p0069c0401">【註】二名翻译疏<anchor xml:id="nkr_note_add_0069c0401" n="0069c0401"/><anchor xml:id="beg0069c0401" n="0069c0401"/>已<anchor xml:id="end0069c0401"/>分明舍那之名从报身立释迦 <lb ed="X" n="0069c05"/><lb ed="R059" n="0520a04"/>之名从应身立牟尼身口意者本行经翻为寂默 <lb ed="X" n="0069c06"/><lb ed="R059" n="0520a05"/>盖言三业皆寂默也度沃焦者众生流转犹如焦 <lb ed="X" n="0069c07"/><lb ed="R059" n="0520a06"/>石五欲沃之而无厌足唯<persName>佛</persName>能度故云度沃焦也 <lb ed="X" n="0069c08"/><lb ed="R059" n="0520a07"/>妙记第九准旧婆沙以释也新译花严毘卢遮那 <lb ed="X" n="0069c09"/><lb ed="R059" n="0520a08"/>与舍那不拣记云近代翻译法报不分三二莫辩。</p> <lb ed="X" n="0069c10"/><lb ed="R059" n="0520a09"/><p xml:id="pX38p0069c1001">〇二别定教主。</p> <lb ed="X" n="0069c11"/><lb ed="R059" n="0520a10"/><p xml:id="pX38p0069c1101">【疏】释迦在第四禅<name role="" type="person">摩醯首罗</name>宫说此心地品寻文 <lb ed="X" n="0069c12"/><lb ed="R059" n="0520a11"/>始末有千释迦与百千亿释迦各接有缘皆至舍 <lb ed="X" n="0069c13"/><lb ed="R059" n="0520a12"/>那所受菩萨戒藏然後各坐道场示成正觉覆述 <lb ed="X" n="0069c14"/><lb ed="R059" n="0520a13"/>说法。</p> <lb ed="X" n="0069c15"/><lb ed="R059" n="0520a14"/><p xml:id="pX38p0069c1501">【註】花严教主旧来诸师说義不定或云报身或云 <lb ed="X" n="0069c16"/><lb ed="R059" n="0520a15"/>应身余尝據此以断花严乃生身尊特而为教主 <lb ed="X" n="0069c17"/><lb ed="R059" n="0520a16"/>今略示之以三義辩一约身论本二约土定身三 <lb ed="X" n="0069c18"/><lb ed="R059" n="0520a17"/>约機辩应一者夫言本者乃有二意一垂迹之本 <lb ed="X" n="0069c19"/><lb ed="R059" n="0520a18"/>二现相之本垂迹本者释迦迹身从舍那本之所 <lb ed="X" n="0069c20"/><lb ed="R059" n="0520b01"/>垂下即指舍那为本虽千释迦与千百亿释迦有 <lb ed="X" n="0069c21"/><lb ed="R059" n="0520b02"/>两褈本迹今从极说但指台上舍那为本故云卢 <lb ed="X" n="0069c22"/><lb ed="R059" n="0520b03"/>舍那本身也现相本者却指释迦而为其本盖以 <lb ed="X" n="0069c23"/><lb ed="R059" n="0520b04"/>舍那台上之身居实报土何由可见幷因释迦树 <lb ed="X" n="0069c24"/><lb ed="R059" n="0520b05"/>下成道放光现瑞见实报境界得睹斯<persName>佛</persName>如上卷 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0070a" n="0070a"/> <lb ed="X" n="0070a01"/><lb ed="R059" n="0520b06"/>云释迦身放慧光照此天宫至<name role="" type="person">莲花藏世界</name>其中一 <lb ed="X" n="0070a02"/><lb ed="R059" n="0520b07"/>切世界悉皆相视乃至释迦即擎接此世界大众 <lb ed="X" n="0070a03"/><lb ed="R059" n="0520b08"/>至<name role="" type="person">莲花台藏世界</name>见舍那<persName>佛</persName>等以此考知从本垂 <lb ed="X" n="0070a04"/><lb ed="R059" n="0520b09"/>迹却是舍那从下见高却由释迦故指释迦为现 <lb ed="X" n="0070a05"/><lb ed="R059" n="0520b10"/>相本故经中云还本源世界<name role="" type="person">阎浮提</name>菩提树下则 <lb ed="X" n="0070a06"/><lb ed="R059" n="0520b11"/>树下释迦亦得为本源者乃现相之本也。</p><p xml:id="pX38p0070a0617" cb:place="inline">二约 <lb ed="X" n="0070a07"/><lb ed="R059" n="0520b12"/>土定身者今五时施化在娑婆土中西天竺国净 <lb ed="X" n="0070a08"/><lb ed="R059" n="0520b13"/>饭王宫所生之身悉达太子出家成道首谈大法 <lb ed="X" n="0070a09"/><lb ed="R059" n="0520b14"/>经中显云释迦初成道在菩提树下初结菩萨波 <lb ed="X" n="0070a10"/><lb ed="R059" n="0520b15"/>罗提木叉花严经初亦云在娑婆国中成道之初 <lb ed="X" n="0070a11"/><lb ed="R059" n="0520b16"/>即说此经在菩提树下即指此身为说经之主一 <lb ed="X" n="0070a12"/><lb ed="R059" n="0520b17"/>世界既尔千百亿世界亦然故指千亿释迦树下 <lb ed="X" n="0070a13"/><lb ed="R059" n="0520b18"/>生身为花严教主明矣台上舍那乃实报土中说 <lb ed="X" n="0070a14"/><lb ed="R059" n="0521a01"/>法教主今辨同居<name role="" type="person">娑婆世界</name>五时施化说花严身 <lb ed="X" n="0070a15"/><lb ed="R059" n="0521a02"/>安得指实报土身为娑婆教主耶况此戒疏明示 <lb ed="X" n="0070a16"/><lb ed="R059" n="0521a03"/>之云寻文始末有千释迦各接有缘皆至舍那所 <lb ed="X" n="0070a17"/><lb ed="R059" n="0521a04"/>受菩萨戒藏然後各坐道场示成正觉覆述说法 <lb ed="X" n="0070a18"/><lb ed="R059" n="0521a05"/>凡有十处此一段文乃示花严教主之明文也既 <lb ed="X" n="0070a19"/><lb ed="R059" n="0521a06"/>云覆述说法凡有十处即花严经中七处八会疏 <lb ed="X" n="0070a20"/><lb ed="R059" n="0521a07"/>文乃以梵网与花严和会梵网花严同一教主此 <lb ed="X" n="0070a21"/><lb ed="R059" n="0521a08"/>乃千百亿中之一身在此一娑婆说花严也即指 <lb ed="X" n="0070a22"/><lb ed="R059" n="0521a09"/>此身为此教主净觉一宗不晓此意夐指台上之 <lb ed="X" n="0070a23"/><lb ed="R059" n="0521a10"/>身实报教主而为此土说经之主者若为议论。</p> <lb ed="X" n="0070a24"/><lb ed="R059" n="0521a11"/><p xml:id="pX38p0070a2401">三约機辩应当<persName>如来</persName>成道之初大機普集在会之 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0070b" n="0070b"/> <lb ed="X" n="0070b01"/><lb ed="R059" n="0521a12"/>者皆别圆人機既纯大应合尊特即指树下文六 <lb ed="X" n="0070b02"/><lb ed="R059" n="0521a13"/>之身大機所睹业识当情<persName>佛</persName>从中道感应而现故 <lb ed="X" n="0070b03"/><lb ed="R059" n="0521a14"/>此生身即是尊特而为教主经中虽说十莲花藏 <lb ed="X" n="0070b04"/><lb ed="R059" n="0521a15"/>微尘相海乃是此土释迦放光现瑞手擎此会大 <lb ed="X" n="0070b05"/><lb ed="R059" n="0521a16"/>众至台上舍那之所传诵戒法来此树下为众覆 <lb ed="X" n="0070b06"/><lb ed="R059" n="0521a17"/>述说此相海廣大法门耳不可认所说之相为能 <lb ed="X" n="0070b07"/><lb ed="R059" n="0521a18"/>说教主既曰覆述说法则传来有自具教眼者应 <lb ed="X" n="0070b08"/><lb ed="R059" n="0521b01"/>善分别或谓妙句既云梵网别为一缘安得以此 <lb ed="X" n="0070b09"/><lb ed="R059" n="0521b02"/>为花严教主者此有二據一者以疏文據疏云华 <lb ed="X" n="0070b10"/><lb ed="R059" n="0521b03"/>严文来未尽前後席或不同幷由圣迹难思随機 <lb ed="X" n="0070b11"/><lb ed="R059" n="0521b04"/>异说疏中以梵网花严二经会同文非不显二者 <lb ed="X" n="0070b12"/><lb ed="R059" n="0521b05"/>以记文據據妙记云为缘虽别道理恒同故知二 <lb ed="X" n="0070b13"/><lb ed="R059" n="0521b06"/>经不可夐异梵网教主既是树下初成之身花严 <lb ed="X" n="0070b14"/><lb ed="R059" n="0521b07"/>教主安得不然耶约此三義以定教主是生身即 <lb ed="X" n="0070b15"/><lb ed="R059" n="0521b08"/>尊特此理甚明岂可以藏尘生身入灭有多少舍 <lb ed="X" n="0070b16"/><lb ed="R059" n="0521b09"/>利而为难耶此唯四明建義妙合<persName>佛</persName>祖之心他所 <lb ed="X" n="0070b17"/><lb ed="R059" n="0521b10"/>不及顶山乃云四明據树下净觉據台上皆得片 <lb ed="X" n="0070b18"/><lb ed="R059" n="0521b11"/>意又以四意定教主全同儿戏義无所归如何点 <lb ed="X" n="0070b19"/><lb ed="R059" n="0521b12"/><g ref="#CB15109">胸</g>乃云予点寿量名无不究義无不尽只此所论 <lb ed="X" n="0070b20"/><lb ed="R059" n="0521b13"/>教主可验所点寿量心无精当却谓四明據树下 <lb ed="X" n="0070b21"/><lb ed="R059" n="0521b14"/>只得片意汝之四科全意安在请好学者试读彼 <lb ed="X" n="0070b22"/><lb ed="R059" n="0521b15"/>记当发一笑前文又云此经通三教主所说以验 <lb ed="X" n="0070b23"/><lb ed="R059" n="0521b16"/>此师一何浅谬幷由识暗其言多失。</p><p xml:id="pX38p0070b2315" cb:place="inline">△二所说法 <lb ed="X" n="0070b24"/><lb ed="R059" n="0521b17"/>又二。</p><p xml:id="pX38p0070b2403" cb:place="inline">〇初通论一部。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0070c" n="0070c"/> <lb ed="X" n="0070c01"/><lb ed="R059" n="0521b18"/><p xml:id="pX38p0070c0101">【疏】凡有十处一在妙光堂说十世界海二在帝释 <lb ed="X" n="0070c02"/><lb ed="R059" n="0522a01"/>宫说十住三在夜摩宫说十行四在<name role="" type="person">兜率陀天</name>说 <lb ed="X" n="0070c03"/><lb ed="R059" n="0522a02"/>十迴向五在化乐天说十禅定六在<name role="" type="person">他化天</name>说十 <lb ed="X" n="0070c04"/><lb ed="R059" n="0522a03"/>地七在初禅说十金刚八在二禅说十忍九在三 <lb ed="X" n="0070c05"/><lb ed="R059" n="0522a04"/>禅说十愿十在四禅说心地品第十会总更说前 <lb ed="X" n="0070c06"/><lb ed="R059" n="0522a05"/>三十心十地皆约无相義为解後又云释迦从初 <lb ed="X" n="0070c07"/><lb ed="R059" n="0522a06"/><name role="" type="person">莲花藏世界</name>入天宫下<name role="" type="person">阎浮提</name>成道号释迦始于 <lb ed="X" n="0070c08"/><lb ed="R059" n="0522a07"/>道场说法乃至十处复从天宫下至菩提树下为 <lb ed="X" n="0070c09"/><lb ed="R059" n="0522a08"/>此众生说卢舍那初发心所诵戒即是十重四十 <lb ed="X" n="0070c10"/><lb ed="R059" n="0522a09"/>八轻花严所说文来未尽止有七处八会多道不 <lb ed="X" n="0070c11"/><lb ed="R059" n="0522a10"/>起本座不道在化乐天说法而此经多道座起复 <lb ed="X" n="0070c12"/><lb ed="R059" n="0522a11"/>至馀处在化乐天说十禅定又诸地多不相应前 <lb ed="X" n="0070c13"/><lb ed="R059" n="0522a12"/>後座席或复同异良由圣迹难思随機异说耳。</p> <lb ed="X" n="0070c14"/><lb ed="R059" n="0522a13"/><p xml:id="pX38p0070c1401">【註】此等时会以经挍之<anchor xml:id="nkr_note_add_0070c1401" n="0070c1401"/><anchor xml:id="beg0070c1401" n="0070c1401"/>但<anchor xml:id="end0070c1401"/>撮略而叙故心地品乃 <lb ed="X" n="0070c15"/><lb ed="R059" n="0522a14"/>第十会说又云复从天宫下至菩提树下说此十 <lb ed="X" n="0070c16"/><lb ed="R059" n="0522a15"/>重四十八轻则应此戒涉两处说熙钞拣云问处 <lb ed="X" n="0070c17"/><lb ed="R059" n="0522a16"/>既有异似分两品答品唯从一前後有殊此与华 <lb ed="X" n="0070c18"/><lb ed="R059" n="0522a17"/>严有不同处文自和会。</p><p xml:id="pX38p0070c1810" cb:place="inline">△二别拣此戒又五。</p><p xml:id="pX38p0070c1818" cb:place="inline">〇初 <lb ed="X" n="0070c19"/><lb ed="R059" n="0522a18"/>拣教。</p> <lb ed="X" n="0070c20"/><lb ed="R059" n="0522b01"/><p xml:id="pX38p0070c2001">【疏】于三教中即是顿教明<persName>佛</persName>性常住一乘妙旨。</p> <lb ed="X" n="0070c21"/><lb ed="R059" n="0522b02"/><p xml:id="pX38p0070c2101">【註】三教者显露三教也今判属顿非秘密教也既 <lb ed="X" n="0070c22"/><lb ed="R059" n="0522b03"/>云<persName>佛</persName>性一乘即顿部中圆以行位既通亦可兼别 <lb ed="X" n="0070c23"/><lb ed="R059" n="0522b04"/>有趣在圆也。</p><p xml:id="pX38p0070c2306" cb:place="inline">〇二拣人。</p> <lb ed="X" n="0070c24"/><lb ed="R059" n="0522b05"/><p xml:id="pX38p0070c2401">【疏】所被之人唯为大士不为二乘花严云二乘在 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0071a" n="0071a"/> <lb ed="X" n="0071a01"/><lb ed="R059" n="0522b06"/>座不知不觉以大士阶位非二乘所行制戒轻重 <lb ed="X" n="0071a02"/><lb ed="R059" n="0522b07"/>非小乘所学。</p> <lb ed="X" n="0071a03"/><lb ed="R059" n="0522b08"/><p xml:id="pX38p0071a0301">【註】此既花严部中结经二乘如聋如哑矣。</p><p xml:id="pX38p0071a0317" cb:place="inline">〇三拣 <lb ed="X" n="0071a04"/><lb ed="R059" n="0522b09"/>制。</p> <lb ed="X" n="0071a05"/><lb ed="R059" n="0522b10"/><p xml:id="pX38p0071a0501">【疏】大小乘制法不同菩萨一时顿制五十八事声 <lb ed="X" n="0071a06"/><lb ed="R059" n="0522b11"/>闻待犯随犯随结理论关機宜事论凡有三義一 <lb ed="X" n="0071a07"/><lb ed="R059" n="0522b12"/>大士深信顿闻不逆声闻浅信顿闻则不受二者 <lb ed="X" n="0071a08"/><lb ed="R059" n="0522b13"/>大士不恒<anchor xml:id="nkr_note_orig_0071001" n="0071001"/>待左右无有随事随白故一时顿制声 <lb ed="X" n="0071a09"/><lb ed="R059" n="0522b14"/>闻恒得随侍可有小欲白<persName>佛</persName>故待犯方制三者梵 <lb ed="X" n="0071a10"/><lb ed="R059" n="0522b15"/>网所制起卢舍那为妙海王子授菩萨戒尔时诸 <lb ed="X" n="0071a11"/><lb ed="R059" n="0522b16"/>大士法须说此五十八种故一时顿制也。</p> <lb ed="X" n="0071a12"/><lb ed="R059" n="0522b17"/><p xml:id="pX38p0071a1201">【註】十重兼众轻成五十八事相一约信二约随三 <lb ed="X" n="0071a13"/><lb ed="R059" n="0522b18"/>约受。</p><p xml:id="pX38p0071a1303" cb:place="inline">〇四拣部。</p> <lb ed="X" n="0071a14"/><lb ed="R059" n="0523a01"/><p xml:id="pX38p0071a1401">【疏】梵网大本一百一十二卷六十一品唯第十菩 <lb ed="X" n="0071a15"/><lb ed="R059" n="0523a02"/>萨心地品什师诵出上下两卷上序菩萨阶位下 <lb ed="X" n="0071a16"/><lb ed="R059" n="0523a03"/>明菩萨戒法。</p> <lb ed="X" n="0071a17"/><lb ed="R059" n="0523a04"/><p xml:id="pX38p0071a1701">【註】此云百一十二卷藏中有本序云弘始三年召 <lb ed="X" n="0071a18"/><lb ed="R059" n="0523a05"/>罗什在长安<name role="" type="person">草堂寺</name>及義学三千馀僧手执梵文 <lb ed="X" n="0071a19"/><lb ed="R059" n="0523a06"/>口翻解释五十馀部唯梵网经一百二十卷六十 <lb ed="X" n="0071a20"/><lb ed="R059" n="0523a07"/>一品其中菩萨心地品第十专明菩萨行也何故 <lb ed="X" n="0071a21"/><lb ed="R059" n="0523a08"/>卷数不同恐写十二上下字误经既不来藏无所 <lb ed="X" n="0071a22"/><lb ed="R059" n="0523a09"/>考。</p><p xml:id="pX38p0071a2202" cb:place="inline">〇五拣名。</p> <lb ed="X" n="0071a23"/><lb ed="R059" n="0523a10"/><p xml:id="pX38p0071a2301">【疏】从大本出序及流通皆阙即别部外称菩萨戒 <lb ed="X" n="0071a24"/><lb ed="R059" n="0523a11"/>经。</p> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0071b" n="0071b"/> <lb ed="X" n="0071b01"/><lb ed="R059" n="0523a12"/><p xml:id="pX38p0071b0101">【註】既云皆阙何故分科自有三段阙者语其大部 <lb ed="X" n="0071b02"/><lb ed="R059" n="0523a13"/>之三分此既一品别行于世義求三分品内自足 <lb ed="X" n="0071b03"/><lb ed="R059" n="0523a14"/>既云即别部外称菩萨戒经故今疏註依此定题 <lb ed="X" n="0071b04"/><lb ed="R059" n="0523a15"/>立名甚正<anchor xml:id="nkr_note_add_0071b0401" n="0071b0401"/><anchor xml:id="beg0071b0401" n="0071b0401"/>已<anchor xml:id="end0071b0401"/>如前辩前来幷是大师疏文释註之 <lb ed="X" n="0071b05"/><lb ed="R059" n="0523a16"/>前预有玄旨故对熙钞齐记有所长者兼而录之 <lb ed="X" n="0071b06"/><lb ed="R059" n="0523a17"/>此後入经故对他宗疏抄有所备者兼而補之以 <lb ed="X" n="0071b07"/><lb ed="R059" n="0523a18"/>全其美读者知之。</p><p xml:id="pX38p0071b0708" cb:place="inline">△二释文又二。</p><p xml:id="pX38p0071b0714" cb:place="inline">〇初列科示意。</p> <lb ed="X" n="0071b08"/><lb ed="R059" n="0523b01"/><p xml:id="pX38p0071b0801">【疏】就文为三初偈长行讫淸净者为序次十重讫 <lb ed="X" n="0071b09"/><lb ed="R059" n="0523b02"/>现在菩萨今诵为正说馀尽卷为劝说流通也就 <lb ed="X" n="0071b10"/><lb ed="R059" n="0523b03"/>序中初偈明舍那发起长行明释迦劝发偈中大 <lb ed="X" n="0071b11"/><lb ed="R059" n="0523b04"/>意四戒三劝四戒者一舍那戒二释迦戒三菩萨 <lb ed="X" n="0071b12"/><lb ed="R059" n="0523b05"/>戒四众生戒舍那为本传授释迦为迹释迦得此 <lb ed="X" n="0071b13"/><lb ed="R059" n="0523b06"/>复授诸菩萨诸菩萨得此戒复传授凡夫众生也 <lb ed="X" n="0071b14"/><lb ed="R059" n="0523b07"/>三劝者一劝受二劝持三劝诵此四品戒得之有 <lb ed="X" n="0071b15"/><lb ed="R059" n="0523b08"/>由根本冥传自下授作<persName>佛</persName>记所以劝凡夫受既受 <lb ed="X" n="0071b16"/><lb ed="R059" n="0523b09"/>须持既持须诵欲使相传不断也十一行半偈分 <lb ed="X" n="0071b17"/><lb ed="R059" n="0523b10"/>为三段初三行三句明舍那说戒传授释迦二从 <lb ed="X" n="0071b18"/><lb ed="R059" n="0523b11"/>是时千百亿下三行三句明释迦迹<persName>佛</persName>传授诸菩 <lb ed="X" n="0071b19"/><lb ed="R059" n="0523b12"/>萨诸菩萨传授众生三从谛听我正诵下尽偈明 <lb ed="X" n="0071b20"/><lb ed="R059" n="0523b13"/>劝信受持一言三序是三<persName>佛</persName>各说二言初序是舍 <lb ed="X" n="0071b21"/><lb ed="R059" n="0523b14"/>那自说馀二是此土释迦说今言三序悉是此土 <lb ed="X" n="0071b22"/><lb ed="R059" n="0523b15"/>释迦说杂有经家之辞。</p> <lb ed="X" n="0071b23"/><lb ed="R059" n="0523b16"/><p xml:id="pX38p0071b2301">【註】四戒三劝乃谈其意至于分科各自有目然疏 <lb ed="X" n="0071b24"/><lb ed="R059" n="0523b17"/>于三劝开科前後有所不同至下略辨。</p><p xml:id="pX38p0071b2416" cb:place="inline">△初更为 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0071c" n="0071c"/> <lb ed="X" n="0071c01"/><lb ed="R059" n="0523b18"/>三前两行半明本迹次一行一句明人法就初又 <lb ed="X" n="0071c02"/><lb ed="R059" n="0524a01"/>三初半行明舍那本身二一行半明释迦迹<persName>佛</persName>三 <lb ed="X" n="0071c03"/><lb ed="R059" n="0524a02"/>半行总结本迹。</p><p xml:id="pX38p0071c0307" cb:place="inline">〇今初半行明舍那本身。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0071c04"/><lb ed="R059" n="0524a03"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0071c0401"><l>我今卢舍那</l><l>方坐莲花台</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0071c05"/><lb ed="R059" n="0524a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0071c0501">【疏】上句明舍那本身下句明舍那本土此即依正 <lb ed="X" n="0071c06"/><lb ed="R059" n="0524a05"/>两报<persName>佛</persName>身四种一谓法身二谓真应三谓法报应 <lb ed="X" n="0071c07"/><lb ed="R059" n="0524a06"/>毘卢遍耀正法为身舍那行满报果为身释迦应 <lb ed="X" n="0071c08"/><lb ed="R059" n="0524a07"/>迹赴感为身也舍光摄论名法应化若更四身者 <lb ed="X" n="0071c09"/><lb ed="R059" n="0524a08"/>应身受<name role="" type="person">纯陀</name>供化身受大众供我今者八自在我 <lb ed="X" n="0071c10"/><lb ed="R059" n="0524a09"/>也舍那者无明尘垢永尽智慧功德圆备如净满 <lb ed="X" n="0071c11"/><lb ed="R059" n="0524a10"/>月以名表德也方坐莲花下句明依报方者正也 <lb ed="X" n="0071c12"/><lb ed="R059" n="0524a11"/>安住正法故云坐也何故坐莲花台世界形相似 <lb ed="X" n="0071c13"/><lb ed="R059" n="0524a12"/>莲花故云莲花藏花严云华在下擎莲花二義处 <lb ed="X" n="0071c14"/><lb ed="R059" n="0524a13"/>秽不汚譬舍那居秽不染也藏者包含十方法界 <lb ed="X" n="0071c15"/><lb ed="R059" n="0524a14"/>悉在中也台者中也表因能起果故譬台也又以 <lb ed="X" n="0071c16"/><lb ed="R059" n="0524a15"/>本<persName>佛</persName>坐于花台又表戒是众德之本也。</p> <lb ed="X" n="0071c17"/><lb ed="R059" n="0524a16"/><p xml:id="pX38p0071c1701">【註】<persName>佛</persName>身四种谓法报应化释文散出备释名義如 <lb ed="X" n="0071c18"/><lb ed="R059" n="0524a17"/>常所解熙钞云摄有梁唐此云舍光摄论未详齐 <lb ed="X" n="0071c19"/><lb ed="R059" n="0524a18"/>记云舍字误乃金字耳意谓金光与摄论皆明三 <lb ed="X" n="0071c20"/><lb ed="R059" n="0524b01"/>身读者更详应受<name role="" type="person">纯陀</name>者大经<persName>佛</persName>将涅槃人天奔 <lb ed="X" n="0071c21"/><lb ed="R059" n="0524b02"/>集各持香雲幷诸异供奉献<persName>如来</persName>皆默不受最 <lb ed="X" n="0071c22"/><lb ed="R059" n="0524b03"/>後拘尸那竭有一工巧名曰<name role="" type="person">纯陀</name>奉施饮食垂许 <lb ed="X" n="0071c23"/><lb ed="R059" n="0524b04"/>受之故曰应身受<name role="" type="person">纯陀</name>供化身受人天供者为满 <lb ed="X" n="0071c24"/><lb ed="R059" n="0524b05"/>人天愿故复现化身各在其前受诸天等供养以 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0072a" n="0072a"/> <lb ed="X" n="0072a01"/><lb ed="R059" n="0524b06"/>悉达本身为应各现在前为化斯乃取始终示迹 <lb ed="X" n="0072a02"/><lb ed="R059" n="0524b07"/>为应无而欻有为化八自在我者大经云一能示 <lb ed="X" n="0072a03"/><lb ed="R059" n="0524b08"/>一身多身数如微尘二以尘身满大千界三以大 <lb ed="X" n="0072a04"/><lb ed="R059" n="0524b09"/>身轻擧远到四现无量类常居一国五诸根互用 <lb ed="X" n="0072a05"/><lb ed="R059" n="0524b10"/>六得一切法如无法想七说一偈经无量劫八身 <lb ed="X" n="0072a06"/><lb ed="R059" n="0524b11"/>如虚空存没随宜不穷<note place="inline">经文</note>安住正法以释坐者妙 <lb ed="X" n="0072a07"/><lb ed="R059" n="0524b12"/>经云身体及手足静然安不动究竟永寂灭安 <lb ed="X" n="0072a08"/><lb ed="R059" n="0524b13"/>住无漏法譬舍那居秽不染者熙钞云此文显用 <lb ed="X" n="0072a09"/><lb ed="R059" n="0524b14"/>迹<persName>佛</persName>应用为释四明师云梵网方坐莲台花严藏 <lb ed="X" n="0072a10"/><lb ed="R059" n="0524b15"/>尘文等皆是现起尊特若尔本迹一向夐异熙谓 <lb ed="X" n="0072a11"/><lb ed="R059" n="0524b16"/>四明不合以此为现起尊特者殊不晓四明自指 <lb ed="X" n="0072a12"/><lb ed="R059" n="0524b17"/>台上所现之身是实报本身却以莲花处秽義为 <lb ed="X" n="0072a13"/><lb ed="R059" n="0524b18"/>迹<persName>佛</persName>何浅陋之甚乎又自问云莲藏世界即实报 <lb ed="X" n="0072a14"/><lb ed="R059" n="0525a01"/>土云何居秽答肇自一化岂離娑婆称本<persName>佛</persName>居须 <lb ed="X" n="0072a15"/><lb ed="R059" n="0525a02"/>表报土当知即竖而横实称花台即横而竖寂场 <lb ed="X" n="0072a16"/><lb ed="R059" n="0525a03"/>宛然他意乃以即娑婆而显实报以为答释殊不 <lb ed="X" n="0072a17"/><lb ed="R059" n="0525a04"/>知疏文通释莲花有此二義便认作花台有处秽 <lb ed="X" n="0072a18"/><lb ed="R059" n="0525a05"/>義何不详之甚乎且今四明之意是现起義耶示 <lb ed="X" n="0072a19"/><lb ed="R059" n="0525a06"/>现義耶若依他答应台上身是示现耶不善消文 <lb ed="X" n="0072a20"/><lb ed="R059" n="0525a07"/>枉费疏理。</p><p xml:id="pX38p0072a2005" cb:place="inline">△周迊千释迦望百亿国释迦千为本 <lb ed="X" n="0072a21"/><lb ed="R059" n="0525a08"/>百亿为迹故两褈本迹此又为三一明迹中之本 <lb ed="X" n="0072a22"/><lb ed="R059" n="0525a09"/>二明迹中之迹三明本之与迹皆成<persName>佛</persName>道。</p><p xml:id="pX38p0072a2217" cb:place="inline">〇今初 <lb ed="X" n="0072a23"/><lb ed="R059" n="0525a10"/>明迹中之本。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0072a24"/><lb ed="R059" n="0525a11"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0072a2401"><l>周迊千华上</l><l>复现千释迦</l></lg></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0072b" n="0072b"/> <lb ed="X" n="0072b01"/><lb ed="R059" n="0525a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0072b0101">【疏】千华者人中华有十馀葉天花百葉<persName>佛</persName>菩萨华 <lb ed="X" n="0072b02"/><lb ed="R059" n="0525a13"/>千葉一葉有一<persName>佛</persName>世界故有千<persName>佛</persName>净土表十地十 <lb ed="X" n="0072b03"/><lb ed="R059" n="0525a14"/>波罗蜜圆因起应果之本地现千释迦一葉一净 <lb ed="X" n="0072b04"/><lb ed="R059" n="0525a15"/>土即一<persName>佛</persName>世界起圆应身又一世界中一<persName>佛</persName>国土 <lb ed="X" n="0072b05"/><lb ed="R059" n="0525a16"/>此犹略说花严微尘世界也十方方各一百也。</p><p xml:id="pX38p0072b0519" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0072b06"/><lb ed="R059" n="0525a17"/>二明迹中之迹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0072b07"/><lb ed="R059" n="0525a18"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0072b0701"><l>一花百亿国</l><l>一国一释迦</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0072b08"/><lb ed="R059" n="0525b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0072b0801">【疏】一葉一世界有百亿国土娑婆百亿国是一葉 <lb ed="X" n="0072b09"/><lb ed="R059" n="0525b02"/>之上耳。</p> <lb ed="X" n="0072b10"/><lb ed="R059" n="0525b03"/><p xml:id="pX38p0072b1001">【註】此明二重本迹初以舍那为本现千释迦为迹 <lb ed="X" n="0072b11"/><lb ed="R059" n="0525b04"/>次以千释迦为本乃迹中之本以千百亿为迹即 <lb ed="X" n="0072b12"/><lb ed="R059" n="0525b05"/>迹中之迹乃示本迹褈褈显现无尽據经第十三 <lb ed="X" n="0072b13"/><lb ed="R059" n="0525b06"/>重世界名曰娑婆此云堪忍即今所化境域众生 <lb ed="X" n="0072b14"/><lb ed="R059" n="0525b07"/>能忍受三毒众苦等以得其名故别指一葉藏疏 <lb ed="X" n="0072b15"/><lb ed="R059" n="0525b08"/>云诸圣教中总有五说一约诸部小乘于此大千 <lb ed="X" n="0072b16"/><lb ed="R059" n="0525b09"/>百亿阎浮中唯此阎浮释迦是实报成<persName>佛</persName>馀洲皆 <lb ed="X" n="0072b17"/><lb ed="R059" n="0525b10"/>是化往本不论舍那<persName>佛</persName>二若依入大乘论等说摩 <lb ed="X" n="0072b18"/><lb ed="R059" n="0525b11"/>醯首罗天上有一实报成<persName>佛</persName>以一大千世界为所 <lb ed="X" n="0072b19"/><lb ed="R059" n="0525b12"/>统境化作百亿释迦一时成<persName>佛</persName>三若依此经莲花 <lb ed="X" n="0072b20"/><lb ed="R059" n="0525b13"/>台藏世界坐花台上实身成<persName>佛</persName>名卢舍那其千葉 <lb ed="X" n="0072b21"/><lb ed="R059" n="0525b14"/>上释迦即是千<name role="" type="person">摩醯首罗</name>天上各有一释迦此千 <lb ed="X" n="0072b22"/><lb ed="R059" n="0525b15"/>释迦一一各化作百亿释迦故有千百亿释迦于 <lb ed="X" n="0072b23"/><lb ed="R059" n="0525b16"/>千百亿国中菩提树下一时成<persName>佛</persName>準此言之即一 <lb ed="X" n="0072b24"/><lb ed="R059" n="0525b17"/>实身成<persName>佛</persName>时以千三千大千世界为化境合有千 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0072c" n="0072c"/> <lb ed="X" n="0072c01"/><lb ed="R059" n="0525b18"/>个百亿其千释迦是实报千百亿释迦是化身四 <lb ed="X" n="0072c02"/><lb ed="R059" n="0526a01"/>依摄论等受用身有二种一自受用是实身成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0072c03"/><lb ed="R059" n="0526a02"/>称法界成身土相称依正无碍唯<persName>佛</persName>独住更无菩 <lb ed="X" n="0072c04"/><lb ed="R059" n="0526a03"/>萨二随他受用身为地上菩萨于净土中现身说 <lb ed="X" n="0072c05"/><lb ed="R059" n="0526a04"/>法为地前機现化身<persName>佛</persName>所主化境又廣于前五依 <lb ed="X" n="0072c06"/><lb ed="R059" n="0526a05"/>花严无成无不成故舍那于一切处皆实身成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0072c07"/><lb ed="R059" n="0526a06"/>又以卢舍那即是释迦不分报化二身之别但说 <lb ed="X" n="0072c08"/><lb ed="R059" n="0526a07"/>十身以显无尽<note place="inline">彼疏</note>然他宗疏據引经论释義甚详 <lb ed="X" n="0072c09"/><lb ed="R059" n="0526a08"/>存录备知<anchor xml:id="nkr_note_add_0072c0901" n="0072c0901"/><anchor xml:id="beg0072c0901" n="0072c0901"/>但<anchor xml:id="end0072c0901"/>无教旨收会遂多散漫仍以实有之 <lb ed="X" n="0072c10"/><lb ed="R059" n="0526a09"/>身为实报身盖无吾家身土依正判摄无归若以 <lb ed="X" n="0072c11"/><lb ed="R059" n="0526a10"/>今疏本迹比之足见优降荆溪云纵令十方互为 <lb ed="X" n="0072c12"/><lb ed="R059" n="0526a11"/>主伴亦复不離一尘一尘只在此台此葉当知祇 <lb ed="X" n="0072c13"/><lb ed="R059" n="0526a12"/>是迹中依正故知今家得旨之谈虽无穷无尽亦 <lb ed="X" n="0072c14"/><lb ed="R059" n="0526a13"/>不離当念荆溪云一一尘身一切身一尘刹一切 <lb ed="X" n="0072c15"/><lb ed="R059" n="0526a14"/>刹熙钞引永嘉云一月普含一切水一切水月一 <lb ed="X" n="0072c16"/><lb ed="R059" n="0526a15"/>月摄不学天台难明此旨。</p><p xml:id="pX38p0072c1611" cb:place="inline">〇三明本迹俱成<persName>佛</persName>道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0072c17"/><lb ed="R059" n="0526a16"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0072c1701"><l>各坐菩提树</l><l>一时成<persName>佛</persName>道</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0072c18"/><lb ed="R059" n="0526a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0072c1801">〇三半行总结本迹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0072c19"/><lb ed="R059" n="0526a18"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0072c1901"><l>如是千百亿</l><l>卢舍那本身</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0072c20"/><lb ed="R059" n="0526b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0072c2001">【疏】是千百亿初句结迹身舍那下句结本身明千 <lb ed="X" n="0072c21"/><lb ed="R059" n="0526b02"/>百亿皆以舍那为本。</p> <lb ed="X" n="0072c22"/><lb ed="R059" n="0526b03"/><p xml:id="pX38p0072c2201">【註】藏疏以舍那本身一句科在次科以如是千百 <lb ed="X" n="0072c23"/><lb ed="R059" n="0526b04"/>亿句节在上科为类结云如是乃有千个百亿以 <lb ed="X" n="0072c24"/><lb ed="R059" n="0526b05"/>天台疏科此二句为结本迹方见经意不闲若如 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0073a" n="0073a"/> <lb ed="X" n="0073a01"/><lb ed="R059" n="0526b06"/>他释前来<anchor xml:id="nkr_note_add_0073a0101" n="0073a0101"/><anchor xml:id="beg0073a0101" n="0073a0101"/>已<anchor xml:id="end0073a0101"/>云百亿国了何用结数仍使本身一 <lb ed="X" n="0073a02"/><lb ed="R059" n="0526b07"/>句在次科中殊无所以故彼释经不及天台也。</p><p xml:id="pX38p0073a0219" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0073a03"/><lb ed="R059" n="0526b08"/>千百亿下第二明人法初明人次明法。</p><p xml:id="pX38p0073a0316" cb:place="inline">〇初明人。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073a04"/><lb ed="R059" n="0526b09"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0073a0401"><l>千百亿释迦</l><l>各接微尘众</l><l>俱来至我所</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073a05"/><lb ed="R059" n="0526b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073a0501">【疏】人中有三句一明能接之人是千百亿释迦二 <lb ed="X" n="0073a06"/><lb ed="R059" n="0526b11"/>明所接之人取有缘之義也微尘者听众多也第 <lb ed="X" n="0073a07"/><lb ed="R059" n="0526b12"/>三明能接所接人俱至舍那<persName>佛</persName>所。</p> <lb ed="X" n="0073a08"/><lb ed="R059" n="0526b13"/><p xml:id="pX38p0073a0801">【註】熙钞云取有缘者若非种缘焉闻妙戒故花严 <lb ed="X" n="0073a09"/><lb ed="R059" n="0526b14"/>著乐诸天不预法会以乘缓故如乘戒四句顶山 <lb ed="X" n="0073a10"/><lb ed="R059" n="0526b15"/>记云所云接者他云未必手擎但以神力摄持尔 <lb ed="X" n="0073a11"/><lb ed="R059" n="0526b16"/>若據上卷释迦擎接维摩云手擎大千法花以神 <lb ed="X" n="0073a12"/><lb ed="R059" n="0526b17"/>通接众皆通诸義也。</p><p xml:id="pX38p0073a1209" cb:place="inline">〇第二明法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073a13"/><lb ed="R059" n="0526b18"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0073a1301"><l>听我诵<persName>佛</persName>戒</l><l>甘露门则开</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073a14"/><lb ed="R059" n="0527a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073a1401">【疏】上句明说戒次句正歎戒初诫菩萨听也诵<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0073a15"/><lb ed="R059" n="0527a02"/>戒者问何故诵不道说耶答此是三世十方诸<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0073a16"/><lb ed="R059" n="0527a03"/>之法非始自作故只得称诵不得道说甘露门者 <lb ed="X" n="0073a17"/><lb ed="R059" n="0527a04"/>歎戒譬服甘露令人长寿不死要因此戒得至涅 <lb ed="X" n="0073a18"/><lb ed="R059" n="0527a05"/>槃常乐我净教能通理譬之如门又戒能济拔免 <lb ed="X" n="0073a19"/><lb ed="R059" n="0527a06"/>離生死譬如甘露服得命长大经云有山从四方 <lb ed="X" n="0073a20"/><lb ed="R059" n="0527a07"/>来唯当持戒佈施也。</p> <lb ed="X" n="0073a21"/><lb ed="R059" n="0527a08"/><p xml:id="pX38p0073a2101">【註】提谓以戒是佩长生之符不死之印彼虽五戒 <lb ed="X" n="0073a22"/><lb ed="R059" n="0527a09"/>天台以四教释之圆教长生之符不死之印即常 <lb ed="X" n="0073a23"/><lb ed="R059" n="0527a10"/>乐我净涅槃四德今文乃以甘露为长寿不死之 <lb ed="X" n="0073a24"/><lb ed="R059" n="0527a11"/>法也所谓开者备应有四光明疏释开甘露门云 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0073b" n="0073b"/> <lb ed="X" n="0073b01"/><lb ed="R059" n="0527a12"/>对十住位初开圣道遮二边故故言开也又有示 <lb ed="X" n="0073b02"/><lb ed="R059" n="0527a13"/>器入城处室以对行向地等今以戒是入道初门 <lb ed="X" n="0073b03"/><lb ed="R059" n="0527a14"/>故言开也大经云四山临逼欲济拔之当修施戒 <lb ed="X" n="0073b04"/><lb ed="R059" n="0527a15"/>即生老病死钞引大士诗云早求无上道应免四 <lb ed="X" n="0073b05"/><lb ed="R059" n="0527a16"/>方山。</p><p xml:id="pX38p0073b0503" cb:place="inline">△第二释迦迹<persName>佛</persName>传授菩萨菩萨授众生也 <lb ed="X" n="0073b06"/><lb ed="R059" n="0527a17"/>又为三一明经家叙释迦传教之缘由二明释迦 <lb ed="X" n="0073b07"/><lb ed="R059" n="0527a18"/>说戒传授诸菩萨三劝菩萨传授诸众生。</p><p xml:id="pX38p0073b0717" cb:place="inline">〇今初 <lb ed="X" n="0073b08"/><lb ed="R059" n="0527b01"/>经家述释迦传授之由。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073b09"/><lb ed="R059" n="0527b02"/><cb:div type="orig"><lg type="regular" xml:id="lgX38p0073b0901"><l>是时千百亿</l><l>还至本道场</l><l>各坐菩提树</l> <lb ed="X" n="0073b10"/><lb ed="R059" n="0527b03"/><l>诵我本师戒</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073b11"/><lb ed="R059" n="0527b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073b1101">【疏】三句明千百亿<persName>佛</persName>各还本处然法身无在今初 <lb ed="X" n="0073b12"/><lb ed="R059" n="0527b05"/>明迹传本戒则本为迹师以迹诵本故也。</p><p xml:id="pX38p0073b1217" cb:place="inline">△传授 <lb ed="X" n="0073b13"/><lb ed="R059" n="0527b06"/>诸菩萨此文为三一明戒体二明戒用三劝菩萨 <lb ed="X" n="0073b14"/><lb ed="R059" n="0527b07"/>受持。</p><p xml:id="pX38p0073b1403" cb:place="inline">〇今初十重四十八。</p> <lb ed="X" n="0073b15"/><lb ed="R059" n="0527b08"/><p xml:id="pX38p0073b1501">【疏】则十重等为戒体也。</p><p xml:id="pX38p0073b1510" cb:place="inline">〇二歎戒用。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073b16"/><lb ed="R059" n="0527b09"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0073b1601"><l>戒如明日月</l><l>亦如璎珞珠</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073b17"/><lb ed="R059" n="0527b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073b1701">【疏】持此戒能除罪雾譬之如日使得淸凉喩之若 <lb ed="X" n="0073b18"/><lb ed="R059" n="0527b11"/>月富有善法如璎珞珠又日能长万物戒亦如是 <lb ed="X" n="0073b19"/><lb ed="R059" n="0527b12"/>能生万善又如璎珞能差贫穷戒亦如是能差众 <lb ed="X" n="0073b20"/><lb ed="R059" n="0527b13"/>生贫长善法财又如日月丽天无不瞻仰持戒在 <lb ed="X" n="0073b21"/><lb ed="R059" n="0527b14"/>体无不归崇璎珞在身莊第一持戒離醜如端正 <lb ed="X" n="0073b22"/><lb ed="R059" n="0527b15"/>也。</p> <lb ed="X" n="0073b23"/><lb ed="R059" n="0527b16"/><p xml:id="pX38p0073b2301">【註】藏师疏云初是慧严次是福严又律仪戒以能 <lb ed="X" n="0073b24"/><lb ed="R059" n="0527b17"/>破诸黑恶故如日也摄众生戒以大悲淸凉为相 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0073c" n="0073c"/> <lb ed="X" n="0073c01"/><lb ed="R059" n="0527b18"/>故如月也摄善法戒以能摄修具勝善法而自佩 <lb ed="X" n="0073c02"/><lb ed="R059" n="0528a01"/>故如璎珞也。</p><p xml:id="pX38p0073c0206" cb:place="inline">〇三劝菩萨受持。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073c03"/><lb ed="R059" n="0528a02"/><cb:div type="orig"><lg type="regular" xml:id="lgX38p0073c0301"><l>微尘菩萨众</l><l>由是成正觉</l><l>是卢舍那诵</l> <lb ed="X" n="0073c04"/><lb ed="R059" n="0528a03"/><l>我亦如是诵</l><l>汝新学菩萨</l><l>顶戴受持戒</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073c05"/><lb ed="R059" n="0528a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073c0501">【疏】如人渡海必假舟航若度生死要因持戒大经 <lb ed="X" n="0073c06"/><lb ed="R059" n="0528a05"/>云如凭船筏又喩浮囊又为二卢舍那下能授之 <lb ed="X" n="0073c07"/><lb ed="R059" n="0528a06"/>人新学下所受之人。</p><p xml:id="pX38p0073c0709" cb:place="inline">〇三劝菩萨传授众生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073c08"/><lb ed="R059" n="0528a07"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0073c0801"><l>受持是戒<anchor xml:id="nkr_note_add_0073c0801" n="0073c0801"/><anchor xml:id="beg0073c0801" n="0073c0801"/>已<anchor xml:id="end0073c0801"/></l><l>转授诸众生</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073c09"/><lb ed="R059" n="0528a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073c0901">【疏】三十心菩萨传授外凡发大乘心也。</p> <lb ed="X" n="0073c10"/><lb ed="R059" n="0528a09"/><p xml:id="pX38p0073c1001">【註】疏中云三劝发传授众生发字误应如前分科 <lb ed="X" n="0073c11"/><lb ed="R059" n="0528a10"/>劝菩萨也熙钞不详谓如劝发。</p><p xml:id="pX38p0073c1113" cb:place="inline">△三劝信受持又 <lb ed="X" n="0073c12"/><lb ed="R059" n="0528a11"/>为三一出所诵之法二劝人信受三结劝。</p><p xml:id="pX38p0073c1217" cb:place="inline">〇初出 <lb ed="X" n="0073c13"/><lb ed="R059" n="0528a12"/>所诵法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073c14"/><lb ed="R059" n="0528a13"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0073c1401"><l>谛听我正诵</l><l><persName>佛</persName>法中戒藏</l><l>波罗提木叉</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073c15"/><lb ed="R059" n="0528a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073c1501">【疏】此戒简异外道鸡狗等戒净戒为因木叉为果。</p> <lb ed="X" n="0073c16"/><lb ed="R059" n="0528a15"/><p xml:id="pX38p0073c1601">【註】藏疏云波罗提此云别也略毘木叉此云解脱 <lb ed="X" n="0073c17"/><lb ed="R059" n="0528a16"/>谓持此戒行于诸犯境皆别别脱離故也熙钞云 <lb ed="X" n="0073c18"/><lb ed="R059" n="0528a17"/>摄一切戒故曰藏亦是常住<persName>佛</persName>性等藏。</p><p xml:id="pX38p0073c1816" cb:place="inline">△二劝人 <lb ed="X" n="0073c19"/><lb ed="R059" n="0528a18"/>受持又为二初劝信二劝受。</p><p xml:id="pX38p0073c1912" cb:place="inline">〇今初。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073c20"/><lb ed="R059" n="0528b01"/><cb:div type="orig"><lg type="regular" xml:id="lgX38p0073c2001"><l>大众心谛信</l><l>汝是当成<persName>佛</persName></l><l>我是<anchor xml:id="nkr_note_add_0073c2001" n="0073c2001"/><anchor xml:id="beg0073c2001" n="0073c2001"/>已<anchor xml:id="end0073c2001"/>成<persName>佛</persName></l> <lb ed="X" n="0073c21"/><lb ed="R059" n="0528b02"/><l>常作如是信</l><l>戒品<anchor xml:id="nkr_note_add_0073c2101" n="0073c2101"/><anchor xml:id="beg0073c2101" n="0073c2101"/>已<anchor xml:id="end0073c2101"/>具足</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0073c22"/><lb ed="R059" n="0528b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0073c2201">【疏】所以尔者信是入道初门大论云信为能入我 <lb ed="X" n="0073c23"/><lb ed="R059" n="0528b04"/>持此戒得成正觉汝亦应尔。</p><p xml:id="pX38p0073c2312" cb:place="inline">〇二劝受。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0073c24"/><lb ed="R059" n="0528b05"/><cb:div type="orig"><lg type="regular" xml:id="lgX38p0073c2401"><l>一切有心者</l><l>皆应摄<persName>佛</persName>戒</l><l>众生受<persName>佛</persName>戒</l> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0074a" n="0074a"/> <lb ed="X" n="0074a01"/><lb ed="R059" n="0528b06"/><l>即入诸<persName>佛</persName>位</l><l>位同大觉<anchor xml:id="nkr_note_add_0074a0101" n="0074a0101"/><anchor xml:id="beg0074a0101" n="0074a0101"/>已<anchor xml:id="end0074a0101"/></l><l>真是诸<persName>佛</persName>子</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0074a02"/><lb ed="R059" n="0528b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074a0201">【疏】凡有心者皆得受菩萨大乘常乐等戒明众生 <lb ed="X" n="0074a03"/><lb ed="R059" n="0528b08"/>有心所有<persName>佛</persName>性要当作<persName>佛</persName>须受二戒也。</p><p xml:id="pX38p0074a0316" cb:place="inline">〇三结劝。</p> <lb ed="X" n="0074a04"/><lb ed="R059" n="0528b09"/><p xml:id="pX38p0074a0401">【註】疏中分科前後不同前云偈中大意四戒三劝 <lb ed="X" n="0074a05"/><lb ed="R059" n="0528b10"/>三劝者一劝信二劝受三劝诵即从谛听下三劝 <lb ed="X" n="0074a06"/><lb ed="R059" n="0528b11"/>文也今正释三劝再开其科云第三劝信受持文 <lb ed="X" n="0074a07"/><lb ed="R059" n="0528b12"/>为三一出所诵法二劝人受持三结劝至劝人受 <lb ed="X" n="0074a08"/><lb ed="R059" n="0528b13"/>中开科云一劝信二劝受此前後异者何也今详 <lb ed="X" n="0074a09"/><lb ed="R059" n="0528b14"/>科意大师释经此类极多如有时或作此释等盖 <lb ed="X" n="0074a10"/><lb ed="R059" n="0528b15"/>自谛听我正诵下一节之文意可二句或直作三 <lb ed="X" n="0074a11"/><lb ed="R059" n="0528b16"/>劝科即如前开劝诵之文以我诵故显一切皆诵 <lb ed="X" n="0074a12"/><lb ed="R059" n="0528b17"/>或作结劝科即如後开虽少不同大意无别问前 <lb ed="X" n="0074a13"/><lb ed="R059" n="0528b18"/>云劝受劝持复云劝信劝受何也答申信故受由 <lb ed="X" n="0074a14"/><lb ed="R059" n="0529a01"/>受故持互说无碍故前疏云既受须持既持须诵 <lb ed="X" n="0074a15"/><lb ed="R059" n="0529a02"/>欲使相传不断也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074a16"/><lb ed="R059" n="0529a03"/><cb:div type="orig"><lg xml:id="lgX38p0074a1601"><l>大众皆恭敬</l><l>至心听我诵</l></lg></cb:div> <lb ed="X" n="0074a17"/><lb ed="R059" n="0529a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074a1701">【疏】上句结下句诫听总明诸<persName>佛</persName>传授戒法发起序 <lb ed="X" n="0074a18"/><lb ed="R059" n="0529a05"/>竟。</p><p xml:id="pX38p0074a1802" cb:place="inline">△二释迦劝发序为二初经家辞二释迦自说 <lb ed="X" n="0074a19"/><lb ed="R059" n="0529a06"/>初中三阶一叙<persName>佛</persName>欲结戒二放光表瑞三大众愿 <lb ed="X" n="0074a20"/><lb ed="R059" n="0529a07"/>闻初又四。</p><p xml:id="pX38p0074a2005" cb:place="inline">〇初标化主。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074a21"/><lb ed="R059" n="0529a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0074a2101">尔时释迦牟尼<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074a22"/><lb ed="R059" n="0529a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074a2201">【疏】一标化主大圣世尊。</p> <lb ed="X" n="0074a23"/><lb ed="R059" n="0529a10"/><p xml:id="pX38p0074a2301">【註】前以释迦生身为此经花严教主树下覆述说 <lb ed="X" n="0074a24"/><lb ed="R059" n="0529a11"/>法以教定身乃生身即尊特如前三義此中标主 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0074b" n="0074b"/> <lb ed="X" n="0074b01"/><lb ed="R059" n="0529a12"/>乃是世尊岂不符合祖意。</p><p xml:id="pX38p0074b0111" cb:place="inline">〇二标处所。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b02"/><lb ed="R059" n="0529a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0074b0201">初坐菩提树下。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b03"/><lb ed="R059" n="0529a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074b0301">【疏】在此树下得道因名道树又曰思惟梵音贝多 <lb ed="X" n="0074b04"/><lb ed="R059" n="0529a15"/>也。</p><p xml:id="pX38p0074b0402" cb:place="inline">〇三明得道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b05"/><lb ed="R059" n="0529a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0074b0501">成无上正觉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b06"/><lb ed="R059" n="0529a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074b0601">【疏】谓成正觉即<persName>正遍知</persName>号。</p><p xml:id="pX38p0074b0611" cb:place="inline">△四出所结法谓菩萨 <lb ed="X" n="0074b07"/><lb ed="R059" n="0529a18"/>波罗提木叉于第四自更四句。</p><p xml:id="pX38p0074b0713" cb:place="inline">〇一标所结名。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b08"/><lb ed="R059" n="0529b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0074b0801">初结菩萨波罗提木叉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b09"/><lb ed="R059" n="0529b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074b0901">【註】藏疏云以是本戒非是声闻待犯方制最初成 <lb ed="X" n="0074b10"/><lb ed="R059" n="0529b03"/><persName>佛</persName>即结此戒故云也。</p><p xml:id="pX38p0074b1009" cb:place="inline">〇二能成勝因。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b11"/><lb ed="R059" n="0529b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0074b1101">孝顺父母师僧三宝。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0074b12"/><lb ed="R059" n="0529b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0074b1201">【疏】宝藏经云孝事父母天主帝释在汝家中又能 <lb ed="X" n="0074b13"/><lb ed="R059" n="0529b06"/>行孝大梵尊天在汝家中又能尽孝<name role="" type="person">释迦文<persName>佛</persName></name>在 <lb ed="X" n="0074b14"/><lb ed="R059" n="0529b07"/>汝家中睒摩菩萨亲眼患愈慈心童女火轮速灭 <lb ed="X" n="0074b15"/><lb ed="R059" n="0529b08"/>即其灵应尔雅云善事父母为孝孝即顺也太史 <lb ed="X" n="0074b16"/><lb ed="R059" n="0529b09"/>叔明用顺释孝孝经钩命决云孝字训究究是了 <lb ed="X" n="0074b17"/><lb ed="R059" n="0529b10"/>悉始终色养也亦可训度度是仪法温凊合仪也。</p> <lb ed="X" n="0074b18"/><lb ed="R059" n="0529b11"/><p xml:id="pX38p0074b1801">【註】孝顺即能行之心父母等是所行之境心行善 <lb ed="X" n="0074b19"/><lb ed="R059" n="0529b12"/>法即止行二善孝是止善顺是行善孝故防止其 <lb ed="X" n="0074b20"/><lb ed="R059" n="0529b13"/>悖逆顺故承奉其颜色此如止观持戒中释随定 <lb ed="X" n="0074b21"/><lb ed="R059" n="0529b14"/>具足两戒乃防止二边善顺中道约即中持此两戒 <lb ed="X" n="0074b22"/><lb ed="R059" n="0529b15"/>引梵网云戒名大乘名第一義光非靑黄赤白戒 <lb ed="X" n="0074b23"/><lb ed="R059" n="0529b16"/>名为孝孝名为顺孝即止善顺即行善辅行释云 <lb ed="X" n="0074b24"/><lb ed="R059" n="0529b17"/>应以第一義光寂照相即而为防止善顺戒体孝 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0074c" n="0074c"/> <lb ed="X" n="0074c01"/><lb ed="R059" n="0529b18"/>者畜也事亲之道宜恒畜在心以在心故能顺颜 <lb ed="X" n="0074c02"/><lb ed="R059" n="0530a01"/>色故名为顺今亦如是观不思议恒照在心善顺 <lb ed="X" n="0074c03"/><lb ed="R059" n="0530a02"/>于理顺故观于三谛孝故止于三惑如是持戒尙 <lb ed="X" n="0074c04"/><lb ed="R059" n="0530a03"/>不与别教出假持戒義同岂与天子庶民行孝为 <lb ed="X" n="0074c05"/><lb ed="R059" n="0530a04"/>同年耶故知孝顺二字不可以浅近而解既云顺 <lb ed="X" n="0074c06"/><lb ed="R059" n="0530a05"/>故观三谛孝故止三惑且附十重以言之理性非 <lb ed="X" n="0074c07"/><lb ed="R059" n="0530a06"/>恶逆顺此性故持不杀戒理性非贪取顺此性故 <lb ed="X" n="0074c08"/><lb ed="R059" n="0530a07"/>持不盗戒理性非染汚顺此性故持不婬戒理性 <lb ed="X" n="0074c09"/><lb ed="R059" n="0530a08"/>本真实顺此性故持不妄戒理性非昏迷顺此性 <lb ed="X" n="0074c10"/><lb ed="R059" n="0530a09"/>故持不酒戒乃至理性本诚信顺此性故持不谤 <lb ed="X" n="0074c11"/><lb ed="R059" n="0530a10"/>戒十戒既尔诸戒例然菩萨之人幷由顺性诸行 <lb ed="X" n="0074c12"/><lb ed="R059" n="0530a11"/>无作故云顺谓了性为行此行方妙如此解会方 <lb ed="X" n="0074c13"/><lb ed="R059" n="0530a12"/>善持戒止三惑顺三谛从因至果用此孝顺则穷 <lb ed="X" n="0074c14"/><lb ed="R059" n="0530a13"/>三惑源极三谛底故唯<persName>佛</persName>一人究竟持戒名曰孝 <lb ed="X" n="0074c15"/><lb ed="R059" n="0530a14"/>顺也所孝之境有三一父母生育恩二师僧训导 <lb ed="X" n="0074c16"/><lb ed="R059" n="0530a15"/>恩三三宝救护恩此三于我既其有恩可不孝顺 <lb ed="X" n="0074c17"/><lb ed="R059" n="0530a16"/>言父母者有法门父母有世俗父母法门父母生 <lb ed="X" n="0074c18"/><lb ed="R059" n="0530a17"/>我法身则师僧三宝皆在其中当行孝顺世俗父 <lb ed="X" n="0074c19"/><lb ed="R059" n="0530a18"/>母生我色身则通过现现在父母生我此身过去 <lb ed="X" n="0074c20"/><lb ed="R059" n="0530b01"/>父母生我前身则一切众生皆我父母故云我世 <lb ed="X" n="0074c21"/><lb ed="R059" n="0530b02"/>世无不从之受生今持戒行孝顺者以一发菩提 <lb ed="X" n="0074c22"/><lb ed="R059" n="0530b03"/>心此心普廣非但报生身父母令得解脱亦使一 <lb ed="X" n="0074c23"/><lb ed="R059" n="0530b04"/>切众生皆我过去父母同入报恩海中等到菩提 <lb ed="X" n="0074c24"/><lb ed="R059" n="0530b05"/>之果可不伟哉孝顺之言善须解会疏云睒摩菩 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0075a" n="0075a"/> <lb ed="X" n="0075a01"/><lb ed="R059" n="0530b06"/>萨亲眼患愈者睒摩经云<persName>如来</persName>过去为凡夫时侍 <lb ed="X" n="0075a02"/><lb ed="R059" n="0530b07"/>盲父母于山修道二十馀年採果汲水敬侍无怠 <lb ed="X" n="0075a03"/><lb ed="R059" n="0530b08"/>子披鹿皮衣遇王遊猎毒箭中<g ref="#CB05577">胸</g>垂死难援父母 <lb ed="X" n="0075a04"/><lb ed="R059" n="0530b09"/>念子敦孝寧自殒身于是口吸其毒手拔箭锋不 <lb ed="X" n="0075a05"/><lb ed="R059" n="0530b10"/>可得脱感释梵王以神药灌睒口中毒箭皆除还 <lb ed="X" n="0075a06"/><lb ed="R059" n="0530b11"/>活如故父母惊喜两目俱开王誓不杀持五戒善 <lb ed="X" n="0075a07"/><lb ed="R059" n="0530b12"/>慈心童子者心论云慈童女长者欲辞其母<anchor xml:id="nkr_note_orig_0075001" n="0075001"/>深海 <lb ed="X" n="0075a08"/><lb ed="R059" n="0530b13"/>採宝母不容往因摘下母一发至海洲上见热铁 <lb ed="X" n="0075a09"/><lb ed="R059" n="0530b14"/>轮从空中下临于顶上即发誓云愿法界苦皆集 <lb ed="X" n="0075a10"/><lb ed="R059" n="0530b15"/>我身以誓愿力火轮遂落从兹捨命生第六天荆 <lb ed="X" n="0075a11"/><lb ed="R059" n="0530b16"/>溪云逆母损发成地狱心发誓愿属<persName>佛</persName>界善。</p><p xml:id="pX38p0075a1118" cb:place="inline">〇三 <lb ed="X" n="0075a12"/><lb ed="R059" n="0530b17"/>明能得勝果。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075a13"/><lb ed="R059" n="0530b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075a1301">孝顺至道之法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075a14"/><lb ed="R059" n="0531a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075a1401">【疏】能得勝果谓至道之法。</p> <lb ed="X" n="0075a15"/><lb ed="R059" n="0531a02"/><p xml:id="pX38p0075a1501">【註】藏疏云谓至极之道莫先此法又以此道能至 <lb ed="X" n="0075a16"/><lb ed="R059" n="0531a03"/>于果故云至道。</p><p xml:id="pX38p0075a1607" cb:place="inline">〇四结名字。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075a17"/><lb ed="R059" n="0531a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075a1701">孝名为戒亦名制止。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075a18"/><lb ed="R059" n="0531a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075a1801">【註】藏疏云行此孝行即是顺教无违名为持戒故 <lb ed="X" n="0075a19"/><lb ed="R059" n="0531a06"/>云孝名为戒制御三业止灭诸恶故云亦名制止。</p> <lb ed="X" n="0075a20"/><lb ed="R059" n="0531a07"/><p xml:id="pX38p0075a2001">〇二放光表瑞。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075a21"/><lb ed="R059" n="0531a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075a2101"><persName>佛</persName>即口放无量光明。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075a22"/><lb ed="R059" n="0531a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075a2201">【疏】瑞者信也欲说大事前须放光故称为瑞光是 <lb ed="X" n="0075a23"/><lb ed="R059" n="0531a10"/>色像之勝放勝光明召有缘众同来听戒戒是诸 <lb ed="X" n="0075a24"/><lb ed="R059" n="0531a11"/>善最勝能灭恶生善口放者表世尊今日宣说大 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0075b" n="0075b"/> <lb ed="X" n="0075b01"/><lb ed="R059" n="0531a12"/>乘菩萨戒法。</p> <lb ed="X" n="0075b02"/><lb ed="R059" n="0531a13"/><p xml:id="pX38p0075b0201">【註】熙钞云此中三義一表信二表色像之勝三表 <lb ed="X" n="0075b03"/><lb ed="R059" n="0531a14"/>口宣妙法。</p><p xml:id="pX38p0075b0305" cb:place="inline">△三叙大众愿闻为三一总叙大众二 <lb ed="X" n="0075b04"/><lb ed="R059" n="0531a15"/>别叙四众三时众乐闻。</p><p xml:id="pX38p0075b0410" cb:place="inline">〇今初。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b05"/><lb ed="R059" n="0531a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075b0501">是时百万亿大众。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b06"/><lb ed="R059" n="0531a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075b0601">〇二别叙四众。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b07"/><lb ed="R059" n="0531a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075b0701">诸菩萨十八梵天六欲天子十六大国王。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b08"/><lb ed="R059" n="0531b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075b0801">【疏】一菩萨二十八梵三六欲天四十六国王十六 <lb ed="X" n="0075b09"/><lb ed="R059" n="0531b02"/>国者名出长阿含一<anchor xml:id="nkr_note_orig_0075002" n="0075002"/>史伽二<name role="" type="person">摩竭提</name>三迦尸四拘 <lb ed="X" n="0075b10"/><lb ed="R059" n="0531b03"/>萨罗五<g ref="#CB02494">跋</g>祇六末罗七支提八<g ref="#CB02494">跋</g>沙九尼楼十槃 <lb ed="X" n="0075b11"/><lb ed="R059" n="0531b04"/>阇罗十一阿湿波十二婆蹉十三苏罗十四乾陀 <lb ed="X" n="0075b12"/><lb ed="R059" n="0531b05"/>罗十五剑浮沙十六阿槃提西土诸国甚多略擧 <lb ed="X" n="0075b13"/><lb ed="R059" n="0531b06"/>此耳機应闻声自然雲集也。</p><p xml:id="pX38p0075b1312" cb:place="inline">〇三时众乐闻。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b14"/><lb ed="R059" n="0531b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075b1401">合掌至心听<persName>佛</persName>诵一切诸<persName>佛</persName>大乘戒。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b15"/><lb ed="R059" n="0531b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075b1501">【疏】合掌下即第三时众乐闻也。</p><p xml:id="pX38p0075b1513" cb:place="inline">△二释迦自说亦 <lb ed="X" n="0075b16"/><lb ed="R059" n="0531b09"/>三阶一擧我自诵二释放光因缘三劝物遵学即 <lb ed="X" n="0075b17"/><lb ed="R059" n="0531b10"/>準前诸<persName>佛</persName>序中三事亦成经家三意前擧譬赞歎 <lb ed="X" n="0075b18"/><lb ed="R059" n="0531b11"/>此释放光即是赞歎也此三阶各两别初阶两者 <lb ed="X" n="0075b19"/><lb ed="R059" n="0531b12"/>一序我自诵二劝馀人。</p><p xml:id="pX38p0075b1910" cb:place="inline">〇今初。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b20"/><lb ed="R059" n="0531b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075b2001"><persName>佛</persName>告诸菩萨言我今半月半月自诵诸<persName>佛</persName>法戒。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075b21"/><lb ed="R059" n="0531b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075b2101">【註】疏擧譬赞歎者即前譬如月月珠等歎戒体也 <lb ed="X" n="0075b22"/><lb ed="R059" n="0531b15"/>告诰音亦梏音告上曰桔发下曰诰今乃发下重 <lb ed="X" n="0075b23"/><lb ed="R059" n="0531b16"/>言半月半月者删補钞云即黑白二半也白定十 <lb ed="X" n="0075b24"/><lb ed="R059" n="0531b17"/>五黑或十四十五若一日一次则繁厌若一月一 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0075c" n="0075c"/> <lb ed="X" n="0075c01"/><lb ed="R059" n="0531b18"/>说则赊远懈怠故今半月一说離于懈怠不敬之 <lb ed="X" n="0075c02"/><lb ed="R059" n="0532a01"/>过。</p><p xml:id="pX38p0075c0202" cb:place="inline">〇二劝馀人诵。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075c03"/><lb ed="R059" n="0532a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0075c0301">汝等一切发心菩萨乃至十发趣十长养十金刚十 <lb ed="X" n="0075c04"/><lb ed="R059" n="0532a03"/>地诸菩萨亦诵。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0075c05"/><lb ed="R059" n="0532a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0075c0501">【疏】劝馀人中凡擧五位人一发心谓共地菩萨二 <lb ed="X" n="0075c06"/><lb ed="R059" n="0532a05"/>十发趣谓初十心依梵网列名一捨二戒三忍四 <lb ed="X" n="0075c07"/><lb ed="R059" n="0532a06"/>进五定六慧七愿八护九喜十顶心三十长养谓 <lb ed="X" n="0075c08"/><lb ed="R059" n="0532a07"/>中十心一慈二悲三喜四捨五施六好说七道八 <lb ed="X" n="0075c09"/><lb ed="R059" n="0532a08"/>同九定十慧四十金刚後十心一信二念三迴向 <lb ed="X" n="0075c10"/><lb ed="R059" n="0532a09"/>四达五圆六不退七大乘八无相九慧十不壞心 <lb ed="X" n="0075c11"/><lb ed="R059" n="0532a10"/>五十地谓登地<anchor xml:id="nkr_note_add_0075c1101" n="0075c1101"/><anchor xml:id="beg0075c1101" n="0075c1101"/>已<anchor xml:id="end0075c1101"/>上一体性平等地二体性善方 <lb ed="X" n="0075c12"/><lb ed="R059" n="0532a11"/>便地三体性光明地四体性尔炎地五体性慧照 <lb ed="X" n="0075c13"/><lb ed="R059" n="0532a12"/>地六体性华光地七体性满足地八体性<persName>佛</persName>吼地 <lb ed="X" n="0075c14"/><lb ed="R059" n="0532a13"/>九体性花严地十体性入<persName>佛</persName>界地。</p> <lb ed="X" n="0075c15"/><lb ed="R059" n="0532a14"/><p xml:id="pX38p0075c1501">【註】共地者熙钞云大乘行门初擧通地也顶山记 <lb ed="X" n="0075c16"/><lb ed="R059" n="0532a15"/>云有云通教初心入别圆者此违当经也既云发 <lb ed="X" n="0075c17"/><lb ed="R059" n="0532a16"/>心恐指别教十信良以十信通伏五住通乃共義 <lb ed="X" n="0075c18"/><lb ed="R059" n="0532a17"/>也或圆十信与前教断惑共也谓同徐四住同即 <lb ed="X" n="0075c19"/><lb ed="R059" n="0532a18"/>共尔此之二释熙不及齐花严部旨既只别圆疏 <lb ed="X" n="0075c20"/><lb ed="R059" n="0532b01"/>文会通同花严席安得以通教共地而言之耶故 <lb ed="X" n="0075c21"/><lb ed="R059" n="0532b02"/>此五位且附别教地位而说实别圆二教之行位 <lb ed="X" n="0075c22"/><lb ed="R059" n="0532b03"/>也发心菩萨且附别教十信位也亦兼五品十信 <lb ed="X" n="0075c23"/><lb ed="R059" n="0532b04"/>義以通教共地言之则妨前云顿教常住一乘妙 <lb ed="X" n="0075c24"/><lb ed="R059" n="0532b05"/>旨之文也齐以同除释共此又不可。</p><p xml:id="pX38p0075c2415" cb:place="inline">△中阶释放 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0076a" n="0076a"/> <lb ed="X" n="0076a01"/><lb ed="R059" n="0532b06"/>光因缘亦两别一直缘二列因缘。</p><p xml:id="pX38p0076a0114" cb:place="inline">〇今初。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076a02"/><lb ed="R059" n="0532b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0076a0201">是故戒光从口出。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076a03"/><lb ed="R059" n="0532b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0076a0301">△二列因缘于中为两一表得果二表行因各三 <lb ed="X" n="0076a04"/><lb ed="R059" n="0532b09"/>句。</p><p xml:id="pX38p0076a0402" cb:place="inline">〇今初。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076a05"/><lb ed="R059" n="0532b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0076a0501">有缘非无因故光光非靑黄赤白黑非色非心非有 <lb ed="X" n="0076a06"/><lb ed="R059" n="0532b11"/>非无非因果法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076a07"/><lb ed="R059" n="0532b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0076a0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0076001" n="0076001"/>得果三句。</p> <lb ed="X" n="0076a08"/><lb ed="R059" n="0532b13"/><p xml:id="pX38p0076a0801">【疏】得果三句者一非靑黄色心二非有无三非因 <lb ed="X" n="0076a09"/><lb ed="R059" n="0532b14"/>果法。</p> <lb ed="X" n="0076a10"/><lb ed="R059" n="0532b15"/><p xml:id="pX38p0076a1001">【註】藏疏以故光光非靑黄则以二字连读顶山亦 <lb ed="X" n="0076a11"/><lb ed="R059" n="0532b16"/>然熙钞云经有缘非无因故光者标起也意以故 <lb ed="X" n="0076a12"/><lb ed="R059" n="0532b17"/>光为句今从熙钞此乃译者各有文体如上卷云 <lb ed="X" n="0076a13"/><lb ed="R059" n="0532b18"/>狮子座上<name role="" type="person">卢舍那<persName>佛</persName></name>放光光<note place="inline">句</note>告千华上<persName>佛</persName>又云擧 <lb ed="X" n="0076a14"/><lb ed="R059" n="0533a01"/>身放不思议光<note place="inline">句</note>光皆化无量<persName>佛</persName>此二处文不可 <lb ed="X" n="0076a15"/><lb ed="R059" n="0533a02"/>以光光连读也藏疏云以无量数多为光光意以 <lb ed="X" n="0076a16"/><lb ed="R059" n="0533a03"/>光光即戒戒者非译者文体也果中三句藏疏谓 <lb ed="X" n="0076a17"/><lb ed="R059" n="0533a04"/>一非色心者戒性非质碍色非缘虑心又于思种 <lb ed="X" n="0076a18"/><lb ed="R059" n="0533a05"/>上建立用思种为体故非靑等色于思种上假立 <lb ed="X" n="0076a19"/><lb ed="R059" n="0533a06"/>为色故非心二非有无者谓缘起之戒决无自相 <lb ed="X" n="0076a20"/><lb ed="R059" n="0533a07"/>永不是有故非有然不无此不有之戒不同兔角 <lb ed="X" n="0076a21"/><lb ed="R059" n="0533a08"/>故非无又非所执故非有非缘起故非无三非因 <lb ed="X" n="0076a22"/><lb ed="R059" n="0533a09"/>果者以称性之戒離能所生故非因果也又戒能 <lb ed="X" n="0076a23"/><lb ed="R059" n="0533a10"/>成彼大菩提果故非果法也藉菩提心起故非因 <lb ed="X" n="0076a24"/><lb ed="R059" n="0533a11"/>法也據此解释消文甚细说義无归以他不得教 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0076b" n="0076b"/> <lb ed="X" n="0076b01"/><lb ed="R059" n="0533a12"/>旨所摄直云戒体甚深真性戒体对下因三句云 <lb ed="X" n="0076b02"/><lb ed="R059" n="0533a13"/>戒用宏廣则上三句为戒体者是何等体若所发 <lb ed="X" n="0076b03"/><lb ed="R059" n="0533a14"/>体属无作假色乃是事体若云真性乃是理体还 <lb ed="X" n="0076b04"/><lb ed="R059" n="0533a15"/>属所依定体失旨若得今宗前文所示性为所依 <lb ed="X" n="0076b05"/><lb ed="R059" n="0533a16"/>色为当体中道妙光体具理性正属所依体超十 <lb ed="X" n="0076b06"/><lb ed="R059" n="0533a17"/>界表離一切相三皆双非以非六道虑知之心形 <lb ed="X" n="0076b07"/><lb ed="R059" n="0533a18"/>段之色故曰非色非心又非二乘缘生之有偏真 <lb ed="X" n="0076b08"/><lb ed="R059" n="0533b01"/>之空故云非有非无又非菩萨有作之因<persName>佛</persName>界取 <lb ed="X" n="0076b09"/><lb ed="R059" n="0533b02"/>证之果故云非因果法故知真体不落凡夫之境 <lb ed="X" n="0076b10"/><lb ed="R059" n="0533b03"/>亦非二乘之鄕亦绝修证之地于下结偈云计我 <lb ed="X" n="0076b11"/><lb ed="R059" n="0533b04"/>著相者不能生是法灭寿取证者亦非下种处欲 <lb ed="X" n="0076b12"/><lb ed="R059" n="0533b05"/>长菩提苗光明照世间应当静观察诸法真实相 <lb ed="X" n="0076b13"/><lb ed="R059" n="0533b06"/>实相之光普照一切即谈八不与今三双義旨一 <lb ed="X" n="0076b14"/><lb ed="R059" n="0533b07"/>矣此乃中道实相而谈妙光乃戒所依体皆属真 <lb ed="X" n="0076b15"/><lb ed="R059" n="0533b08"/>谛下文行因三句为本源根本者即属当体所发 <lb ed="X" n="0076b16"/><lb ed="R059" n="0533b09"/>戒色乃为俗谛故知从性而起修自真而立俗虽 <lb ed="X" n="0076b17"/><lb ed="R059" n="0533b10"/>非色心即无作假色为体虽非三乘之境不妨離 <lb ed="X" n="0076b18"/><lb ed="R059" n="0533b11"/>恶趣之鄕故云一切戏论恶悉由是处灭诸<persName>佛</persName>萨 <lb ed="X" n="0076b19"/><lb ed="R059" n="0533b12"/>婆若悉从是处出故知妙戒之极一切究竟大寂 <lb ed="X" n="0076b20"/><lb ed="R059" n="0533b13"/>灭海终归于空故上三句悉皆双非修因之始依 <lb ed="X" n="0076b21"/><lb ed="R059" n="0533b14"/>无作境立一切行故下三句皆为本源吾五祖引 <lb ed="X" n="0076b22"/><lb ed="R059" n="0533b15"/>其真俗二谛言深意远真有旨哉他宗无此释義 <lb ed="X" n="0076b23"/><lb ed="R059" n="0533b16"/>无归。</p><p xml:id="pX38p0076b2303" cb:place="inline">〇二行因。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076b24"/><lb ed="R059" n="0533b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0076b2401">是诸<persName>佛</persName>之本源行菩萨道之根本是大众诸<persName>佛</persName>子之 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0076c" n="0076c"/> <lb ed="X" n="0076c01"/><lb ed="R059" n="0533b18"/>根本。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076c02"/><lb ed="R059" n="0534a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0076c0201">【疏】行因三句者一诸<persName>佛</persName>本源二菩萨根本三大众 <lb ed="X" n="0076c03"/><lb ed="R059" n="0534a02"/>根本或言表真俗两谛。</p> <lb ed="X" n="0076c04"/><lb ed="R059" n="0534a03"/><p xml:id="pX38p0076c0401">【註】诸<persName>佛</persName>是<anchor xml:id="nkr_note_add_0076c0401" n="0076c0401"/><anchor xml:id="beg0076c0401" n="0076c0401"/>已<anchor xml:id="end0076c0401"/>成之本菩萨乃今成之本众生乃当 <lb ed="X" n="0076c05"/><lb ed="R059" n="0534a04"/>成之本三世虽殊莫不以戒为根本也真则一法 <lb ed="X" n="0076c06"/><lb ed="R059" n="0534a05"/>不立俗则万行俱修修俗谛之因证真常之果虽 <lb ed="X" n="0076c07"/><lb ed="R059" n="0534a06"/>因果之乍二实真俗之一如以性夺修诸行无作 <lb ed="X" n="0076c08"/><lb ed="R059" n="0534a07"/>也。</p><p xml:id="pX38p0076c0802" cb:place="inline">△後阶亦两别一标四劝二释四劝。</p><p xml:id="pX38p0076c0816" cb:place="inline">〇今初。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076c09"/><lb ed="R059" n="0534a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0076c0901">是故大众诸<persName>佛</persName>子应受持应读诵善学。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076c10"/><lb ed="R059" n="0534a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0076c1001">【疏】标者一劝受二劝持三劝读诵四劝学。</p> <lb ed="X" n="0076c11"/><lb ed="R059" n="0534a10"/><p xml:id="pX38p0076c1101">【註】文中从略以二应字贯之。</p><p xml:id="pX38p0076c1112" cb:place="inline">〇二释四劝。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076c12"/><lb ed="R059" n="0534a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX38p0076c1201"><persName>佛</persName>子谛听若受<persName>佛</persName>戒者国王王子百官宰相比丘比 <lb ed="X" n="0076c13"/><lb ed="R059" n="0534a12"/>丘尼十八梵六欲天子庶民黄门婬男婬女奴婢八 <lb ed="X" n="0076c14"/><lb ed="R059" n="0534a13"/>部鬼神金刚神畜牲乃至变化人<anchor xml:id="nkr_note_add_0076c1401" n="0076c1401"/><anchor xml:id="beg0076c1401" n="0076c1401"/>但<anchor xml:id="end0076c1401"/>解法师语尽受 <lb ed="X" n="0076c15"/><lb ed="R059" n="0534a14"/>得戒皆名第一淸净者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0076c16"/><lb ed="R059" n="0534a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX38p0076c1601">【疏】<anchor xml:id="nkr_note_add_0076c1601" n="0076c1601"/><anchor xml:id="beg0076c1601" n="0076c1601"/>但<anchor xml:id="end0076c1601"/>释劝受一事馀皆略也。</p> <lb ed="X" n="0076c17"/><lb ed="R059" n="0534a16"/><p xml:id="pX38p0076c1701">【註】藏疏云機差别者有二十众变化人者如龙女 <lb ed="X" n="0076c18"/><lb ed="R059" n="0534a17"/>为人藏谓二十众今文略去优婆塞优婆夷也删 <lb ed="X" n="0076c19"/><lb ed="R059" n="0534a18"/>補云国者域也有限域故小<g ref="#CB15131">邦</g>曰<g ref="#CB15131">邦</g>大国曰国王 <lb ed="X" n="0076c20"/><lb ed="R059" n="0534b01"/>者往也人皆归往又三阳幷列一气贯中易曰君 <lb ed="X" n="0076c21"/><lb ed="R059" n="0534b02"/>王得一以治天下百司之官总擧其数如云百性 <lb ed="X" n="0076c22"/><lb ed="R059" n="0534b03"/>非只百人官者观察人情决断是非也比丘翻为 <lb ed="X" n="0076c23"/><lb ed="R059" n="0534b04"/>乞士也尼者女也女比丘也庶众也黄门者古之 <lb ed="X" n="0076c24"/><lb ed="R059" n="0534b05"/>宫门以黄涂之守门之官故曰黄门身属于人曰 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0077a" n="0077a"/> <lb ed="X" n="0077a01"/><lb ed="R059" n="0534b06"/>奴没官从嫁曰婢八部者一天欲色二界也二龙 <lb ed="X" n="0077a02"/><lb ed="R059" n="0534b07"/>兴雲致雨也三夜叉旧云夜叉此云勇健亦名暴 <lb ed="X" n="0077a03"/><lb ed="R059" n="0534b08"/>恶飞行空中食啖生类四犍闼婆旧云犍闼婆此 <lb ed="X" n="0077a04"/><lb ed="R059" n="0534b09"/>云寻香行寻香作乐以求食故五阿修罗此云非 <lb ed="X" n="0077a05"/><lb ed="R059" n="0534b10"/>天性多谄曲无天行故六迦楼罗此云金翅翅羽 <lb ed="X" n="0077a06"/><lb ed="R059" n="0534b11"/>严丽禽中勝故七紧那罗此云歌神随<persName>佛</persName>所说能 <lb ed="X" n="0077a07"/><lb ed="R059" n="0534b12"/>歌咏故又天帝<anchor xml:id="nkr_note_orig_0077001" n="0077001"/>细乐神八摩睺罗伽此云大腹亦 <lb ed="X" n="0077a08"/><lb ed="R059" n="0534b13"/>腹行之类头生一角馀分同人又曰疑神令人疑 <lb ed="X" n="0077a09"/><lb ed="R059" n="0534b14"/>故古名此为人非人或以人非人结上八部鬼归 <lb ed="X" n="0077a10"/><lb ed="R059" n="0534b15"/>也死而归之多怀怖畏劣弱者无神变有福者具 <lb ed="X" n="0077a11"/><lb ed="R059" n="0534b16"/>有神变中下品曰鬼上品曰神金刚力士执金刚 <lb ed="X" n="0077a12"/><lb ed="R059" n="0534b17"/>杵之神也六畜之类亦曰旁生水陆空行收之罄 <lb ed="X" n="0077a13"/><lb ed="R059" n="0534b18"/>尽利根解人言者取亦可受戒天龙等现身为人 <lb ed="X" n="0077a14"/><lb ed="R059" n="0535a01"/>求受戒故云变化杂类犹多略列如上故云乃至 <lb ed="X" n="0077a15"/><lb ed="R059" n="0535a02"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0077a1501" n="0077a1501"/><anchor xml:id="beg0077a1501" n="0077a1501"/>已<anchor xml:id="end0077a1501"/>上所引诸类皆可受戒不同小乘贬之为难但 <lb ed="X" n="0077a16"/><lb ed="R059" n="0535a03"/>解法师语者非以形类评乎优劣<anchor xml:id="nkr_note_add_0077a1601" n="0077a1601"/><anchor xml:id="beg0077a1601" n="0077a1601"/>但<anchor xml:id="end0077a1601"/>取解语皆得 <lb ed="X" n="0077a17"/><lb ed="R059" n="0535a04"/>受戒熙钞云准释籤云复有生得通如鬼畜等有 <lb ed="X" n="0077a18"/><lb ed="R059" n="0535a05"/>报得通如诸天等有修得通如诸声闻及诸外道 <lb ed="X" n="0077a19"/><lb ed="R059" n="0535a06"/>等此中或是生得如鬼神修罗及龙金翅鸟王皆 <lb ed="X" n="0077a20"/><lb ed="R059" n="0535a07"/>能变化求受戒法亦有精灵木石变怪等能解法 <lb ed="X" n="0077a21"/><lb ed="R059" n="0535a08"/>师语者问畜牲那能解语答牛羊之眼岂别方隅 <lb ed="X" n="0077a22"/><lb ed="R059" n="0535a09"/>今准乘戒四句有善機也犬不过中食鹅能随僧 <lb ed="X" n="0077a23"/><lb ed="R059" n="0535a10"/>行道等如昔江南有宫亭湖神能兴雲雨祸福交 <lb ed="X" n="0077a24"/><lb ed="R059" n="0535a11"/>至害人甚众有僧入庙诵金刚经神现大蟒身遂 <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0077b" n="0077b"/> <lb ed="X" n="0077b01"/><lb ed="R059" n="0535a12"/>乃敬伏求受戒法云伏愿和尙为弟子受菩萨戒 <lb ed="X" n="0077b02"/><lb ed="R059" n="0535a13"/>其僧即为授戒後捨蟒身不敢为害又如天台智 <lb ed="X" n="0077b03"/><lb ed="R059" n="0535a14"/>者驾锡临海屈母龙王化宅来迎求受戒法龙众 <lb ed="X" n="0077b04"/><lb ed="R059" n="0535a15"/>逸目即今湫水所载删補云石壁引<persName>佛</persName>性论说有 <lb ed="X" n="0077b05"/><lb ed="R059" n="0535a16"/>二种淸净一性淸净本无惑染二相淸净对治離 <lb ed="X" n="0077b06"/><lb ed="R059" n="0535a17"/>障今约初義故云第一谓能受持戒故因此得显 <lb ed="X" n="0077b07"/><lb ed="R059" n="0535a18"/>本性淸净钞云由具戒故垢染淸净故名此人是 <lb ed="X" n="0077b08"/><lb ed="R059" n="0535b01"/>第一淸净即前第二義今谓若独言理净则一切 <lb ed="X" n="0077b09"/><lb ed="R059" n="0535b02"/>飞走何常不净其奈未论受持妙戒现坐烦惑今 <lb ed="X" n="0077b10"/><lb ed="R059" n="0535b03"/>正论受持防止修染修染获除理净因显性相俱 <lb ed="X" n="0077b11"/><lb ed="R059" n="0535b04"/>净事理一如名第一淸净石壁云初中十戒一一 <lb ed="X" n="0077b12"/><lb ed="R059" n="0535b05"/>皆为防三毒三毒不有七支自无三惑不生此亦 <lb ed="X" n="0077b13"/><lb ed="R059" n="0535b06"/>非犯依慈悲起即犯为持不约内心是非何據若 <lb ed="X" n="0077b14"/><lb ed="R059" n="0535b07"/>定配三业则无殊小乘达士详之足见臧否钞云 <lb ed="X" n="0077b15"/><lb ed="R059" n="0535b08"/>嗔痴烦恼如蛇如蝎毒为名也三毒是惑七支是 <lb ed="X" n="0077b16"/><lb ed="R059" n="0535b09"/>业惑若不生业亦不作况依等慈即以犯律仪戒 <lb ed="X" n="0077b17"/><lb ed="R059" n="0535b10"/>是持摄善法戒幷摄众生戒如花严中和须密多 <lb ed="X" n="0077b18"/><lb ed="R059" n="0535b11"/>女示行婬行善财遇之得離欲际解脱门无厌足 <lb ed="X" n="0077b19"/><lb ed="R059" n="0535b12"/>王示行嗔行善财遇之得如幻解脱门勝热婆罗 <lb ed="X" n="0077b20"/><lb ed="R059" n="0535b13"/>门示行痴行善财遇之得般若解脱门<anchor xml:id="nkr_note_add_0077b2001" n="0077b2001"/><anchor xml:id="beg0077b2001" n="0077b2001"/>但<anchor xml:id="end0077b2001"/>若所犯 <lb ed="X" n="0077b21"/><lb ed="R059" n="0535b14"/>从慈悲起即是持戒从三毒起即名犯戒不约此 <lb ed="X" n="0077b22"/><lb ed="R059" n="0535b15"/>明之即持犯是非无以为據序分竟。</p> <lb ed="X" n="0077b23"/><lb ed="R059" n="0535b16"/><p xml:id="pX38p0077b2301">△二正说段文为二先明十重次四十八轻初三 <lb ed="X" n="0077b24"/><lb ed="R059" n="0535b17"/>章一总标二别解三总结也。</p><p xml:id="pX38p0077b2412" cb:place="inline">〇今初总标。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X38.0678.0077c" n="0077c"/> <lb ed="X" n="0077c01"/> <lb ed="X" n="0077c02"/><lb ed="R059" n="0535b18"/><cb:juan fun="close" n="1c"><cb:jhead>註菩萨戒经卷上之三</cb:jhead></cb:juan> </cb:div></body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0052b1101" to="#end0052b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0052c0801" to="#end0052c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0053c1701" to="#end0053c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0054a0901" to="#end0054a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0054b1001" to="#end0054b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0054c2201" to="#end0054c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0055a0601" to="#end0055a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0055a1901" to="#end0055a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0055c2001" to="#end0055c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0056a1001" to="#end0056a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0056b1101" to="#end0056b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0056b2401" to="#end0056b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0056c0701" to="#end0056c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0056c1001" to="#end0056c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0057a1601" to="#end0057a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0057c1601" to="#end0057c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0058a0201" to="#end0058a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0058b0601" to="#end0058b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0058c0201" to="#end0058c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0058c0301" to="#end0058c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0058c0401" to="#end0058c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0058c1401" to="#end0058c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0059a0101" to="#end0059a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">曰</lem><rdg wit="#wit.orig">日</rdg></app> <app from="#beg0059a0401" to="#end0059a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0059a2401" to="#end0059a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0059b0301" to="#end0059b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0059b1201" to="#end0059b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0060c0301" to="#end0060c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0060c2401" to="#end0060c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0061b0701" to="#end0061b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0061b1401" to="#end0061b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0061b1801" to="#end0061b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0061b1901" to="#end0061b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0061b2101" to="#end0061b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0061b2102" to="#end0061b2102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0061b2301" to="#end0061b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0064a1201" to="#end0064a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0064b0101" to="#end0064b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0064b2401" to="#end0064b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0064c0501" to="#end0064c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0064c2401" to="#end0064c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065a0201" to="#end0065a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065a0202" to="#end0065a0202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065a0901" to="#end0065a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065a0902" to="#end0065a0902"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065a1701" to="#end0065a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065a2101" to="#end0065a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0065c0901" to="#end0065c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0066a0701" to="#end0066a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067a0201" to="#end0067a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067a1201" to="#end0067a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067b0801" to="#end0067b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067b1801" to="#end0067b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067c0401" to="#end0067c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067c1601" to="#end0067c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067c1602" to="#end0067c1602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067c1701" to="#end0067c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0067c2301" to="#end0067c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068a0201" to="#end0068a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b0201" to="#end0068b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b0202" to="#end0068b0202"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b0203" to="#end0068b0203"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b0801" to="#end0068b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b1201" to="#end0068b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b1501" to="#end0068b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b2001" to="#end0068b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068b2401" to="#end0068b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068c0101" to="#end0068c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0068c0601" to="#end0068c0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0069a2301" to="#end0069a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0069a2302" to="#end0069a2302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0069c0401" to="#end0069c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0070c1401" to="#end0070c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0071b0401" to="#end0071b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0072c0901" to="#end0072c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0073a0101" to="#end0073a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0073c0801" to="#end0073c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0073c2001" to="#end0073c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0073c2101" to="#end0073c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0074a0101" to="#end0074a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0075c1101" to="#end0075c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0076c0401" to="#end0076c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0076c1401" to="#end0076c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0076c1601" to="#end0076c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0077a1501" to="#end0077a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0077a1601" to="#end0077a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0077b2001" to="#end0077b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="cbeta-notes"> <head>CBETA 挍注</head> <p> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0054001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0054001">大士疑写倒</note> <note n="0054002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0054002">插入云字</note> <note n="0057001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0057001">一中疑写倒</note> <note n="0060001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0060001">□疑一</note> <note n="0064001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0064001">俵妊一作妊<g ref="#CB15644">妇</g></note> <note n="0065001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0065001">师上疑脱猎字</note> <note n="0065002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0065002">怀疑壞</note> <note n="0065003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0065003">服字疑剩</note> <note n="0065004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0065004">□疑一</note> <note n="0068001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0068001">知疑如</note> <note n="0071001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0071001">待应作侍</note> <note n="0075001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0075001">深疑入</note> <note n="0075002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0075002">史疑央</note> <note n="0076001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0076001">得上疑脱･二欤</note> <note n="0077001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0077001">细疑典</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0052b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0052b1101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0052c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0052c0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0053c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0053c1701">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0054a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0054a0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0054b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0054b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0054c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0054c2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0055a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0055a0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0055a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0055a1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0055c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0055c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0056a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0056a1001">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0056b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0056b1101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0056b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0056b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0056c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0056c0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0056c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0056c1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0057a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0057a1601">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0057c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0057c1601">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0058a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0058a0201">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0058b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0058b0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0058c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0058c0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0058c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0058c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0058c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0058c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0058c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0058c1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0059a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0059a0101">曰【CB】，日【卍续】</note> <note n="0059a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0059a0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0059a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0059a2401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0059b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0059b0301">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0059b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0059b1201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0060c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0060c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0060c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0060c2401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0061b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0061b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0061b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0061b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0061b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0061b2102" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b2102">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0061b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0061b2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0064a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0064a1201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0064b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0064b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0064b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0064b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0064c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0064c0501">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0064c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0064c2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065a0202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065a0202">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065a0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065a0902" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065a0902">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065a1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065a2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0065c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0065c0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0066a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0066a0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067b0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067b1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067c1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067c1602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067c1602">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067c1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0067c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0067c2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b0202" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b0202">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b0203" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b0203">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068c0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0068c0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0068c0601">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0069a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0069a2301">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0069a2302" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0069a2302">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0069c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0069c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0070c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0070c1401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0071b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0071b0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0072c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0072c0901">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0073a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0073a0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0073c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0073c0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0073c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0073c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0073c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0073c2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0074a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0074a0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0075c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0075c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0076c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0076c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0076c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0076c1401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0076c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0076c1601">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0077a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0077a1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0077a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0077a1601">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0077b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0077b2001">但【CB】，但【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>